Οταν γέλασε ο Κάφκα

Στέλνει μια καρτ ποστάλ στον γαμπρό του. Στη μία όψη της απεικονίζεται ένας σκιέρ εν δράσει και ο αποστολέας αστειεύεται υποστηρίζοντας πως είναι ο ίδιος στη φωτογραφία που συμμετέχει σε έναν αγώνα σκι, ενώ η υγεία του είναι σε κακή κατάσταση.

Είναι ο ίδιος άνθρωπος για τον οποίο υπάρχουν μαρτυρίες φίλων του ότι «γελούσε ανεξέλεγκτα», ενώ υπάρχουν και επιβεβαιωμένες περιπτώσεις που έλεγε ψέματα στον εργοδότη του ότι δήθεν ήταν άρρωστος για να απουσιάσει από τη δουλειά του, καθώς είχε ξενυχτήσει για να γράψει ένα από τα βιβλία του.

Και είναι μάλλον απίθανο να συνδυάσει κάποιος τα παραπάνω περιστατικά με τη σκοτεινή εικόνα που έχει καθιερωθεί να έχουμε για τον συγγραφέα των έργων «Δίκη», «Πύργος» και «Μεταμόρφωση», τον γερμανόφωνο εβραϊκής καταγωγής Φραντς Κάφκα, που κατάφερε να αποδώσει με μοναδικό τρόπο τους εφιάλτες των παγιδευμένων ανθρώπων στους αδιαπέραστους  γραφειοκρατικούς λαβυρίνθους.

Την εικόνα αυτή του «στοιχειωμένου συγγραφέα» ευελπιστεί να «ανατρέψει» η έκθεση «Κάφκα: Δημιουργώντας ένα είδωλο», που εγκαινιάζεται στις 30 Μαΐου στη Βιβλιοθήκη Μπόντλιαν της Οξφόρδης και διοργανώνεται με την ευκαιρία συμπλήρωσης 100 χρόνων από τον θάνατο του συγγραφέα. Θα περιλαμβάνει, δε, πρωτότυπα χειρόγραφα των πιο γνωστών έργων του Κάφκα και θα έχει ελεύθερη είσοδο.

Στο επίκεντρο της έκθεσης, η οποία θα διαρκέσει έως τον Οκτώβριο, θα βρίσκεται το πρωτότυπο χειρόγραφο του έργου «Μεταμόρφωση», το οποίο δημοσιεύτηκε το 1915, πλαισιωμένο από εντομολογικές εικονογραφήσεις που διερευνούν τις δυνατότητες του πώς θα μπορούσε να μοιάζει ο ήρωας του έργου.  «Είμαστε πολύ ενθουσιασμένοι για την επερχόμενη έκθεση, η οποία θα αφηγηθεί τη ζωή, τις περιόδους και τα έργα του Κάφκα, συμπεριλαμβανομένου του τρόπου με τον οποίο τα χειρόγραφά του κατέληξαν στη Βιβλιοθήκη Μπόντλιαν στην Οξφόρδη» δηλώνει στη βρετανική εφημερίδα «Guardian» η συνεπιμελήτρια της έκθεσης, καθηγήτρια Κάρολιν Ντάτλινγκερ. Να σημειωθεί ότι ο συγγραφέας ζήτησε να καούν όλα τα χειρόγραφά του μετά τον θάνατό του. Ο εκδότης του ωστόσο αγνόησε την επιθυμία του Κάφκα και έτσι τα χειρόγραφα κληροδοτήθηκαν στα τέσσερα ανίψια του.

Τα αρχεία παρέμειναν σε τραπεζική θυρίδα στη Ζυρίχη μέχρι το 1961, όταν ο διαπρεπής βρετανός φιλόλογος σερ Μάλκολμ Πάσλεϊ διαπραγματεύτηκε με τους κληρονόμους του Κάφκα τον δανεισμό τους στη Βιβλιοθήκη Μπόντλιαν.

ΜΑΙΡΗ ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΥ