Πιο προσγειωμένοι οι συλλέκτες

Περισυλλογή πριν από την επόμενη μεγάλη μάχη. Κάπως έτσι θα μπορούσε να χαρακτηρίσει κάποιος τις περίπου τέσσερις εβδομάδες που χωρίζουν τις πρόσφατες μεγάλες δημοπρασίες των τριών κορυφαίων οίκων δημοπρασιών από τη μεγαλύτερη φουάρ παγκοσμίως, την Art Basel. Προτού λοιπόν οι μεγάλοι συλλέκτες ανά τον κόσμο, αλλά και όσοι θέλουν να ενημερωθούν για τις τελευταίες τάσεις στον χώρο της τέχνης, κάνουν «απόβαση» στη Βασιλεία, έμποροι και γκαλερίστες μελετούν προσεκτικά τα πρόσφατα αποτελέσματα, για να διαπιστώσουν τις προθέσεις της αγοράς και να διαμορφώσουν αναλόγως τις τιμές των έργων που θα παρουσιάσουν στη φουάρ.

Η συγκεκριμένη περίοδος, όπως παρατηρούν έμποροι με μεγάλη εμπειρία στον χώρο, δεν είχε ως βασικό χαρακτηριστικό της τα ρεκόρ. Εμοιαζε με έναν αγώνα επιβίωσης για την επόμενη μέρα. Οι «κυνηγοί» έργων τέχνης και των τριών μεγάλων οίκων προσπαθούσαν να βρουν όσο το δυνατόν καλά έργα για να βγάλουν στο σφυρί, αλλά δεδομένων των εγγυήσεων καλούνταν να δώσουν μια δεύτερη, εξίσου με εκείνη της αναζήτησης, μάχη, για να εξασφαλίσουν την πώλησή τους.

Αμυντική χαρακτήρισε τη στάση της αγοράς ο σύμβουλος τέχνης και πρόεδρος της Ενωσης Επαγγελματικών Συμβούλων Τέχνης, Αλεξ Γκλάουμπερ, μιλώντας για το θέμα στην εξειδικευμένη σε θέματα τέχνης ιστοσελίδα ARTnews, επισημαίνοντας πως οι οίκοι προτίμησαν, αντί του ρίσκου που ενδεχομένως θα ξυπνούσε ανταγωνιστικά ένστικτα, επιλογές που έμοιαζαν ασφαλείς, τονίζοντας μεταξύ άλλων ότι είναι σαφές πως στην αγορά δεν υπάρχει η ίδια διάθεση για ρίσκο που υπήρχε προ τριετίας. «Οι άνθρωποι, νομίζω, είναι πολύ πιο προσεκτικοί σχετικά με την αξία των χρημάτων τους και τι μπορούν να αγοράσουν με αυτά» σχολιάζει.

Η αλλαγή στη στάση των συλλεκτών επισημαίνεται από τους ανθρώπους της αγοράς, οι οποίοι παρατηρούν το τέλος των παρορμητικών αγορών. Οσοι σκοπεύουν να διαθέσουν από ένα και πλέον εκατομμύρια για ένα έργο λειτουργούν πολύ πιο εγκεφαλικά, διατηρώντας αποστάσεις από όσους προσεγγίζουν την εν λόγω αγορά με όρους χρηματιστηρίου. Γεγονός που προκαλεί ερωτήματα σχετικά με το πώς η μεταστροφή αυτή θα επηρεάσει την πρωτογενή αγορά στο εγγύς μέλλον, και ιδιαίτερα τις τιμές των καλλιτεχνών που βρίσκονται στην αρχή ή το μέσον της διαδρομής τους.

«Οι γκαλερί και οι καλλιτέχνες πρέπει να καταλάβουν ότι τρία ή τέσσερα “αστρονομικά” αποτελέσματα δημοπρασιών δεν θα πρέπει γίνονται αφορμή ώστε οι τιμές να ανεβαίνουν γρήγορα και κατακόρυφα. Χρειάζεται να ακολουθείται μια στρατηγική» είναι η άποψη του συμβούλου τέχνης Ραλφ ΝτεΛούκα. Και παρατηρεί πως δεν είναι ό,τι καλύτερο για την καριέρα ενός νέου καλλιτέχνη να ξεκινά από μια μεγάλη γκαλερί, όπου οι τιμές λόγω αυξημένων εξόδων είναι σταθερά υψηλότερες.

