Τα επιχειρήματα Νετανιάχου και ο διάδρομος «Φιλαδέλφεια»

Την Τετάρτη το βράδυ, μεγάλη δημοσκόπηση, η οποία είχε διενεργηθεί πριν από τη δολοφονία των έξι ομήρων από τη Χαμάς αλλά και τις «επεξηγηματικές» εμφανίσεις του Μπενιαμίν Νετανιάχου στην τηλεόραση, κατέδειξε ότι το 51% των Ισραηλινών πιστεύει πως η απαίτηση του πρωθυπουργού για παραμονή στον διάδρομο «Φιλαδέλφεια» προκύπτει «από στρατιωτικές και στρατηγικές αναλύσεις» έναντι του 39% το οποίο την απέδιδε σε προσωπικές επιδιώξεις του Νετανιάχου.

Ηταν ένα εντυπωσιακό αποτέλεσμα, λαμβανομένων υπόψη και δύο πρόσθετων παραγόντων: πρώτον, ότι μερικές μέρες νωρίτερα το 69% των Ισραηλινών δήλωνε ότι ο Νετανιάχου δεν πρέπει να ξαναδιεκδικήσει την πρωθυπουργία και, δεύτερον, ότι το ποσοστό δημοφιλίας του Νετανιάχου παραμένει σταθερά καθηλωμένο κάτω από το 30%. Δεδομένου ότι τα ως άνω συντρέχουν λογικά με το νέο εύρημα, ο Νετανιάχου μάλλον καταφέρνει ή κατάφερε έστω και οριακά να πείσει τους Ισραηλινούς για τις προθέσεις του.

Επεισε; Και πώς;

Από την άλλη, ευλόγως διερωτάται κανείς πώς τα κατάφερε όταν ο υπουργός Αμυνας αλλά και η ηγεσία του στρατού διαφωνούν με τις «στρατιωτικές και στρατηγικές αναλύσεις» του Νετανιάχου για παραμονή στον «Φιλαδέλφεια» με κόστος ακόμα και τις ζωές των ομήρων. Και εάν στον Γοάβ Γκάλαντ μπορούν, δικαίως ή αδίκως, να αποδοθούν πολιτικές φιλοδοξίες για την ηγεσία του στρατού, την καθ’ ύλην αρμόδια, το επιχείρημα στερείται λογικής. Οπως και να έχει και έχοντας ακούσει εκτενώς την επιχειρηματολογία από πλευράς Νετανιάχου, είναι σημαντικό να δει κανείς και τον ουσιαστικό αντίλογο στα επιχειρήματα του πρωθυπουργού σε σχέση με τον διάδρομο, ο οποίος δεν έχει ακουστεί.

Το πρώτο από τα αντεπιχειρήματα είναι χρονικό. Ο Νετανιάχου κυβερνά το Ισραήλ επί δεκατέσσερα χρόνια, επισημαίνουν οι επικριτές του και συναφώς ερωτούν πώς γίνεται όλα αυτά τα χρόνια να μην είχε μιλήσει ποτέ για αυτό το θέμα, το οποίο έχει μετατρέψει σε επίκεντρο της επιχειρηματολογίας του τις τελευταίες έξι εβδομάδες, λέγοντας μάλιστα ότι εξαρτάται από αυτό και η ίδια η επιβίωση του Ισραήλ. Εντόνως, δε, αμφισβητείται και το επιχείρημα ότι το Ισραήλ, εάν φύγει, δεν θα μπορεί να επιστρέψει στον διάδρομο. Στρατιωτικοί αναλυτές θέτουν το ερώτημα γιατί, εάν αυτό ήταν το θέμα, ο Νετανιάχου δεν έθεσε, όπως άλλωστε λέει και ο στρατός, το ζήτημα ως όρο στην όποια συμφωνία. Δεν είπε δηλαδή στον Τζο Μπάιντεν ότι απαιτεί να τεθεί ξεκάθαρα ως όρος πως εάν η συμφωνία όσον αφορά τον «Φιλαδέλφεια» παραβιαστεί από τη Χαμάς, τότε το Ισραήλ θα δικαιούται να επιστρέψει – κάτι που μπορεί να κάνει ούτως ή άλλως.

Ενα εξίσου σημαντικό σημείο είναι και εκείνο του ρόλου του «Φιλαδέλφεια» για τον ανεφοδιασμό της Χαμάς. Εδώ, όπως επισημαίνεται και από αναλυτές, τα επιχειρήματα Νετανιάχου στερούνται τεκμηρίωσης, όχι μόνο επειδή ο στρατός εντόπισε και κατέστρεψε όλα τα τούνελ στον διάδρομο, αυτή άλλωστε ήταν η λογική πίσω από την είσοδό του στην περιοχή τον Μάη, αλλά και επειδή η βασική δίοδος εδώ και αρκετά χρόνια δεν ήταν τόσο τα τούνελ στον «Φιλαδέλφεια» όσο τα σύνορα με τη Ράφα, από την οποία περνούσαν κανονικά τα πάντα με την ανοχή των Αιγυπτίων, την ώρα που οι ίδιοι είχαν καταστρέψει κάποια από τα τούνελ: οχήματα πολυτελείας, οπλισμός, ναρκωτικά, ακόμα και το σωματεμπόριο στην κατά τα άλλα ισλαμιστική Γάζα γινόταν από εκεί.  Αβολο είναι όμως και ένα άλλο σημείο: ότι ο μεγάλος όγκος των μετάλλων που χρησιμοποιήθηκαν για τα τούνελ φαίνεται πως περνούσε από το ίδιο το Ισραήλ, από το Κερέμ Σαλόμ, με την κυβέρνηση να μη διερωτάται για τις τεράστιες ποσότητες μετάλλων – απορριμμάτων που αγόραζε η Γάζα από το Ισραήλ. Αλλωστε, επισημαίνουν οι επικριτές Νετανιάχου, ακόμα και με την παραμονή στρατευμάτων στον «Φιλαδέλφεια», αυτά δεν θα μπορούν να ελέγξουν τι θα γίνεται στο υπέδαφος 70 μέτρα από κάτω. Αυτό μπορεί να αντιμετωπιστεί μόνο με υπόγειες λύσεις – αισθητήρες, σιδερένια τείχη, κανάλια νερού κ.λπ. Σχέδιο, τονίζουν, υπάρχει, όχι για τις επόμενες έξι εβδομάδες αλλά για τα επόμενα χρόνια και περιλαμβάνει τη δημιουργία μιας αίθουσας επιχειρήσεων που θα δίνει σε πραγματικό χρόνο ειδοποίηση όταν σκάβεται μια σήραγγα στον τομέα και θα επιτρέπει τη δράση κατά των σηράγγων και έτσι οι Ισραηλινοί θα μπορούν να δράσουν για να τη σταματήσουν. Η φόρμουλα αυτή, υποστηρίζουν, έτυχε καθολικής αποδοχής μέχρι που έφτασε στον Νετανιάχου. Εκείνος την απέρριψε γιατί, λένε οι επικριτές, δεν ήθελε λύσεις που θα επέτρεπαν πρόοδο στις διαπραγματεύσεις για την απελευθέρωση των απαχθέντων.

Ο Κωστής Κωνσταντίνου είναι ανταποκριτής του ERTNEWS στο Ισραήλ και στην Κύπρο