Πολιτιστικές αποδράσεις στα νησιά

Από την Ιερά Μονή Ουρσουλινών Tήνου μέχρι το Κάστρο Αγίου Γεωργίου στην Κεφαλονιά και από το Αρχαίο Θέατρο Μήλου μέχρι το Αρχαιολογικό Μουσείο Ρόδου, το πολυσυλλεκτικό πρόγραμμα 2024 του θεσμού του υπουργείου Πολιτισμού «Ολη η Ελλάδα ένας πολιτισμός» φέρνει και τον φετινό Αύγουστο μοναδικές εκδηλώσεις σε νησιά.

Το κοινό θα έχει την ευκαιρία να απολαύσει νέες μουσικές και θεατρικές παραστάσεις, παραγωγές μουσικού θέατρου, εικαστικά / περφόρμανς και χορό σε μοναδικούς αρχαιολογικούς χώρους, μνημεία και μουσεία σε Νάξο, Μήλο, Μυτιλήνη, Χανιά, Γόρτυνα, Κεφαλονιά, Σητεία, Ρόδο, Ηράκλειο και Τήνο υπό το φως της αυγουστιάτικης πανσελήνου. Οι εκδηλώσεις προσφέρονται δωρεάν από το ΥΠΠΟ (καταβάλλεται μόνο το αντίτιμο εισόδου του αρχαιολογικού χώρου, όπου υπάρχει), ενώ η προκράτηση θέσης είναι υποχρεωτική και γίνεται αποκλειστικά μέσω της επίσημης ιστοσελίδας του θεσμού www.allofgreeceoneculture.gr.

«Ο πόλεμος των ρομαντικών»

8-9 Αυγούστου, 21.30, Πύργος Μπαζαίου, Νάξος

Μια μουσική παράσταση που επιχειρεί να ταξιδέψει το κοινό στα μέσα του 19ου αιώνα, με άξονα τη σύγκρουση ανάμεσα στη μουσική αισθητική του Γιοχάνες Μπραμς και του Φραντς Λιστ. Στο πλαίσιο αυτό ο Γιώργος – Εμμανουήλ Λαζαρίδης θα ερμηνεύσει δύο εμβληματικά έργα του πιανιστικού ρεπερτορίου, τις τέσσερις μπαλάντες του Μπραμς και τη σονάτα σε σι ελάσσονα του Λιστ, που απηχούν δύο εντελώς διαφορετικές, ενδεχομένως αντικρουόμενες μουσικές προσεγγίσεις, οι οποίες έπαιξαν καίριο ρόλο στη μετέπειτα εξέλιξη της μουσικής. Η συνθήκη του ιστορικού χώρου, του Πύργου Μπαζαίου, μνημείου του 17ου αιώνα στην ενδοχώρα της Νάξου, θα λειτουργήσει ως το πλαίσιο όπου θα αναπτυχθεί ο διάλογος μουσικής και σώματος, σε ένα ενιαίο σύνολο (χορογραφία Θεανώ Ξυδιά, χορεύει η Ναταλία Μπάκα).

«Ταρώ του Οδυσσέα»

17-18 Αυγούστου, 21.30, Αρχαίο Θέατρο Μήλου

Μουσικοθεατρικό έργο που ξανακοιτά την «Οδύσσεια» μέσα από το πρίσμα των καρτών Ταρώ της Μασσαλίας, οι οποίες προσεγγίζουν την ανθρώπινη συνθήκη, όπως και ο μύθος, η ποίηση και η μουσική: απευθυνόμενες στα άδυτα του εαυτού, τα προστατευμένα από τον χρόνο, τον τόπο, τη λογική και τις βεβαιότητες. Κάθε «τράβηγμα» των Ταρώ δίνει στους ήρωες της «Οδύσσειας» διφορούμενους «χρησμούς», αντιμαχόμενους μεταξύ ηθικής και επιθυμίας, λογικής και συναισθήματος. Ενας διαχρονικός διάλογος μεταξύ δύο πολιτισμών ανοίγει. Απ’ τη μία η Αναγέννηση και ο Ουμανισμός με τα Ταρώ κι απ’ την άλλη ο αρχαίος ελληνικός στοχασμός με την «Οδύσσεια»· στην πιο παιγνιώδη, ποιητική και αρχετυπική τους μορφή. Σύλληψη, καλλιτεχνική διεύθυνση Κατερίνα Φωτεινάκη, λιμπρέτο Παυλίνα Παμπούδη, δραματουργία Αγλαΐα Παππά, Κατερίνα Φωτεινάκη. Ερμηνεύουν οι Αγλαΐα Παππά (αφήγηση), Αντης Σκορδής (κιθάρες, κρουστά, φωνή, electronics), Κατερίνα Φωτεινάκη (φωνή, κιθάρες, κρουστά), Παντελής Μάκκας (live video art). Την παράσταση θα ανοίξει η Πειραματική Σκηνή Μήλου, με ένα πρωτότυπο ποιητικό κείμενο της Παυλίνας Παμπούδη, με θέμα την «Οδύσσεια».

«Ροβ & Κρους»

20-21 Αυγούστου, 21.00, Κάστρο Μυτιλήνης

H ομάδα PATARI PROJECT επιστρέφει με μια συναρπαστική παράσταση για όλη την οικογένεια, σε σκηνοθεσία Σοφίας Πάσχου, η οποία αποτελεί διασκευή του έργου «Ο Ροβινσώνας και ο Κρούσος» των Νίνο ντ’ Ιντρόνα και Τζάκομο Ραβίκιο. Ενα έργο με χιούμορ, για μικρούς και μεγάλους, ιδιαίτερο και συγκινητικό. Ενώ τα πάντα γύρω τους έχουν απαλειφθεί από πρωτοφανή πλημμύρα, δύο άντρες βρίσκουν καταφύγιο πάνω σε μια σκεπή σπιτιού. Ως «ναυαγοί» είναι υποχρεωμένοι να ζήσουν μαζί για ένα διάστημα, όμως η ύπαρξη του «άλλου» φαντάζει εχθρική. Καθώς δεν μιλούν την ίδια γλώσσα, προσπαθούν να επικοινωνήσουν με νοήματα και με τη γλώσσα του σώματος, κι αυτό γεννά έντονες κι εκρηκτικές καταστάσεις, συχνά ξεκαρδιστικές. Μόνοι στον κόσμο οι δυο «εχθροί», μην έχοντας αλλού να στραφούν, θα πλησιάσουν σιγά σιγά ο ένας τον άλλον και θα βρουν τρόπο να συνυπάρξουν. Και τότε έρχεται η ανατροπή… Και μετά τι; Ερμηνεύουν οι Γιάννης Γιαννούλης, Θεοδόσης Κώνστας, Αποστόλης Ψυχράμης.

«Μόρτισσα κι Αλάνης»

20-21 Αυγούστου, 21.00, Αρχαίο Θέατρο Απτέρας, Χανιά

Μουσική παράσταση που χρησιμοποιεί τη σύγκρουση δύο αρχετυπικών χαρακτήρων της μυθολογίας του ρεμπέτικου τραγουδιού, ενός ιδιότυπου ελληνικού μουσικού είδους, της μόρτισσας και του αλάνη, για να εξερευνήσει τη γενικότερη θεματική της σύγκρουσης. Επιχειρώντας να ξεφύγει από τα στερεοτυπικά σχήματα, θέλει να εισχωρήσει βαθύτερα στην εξερεύνηση μιας εσωτερικής υπαρξιακής σύγκρουσης, της αδυναμίας συγκρότησης ενός «εγώ» που θα μπορέσει να αποδεχθεί έναν ισότιμο «άλλον». Οι διαπολιτισμικές επιρροές, η εισαγωγή νέων ηθών και τρόπων συμπεριφοράς στην κλειστή ελληνική κοινωνία του Μεσοπολέμου, αλλά και η άρνηση επιτέλεσης του φύλου και ο αυτοπροσδιορισμός της σεξουαλικότητας που υπάρχει ως κρυφό επίπεδο σε πολλές συνθέσεις της εποχής, οδηγούν αναπόφευκτα σε μια σύγκρουση συμφερόντων, που στην ουσία όμως θεμελιώνεται σε μια βαθιά εσωτερική, μη διαλεκτική σύγκρουση. Μουσική επιμέλεια, μπουζούκι, ούτι, γιαϊλί ταμπούρ Ευγένιος Βούλγαρης. Σαντούρι Ουρανία Λαμπροπούλου. Τραγούδι Θεοδώρα Μπάκα. Δραματουργική κίνηση, χορός Ελενα Βακάλη.

