Τώρα αρχίζουν τα δύσκολα για τους Εργατικούς

Ευρεία νίκη, όπως αναμενόταν, έδιναν τα πρώτα exit polls στους Εργατικούς μετά την ολοκλήρωση των χθεσινών πρόωρων εκλογών. Σύμφωνα με αυτά, συγκεντρώνουν 410 έδρες, τις περισσότερες από οποιοδήποτε άλλο κόμμα μετά το 2001, που τους διασφαλίζουν την απόλυτη πλειοψηφία στην 650μελή Βουλή και τη δυνατότητα σχηματισμού κυβέρνησης. Αντιθέτως, οι μέχρι σήμερα κυβερνώντες Συντηρητικοί του Ρίσι Σούνακ υπέστησαν συντριπτική ήττα, στη χειρότερη στιγμή της ιστορίας τους, καθώς περιορίζονται στις 131 έδρες. Τρίτοι σε έδρες αναδεικνύονται οι Φιλελεύθεροι Δημοκράτες με 61, ενώ το ακροδεξιό εθνικιστικό Reform UK του Νάιτζελ Φάρατζ παίρνει 13 έδρες και οι σκωτσέζοι εθνικιστές του SNP 10.

Σήμερα η Βρετανία «μπορεί να ξεκινήσει ένα νέο κεφάλαιο» διακηρύσσει ο Στάρμερ. Αλλά ένας διάχυτος σκεπτικισμός είναι δικαιολογημένος αν υπολογίσει κανείς τις προκλήσεις που έχει να αντιμετωπίσει η χώρα με μια βαριά λαβωμένη οικονομία, ένα διαβρωμένο Εθνικό Σύστημα Υγείας (NHS), μεταναστευτικές ροές και όλο το βάρος των προβλημάτων μιας ευρύτερης απορρύθμισης που ακολούθησε το Brexit.

Το βέβαιο είναι ότι το Εργατικό Κόμμα θα έχει λίγο χρόνο για πανηγυρισμούς, έχοντας επίγνωση μιας διπλής πραγματικότητας: από τη μια τη βούληση της μεγάλης πλειοψηφίας του βρετανικού λαού να αφήσει πίσω του το συντηρητικό κατεστημένο και από την άλλη την ανάγκη να προωθηθούν γρήγορα οι αναγκαίες αλλαγές προς υλοποίηση των δεσμεύσεών του για οικονομική ανάπτυξη, μεταρρύθμιση του NHS, ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και καταστολή της εγκληματικότητας. Από το πόσο καλά θα ανταποκριθεί θα εξαρτηθεί, όπως υπογραμμίζουν αναλυτές, το αν το τέρας της λαϊκιστικής Δεξιάς του Νάιτζελ Φάρατζ και του κόμματος Reform UK θα αναπτυχθεί ξανά με ανανεωμένη δύναμη.

Η μεγάλη πρόκληση

Ο Κιρ Στάρμερ λέει κατηγορηματικά ότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν θα επανενταχθεί ούτε στην ΕΕ ούτε στην ενιαία αγορά, αλλά ούτε θα επιδιώξει τελωνειακή ένωση και στενότερες σχέσεις με την Ευρώπη για όσο είναι πρωθυπουργός. Η μεγάλη πρόκληση θα είναι για τους Εργατικούς να δημιουργήσουν αρκετά πρόσθετα έσοδα ώστε να αποφευχθεί η ανάγκη περικοπών στις δημόσιες υπηρεσίες, η αύξηση των φόρων ή ο μεγαλύτερος δανεισμός. Ομως τα εργαλεία που έχουν στη διάθεσή τους είναι περιορισμένα, ιδιαιτέρως αφότου το φιλόδοξο σχέδιο μετατροπής της Βρετανίας σε πράσινη οικονομία θυσιάστηκε λόγω σοβαρής οικονομικής αδυναμίας των προηγούμενων ετών. Η αλλαγή του προνομιακού φορολογικού καθεστώτος των δισεκατομμυριούχων που ζουν στο Λονδίνο, αλλά διατηρούν την επίσημη έδρα τους αλλού στον κόσμο, και η αύξηση στη φορολόγηση των κερδών του ιδιωτικού κεφαλαίου έχουν περιορισμένα όρια απόδοσης και συνιστούν για πολλούς μια δειλή φορολογική πολιτική που δεν θα είναι ικανή να καλύψει τη χρηματοδότηση των μεγάλων υποσχέσεων για εθνική ανάταση.

Επίσης, τυχόν δημοσιονομικές πιέσεις θεωρείται ότι θα περιπλέξουν τις προσπάθειες των Εργατικών να αναμορφώσουν το Εθνικό Σύστημα Υγείας μέσω της ενίσχυσης των προσλήψεων στον τομέα όπως έχουν υποσχεθεί, του εκσυγχρονισμού στον εξοπλισμό των νοσοκομείων και γενικότερα της υιοθέτησης μέτρων ώστε να επιλυθεί το πρόβλημα των τεράστιων χρόνων αναμονής για την παροχή υπηρεσιών υγείας.

Το Μεταναστευτικό

Η αντιμετώπιση του Μεταναστευτικού είναι μια άλλη μεγάλη πρόκληση για τους Εργατικούς. Προεκλογικά υποσχέθηκαν να καταργήσουν εντελώς το σχέδιο απέλασης του Ρίσι Σούνακ στη Ρουάντα και ανακοίνωσαν τη δημιουργία μιας Κοινής Διοίκησης Ελέγχου των Συνόρων για τον τερματισμό της ροής πλοίων στη Μάγχη. Ομως δεν έχουν δώσει επαρκείς εξηγήσεις για το τι σκοπεύουν να κάνουν με τους αιτούντες άσυλο που στοιβάζονται στη λεγόμενη πλωτή φυλακή του «Bibby Stockholm», του τεράστιου πλοίου που χρησιμοποιεί η κυβέρνηση για να φιλοξενεί νεοαφιχθέντες. Κι ενώ ο έλεγχος των συνόρων ήταν ένα από τα βασικά θέματα του δημοψηφίσματος για το Brexit, ο καθαρός αριθμός των μεταναστών έχει σχεδόν τριπλασιαστεί από τότε που τέθηκε σε εφαρμογή η έξοδος της Βρετανίας από την ΕΕ. Η νέα κυβέρνηση πρέπει επίσης να εκπληρώσει την υπόσχεσή της για εκπαίδευση και κατάρτιση περισσότερων Βρετανών προκειμένου να καλύψουν θέσεις εργασίας και να αποτρέψουν την αναζήτηση εργατικών χεριών από το εξωτερικό. Στο εσωτερικό, η Βρετανία αντιμετωπίζει συσσώρευση αιτήσεων ασύλου και το κόστος στέγασης για αιτούντες οι οποίοι περιμένουν αποφάσεις ανέρχεται σε περίπου 8 εκατομμύρια στερλίνες την ημέρα. Οι Εργατικοί υποσχέθηκαν να προσλάβουν 1.000 νέους υπαλλήλους για να βοηθήσουν στην απομάκρυνση εκείνων των οποίων οι αιτήσεις απορρίπτονται, όμως πολλοί προέρχονται από χώρες που δεν έχουν συμφωνία με τη Βρετανία για την επιστροφή τους.

«Είναι ώρα για αλλαγή» έγραψε μεγάλη μερίδα του βρετανικού Τύπου, στηρίζοντας με πρωτοφανή έμφαση τους Εργατικούς που μένει να δοκιμαστούν στο πεδίο.