Εν κατακλείδι στο ερώτημα που τέθηκε αρκετές φορές τις τελευταίες ημέρες – αν υπάρχει ακόμη αγορά για τα ακριβά έργα τέχνης – η απάντηση είναι σαφώς θετική. Απλώς η διαφορά σε σχέση με το παρελθόν είναι πως δείχνει να προσγειώνεται και σταματά να εστιάζει στα ρεκόρ.

{T20}Χαρίζουν απούλητα έργα (υπό όρους{T20})

Εντελώς δωρεάν θα μπορούν να αποκτήσουν τα έργα τέχνης της αρεσκείας τους οι επισκέπτες της φουάρ «Zero Art Fair» που θα πραγματοποιηθεί από τις 19 εως τις 21 Ιουλίου στη Νέα Υόρκη. Πρόκειται για τα έργα που οι συμμετέχοντες καλλιτέχνες δεν έχουν καταφέρει να πωλήσουν και βρίσκονται συσσωρευμένα στα εργαστήριά τους. Αποφάσισαν λοιπόν να τα χαρίσουν σε όσους θα ήθελαν να τα αποκτήσουν, αλλά δεν μπορούν να πληρώσουν την τιμή που έχει οριστεί. Οι νέοι ιδιοκτήτες, διά συμβολαίου, θα έχουν την κατοχή των έργων για μία πενταετία, ενώ αν στο διάστημα αυτό ο καλλιτέχνης βρει αγοραστή, δικαιούται να το πουλήσει. Μετά το πέρας της πενταετίας το έργο θα ανήκει οριστικά πλέον στον «αγοραστή» και σε περίπτωση που αποφασίσει εκείνος πλέον να το πουλήσει θα πρέπει να παραχωρήσει στον καλλιτέχνη το 50% του τιμήματος. Σε κάθε μελλοντική μεταπώληση, δε, ο καλλιτέχνης δικαιούται το 10% επί της τιμής. Η πρωτοβουλία αυτή ξεκίνησε όταν περί τα 40 έργα επεστράφησαν στο εργαστήριο του εικαστικού Γουίλαμ Ποχίντα ύστερα από μια έκθεσή του σε γκαλερί, ενώ εκείνος χρειαζόταν χώρο για να πειραματιστεί με νέες ιδέες. Μέσω σχετικής ιστοσελίδας προσκάλεσε καλλιτέχνες που επίσης θα ήθελαν να δωρίσουν τα αζήτητα έργα τους. Στόχος είναι στο πλαίσιο της τριήμερης φουάρ να παρουσιάζονται από 100 διαφορετικά έργα κάθε ημέρα με τον κάθε επισκέπτη να έχει δικαίωμα απόκτησης ενός μόνο έργου ανά ημέρα.

{T20}Ξεχρέωσε πουλώντας πίνακες ενός δισ. {T20}
Ενα μικρό μουσείο έβγαλε στο σφυρί εν κρυπτώ ο συλλέκτης Ρον Πέρελμαν (φωτογραφία) για να καταφέρει να αποπληρώσει τράπεζες και πιστωτές, όταν η μετοχή της εταιρείας του που δραστηριοποιείται στον χώρο της κοσμετικής έπεσε κατακόρυφα κατά το πρώτο διάστημα της πανδημίας. Σχεδόν ένα δισ. δολάρια – για την ακρίβεια 963 εκατ. – πούλησε τα 71 έργα της συλλογής του με την υπογραφή 25 κορυφαίων δημιουργών από τον Μάρτιο του 2020 έως τον Ιανουάριο 2022, όπως αποκαλύπτεται από δικαστικά έγγραφα που αποχαρακτηρίστηκαν. Ανάμεσα στα έργα που εκποιήθηκαν είναι οκτώ του Σάι Τόμπλι, επτά του Εντ Ρούσα, μαζί με πέντε έργα του Αντι Γουόρχολ, του Μπράις Μάρντεν και του Ρόι Λίχτενσταϊν, ενώ στον κατάλογο των πωληθέντων υπάρχουν επίσης τέσσερα έργα του Γκέρχαρντ Ρίχτερ, όπως επίσης δημιουργίες των Εγκον Σίλε, Αλμπέρτο Τζιακομέτι, Τζάσπερ Τζόουνς, Ανρί Ματίς, Ζοάν Μιρό, Κονταντίν Μπρανκούζι, Μαρκ Ρόθκο, Πάμπλο Πικάσο, Βίλεμ ντε Κούνινγκ και Ανίς Καπούρ.