«Touching Faultlines»

23-24 Αυγούστου, 18.00, Ωδείο Γόρτυνας, Κρήτη

Διήμερο δράσεων (επιμέλεια Αγγελική Τζωρτζακάκη, Πάνος Γιαννικόπουλος) που φέρνει σε διάλογο σύγχρονες καλλιτεχνικές πρακτικές με το Ρωμαϊκό Ωδείο της Γόρτυνας, μέσα από το πρίσμα του γεωλογικού χρόνου και της κίνησης, εστιάζοντας στις ρήξεις και στις εντάσεις ως σημεία επαφής. Η σχέση του γεωλογικού και του ιστορικού παρελθόντος αναδύεται στο παρόν με επιτελεστικές δράσεις, χορό, γλυπτικές και οπτικοακουστικές εγκαταστάσεις αλλά και κείμενα και ηχητικές παρεμβάσεις. Οι καλλιτέχνες ανταποκρίνονται στις αποκλίνουσες και συγκλίνουσες κινήσεις τεκτονικών πλακών, ηφαιστειακές εκρήξεις και σεισμικές δονήσεις και στις πολιτικές και πολιτισμικές συνδηλώσεις τους. Το «Τouching Faultlines» επιχειρεί να δημιουργήσει χώρο για αφηγήσεις που συμπεριλαμβάνουν τις έννοιες της αέναης κίνησης, της εκτόνωσης, της ρήξης, αλλά και της απελευθέρωσης και της αναδόμησης. Εικαστικοί καλλιτέχνες Mounira al Solh, Ιρια Βρεττού, Huniti Goldox, Ερμίρα Γκόρο, Λητώ Κάττου, Πέτρος Μώρης, Αννα Παπαθανασίου & Inga Galinytė, Εύα Παπαμαργαρίτη, Πάνος Προφήτης, Ελένη Τωμαδάκη, Enrico Floriddia & Fredj Moussa.

«ΠΛΙΤΣ ΠΛΑΤΣ ΠΛΟΥΤΣ: Ενα κοκτέιλ κερασμένο απ’ τους εργαζόμενους στον τουρισμό»

24-25 Αυγούστου, 19.45, Κάστρο Αγίου Γεωργίου, Αργοστόλι, Κεφαλονιά

Για τα περισσότερα παιδιά το καλοκαίρι είναι η πιο ξένοιαστη εποχή του χρόνου. Για τους ενηλίκους η θερινή περίοδος είναι μια πολύ σοβαρή υπόθεση που απαιτεί οργάνωση, σχεδιασμό και χρήματα. Για ορισμένους επαγγελματίες το καλοκαίρι ταυτίζεται με την εργασία τους. Οι εργαζόμενοι/ες πρέπει, ακόμα και σε εξαντλητικές συνθήκες, να κρύψουν την κούρασή τους για να μην επιβαρύνουν τη διάθεση των παραθεριστών, οι δε ταξιδιώτες επενδύουν τα χρήματά τους σε διακοπές και ελπίζουν ότι μέσα από αυτές θα αποζημιωθούν για τις ματαιώσεις και την κόπωση μιας ολόκληρης χρονιάς. Στη θεατρική παράσταση (σκηνοθεσία Γιώργος Παύλου, συνεργάτρια στη δραματουργία Ασπασία Μαρία Αλεξίου) πρωταγωνιστεί ό,τι μένει στη σκιά του καλοκαιριού: οι σκέψεις που δεν μοιράζονται οι ξεναγοί με τους τουρίστες, οι συζητήσεις του προσωπικού στις κουζίνες, τα παρεχόμενα δωμάτια των είκοσι τετραγωνικών, που μαζί με τα τέσσερα γκαρσόνια κοιμίζουν και 23 κατσαρίδες. Είμαστε όλοι ίσοι κάτω από τον ήλιο ή μαζί με τις αποσκευές μας μεταφέρουμε και τις ήδη υπάρχουσες ανισότητες στα τουριστικά θέρετρα; Ερμηνεύουν οι Ειρήνη Μαυρικάκη, Κατερίνα Κρίστο, Γιώργος Παύλου, Σπύρος Σουρβίνος. Μουσικός επί σκηνής Παντελής Πρωτοπαπάς.

«Ο Ερωτόκριτος στον Λαβύρινθο»

27-28 Αυγούστου, 21.00, Φρούριο Καζάρμα Σητείας

Το έργο του Βιτσέντζου Κορνάρου «Ερωτόκριτος» βρίσκει μια νέα, πιο ελεύθερη διάσταση μέσα σε μια μουσική παράσταση (καλλιτεχνική διεύθυνση Ross Daly, επιλογή κειμένων, προσαρμογή Μήτσος Σταυρακάκης, σκηνοθετική επιμέλεια Ματίνα Μόσχοβη) με αφήγηση και εικαστικό μέρος (έργα Ναταλία Μαντά), προκειμένου ο θεατής να αποκτήσει μια ολοκληρωμένη εικόνα για την πλοκή του. Ειδικότερα η μουσική της παράστασης εστιάζει σε σύγχρονες, πρωτότυπες μουσικές συνθέσεις και σε μια πολυδιάστατη ενορχηστρωτική προσέγγιση, οι οποίες προκύπτουν από τη συνεργασία, τη συλλογικότητα και τις διαπολιτισμικές αλληλεπιδράσεις μεταξύ των καλλιτεχνών, στοιχεία που διαχρονικά χαρακτηρίζουν το έργο του Μουσικού Εργαστηρίου «Λαβύρινθος». Ερμηνεύουν οι Βασίλης Σταυρακάκης (τραγούδι), Μήτσος Σταυρακάκης, Νίκος Βρέντζος (αφήγηση), Ευγενία Τόλη – Δαμαβολίτη (τραγούδι), Ross Daly (λύρα, ραμπάμπ, τάρχου, σάζι), Κέλυ Θωμά (λύρα), Στέλιος Πετράκης (λύρα), Γιώργος Σταυρακάκης (λαούτο), Παύλος Σπυρόπουλος (κοντραμπάσο), Carlos Ramírez (vielle à roue, λάφτα), Şakir Ozan Uygan (κρουστά), Yasamine Shahhosseini (ούτι), Carles Dorador i Jové (θεόρβη).

«Στροβιλισμοί στο Αιγαίο»

30-31 Αυγούστου, 21.00, Αρχαιολογικό Μουσείο Ρόδου

Ο Σωκράτης Σινόπουλος (λύρα) και ο Βασίλης Κώστας (λαούτο), δύο από́ τους σημαντικότερους και διεθνώς αναγνωρισμένους έλληνες μουσικούς, καταθέτουν μια δυναμική́ και πρωτότυπη μουσική παράσταση, στην οποία εξερευνούν τις δυνατότητες συνδυασμού́ δύο ιστορικών για τον ελληνικό́ χώρο μουσικών οργάνων, της λύρας και του λαούτου. Με αφετηρία τις μεσογειακές παραδόσεις και όχημα τις αυθεντικές συνθέσεις και τους διαδραστικούς αυτοσχεδιασμούς τους, δημιουργούν σύγχρονα μουσικά́ τοπία σε πραγματικό́ χρόνο, προσφέροντας μια σπάνια ακουστική́ εμπειρία. Το ντουέτο συνοδεύεται με εντυπωσιακό live drawing από τον Soloύp, ο οποίος αποτυπώνει και συμπληρώνει τις ιστορίες και τους τόπους από τους οποίους εμπνέονται οι μουσικές συνθέσεις. Με τα σκίτσα του δημιουργεί και καταστρέφει σε πραγματικό χρόνο μπροστά στα μάτια του θεατή και τοποθετεί μια ιστορία εικόνων παράλληλα και σε αντιπαράθεση.

«Λουκρητία, ένα μουσικοθεατρικό αφήγημα»

30-31 Αυγούστου, 21.00, Αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου

Μέσα από το αφηγηματικό ποίημα του Ουίλιαμ Σαίξπηρ «Ο βιασμός της Λουκρητίας» αναδύεται η σύγκρουση της νεωτερικότητας με τον πρώην συμπαγή μεσαιωνικό κόσμο που κατακερματίζεται: ο νέος, αυτόνομα σκεπτόμενος άνθρωπος ενάντια στην παρωχημένη αυθαιρεσία των αρχόντων. Ο αρσενικός κόσμος της υπαίθρου, των πολέμων και της ανεξέλεγκτης εξουσίας ενάντια στον θηλυκό κόσμο εσωτερικού χώρου, τον κόσμο της διαπραγμάτευσης και των ηθικών φραγμών. Γύρω από τη σαιξπηρική Λουκρητία, έξι μουσικοί (Φανή Αντωνέλου – υψίφωνος, Λένια Ζαφειροπούλου – μεσόφωνος, Φανή Βοβώνη – βιολί Ι, Ζωή Πουρή – βιολί ΙΙ, Hanna Pakkala – βιόλα, Αθανασία Τέλιου – βιολοντσέλο), δύο ηθοποιοί (Ανθή Ευστρατιάδου, Αρης Μπαλής) και ένας χορογράφος (Τάσος Καραχάλιος) χτίζουν μια μουσικοθεατρική αφήγηση (σύλληψη, μουσική επιμέλεια Φανή Βοβώνη), πλέκοντας τον λόγο και την κίνηση με μουσικούς αυτοσχεδιασμούς αλλά και με παρτιτούρες της ύστερης Αναγέννησης, του πρώιμου Μπαρόκ και του 20ού αιώνα.

«+ΘΛΙΨΙΣ»

Εως 21 Αυγούστου, 11.00-22.00, Ιερά Μονή Ουρσουλινών Tήνου

Η έκθεση «+ΘΛΙΨΙΣ» ανιχνεύει την έννοια της εσωτερικής σύγκρουσης όπως αυτή εκδηλώνεται στο πεδίο των αντιθέσεων ανάμεσα στην «αρχή της ευχαρίστησης» και την «αρχή της πραγματικότητας», ανάμεσα στη θεωρία και την πράξη, στην πίστη και το ένστικτο που διέπει το ανθρώπινο σώμα, στη νομοτέλεια του φυσικού περιβάλλοντος και την τάση ανακάλυψης και φιλοπεριέργειας, στην πειθαρχία και την αναίρεση, στο φυσικό και το μεταφυσικό. Εννέα καλλιτέχνες (Κατερίνα Κατσιφαράκη, Γιάννης Μπουτέας, Νίκος Νικολόπουλος, Νίκος Παπαδόπουλος, Ρένα Παπασπύρου, Εύα Στεφανή, Πέτρος Τουλούδης, Παντελής Χανδρής, Κατερίνα Χρηστίδη) αλληλεπιδρούν με τον νοηματικά, συναισθηματικά, θρησκευτικά και κοινωνικά φορτισμένο χώρο της Μονής Ουρσουλινών. Συνεπιμέλεια Σοφία Ζωιτού, Μαρία Μανέτα, Σοφία Ελίζα Μπουράτση.