Ο Καρράς έχτιζε στις παράγκες… παλάτια *

«Πιτσιρίκο…» ακόμα ακούω τη φωνή του μέσα μου… Μεταξύ μας μας έτρεχε «καλό αίμα». Μοιραζόμασταν κοινές αγάπες, τραγούδια και πρόσωπα, αρκετές συνεντεύξεις, ιδιωτικές στιγμές και ένα ηχογράφημα. Τι είναι αυτό που έκανε τον Βασίλη Καρρά ξεχωριστό στο σινάφι του και τόσο αγαπητό στο ευρύ κοινό; Και μάλιστα «περνούσε» με άνεση στη νεολαία που τον… θεωρούσε δικό της. Ωραίος δεν ήταν, συμπαθητικό θα τον έλεγες. Αρρενωπός ναι. Υπέρβαρος όμως στην ωριμότητά του, αραιά μαλλιά ενώ και η φωνή του είχε «μπουκώσει» αρκετά.

Αρα, πώς εξηγείται το φαινόμενο Καρράς και η διάρκειά του. Κι αυτά τα «περιφρονημένα» απ’ τους σοβαρούς μουσικούς ειδήμονες «ασματάκια» του γιατί δεν ξεθωριάζουν τόσα και τόσα χρόνια μετά την αρχική κυκλοφορία τους και τη συνεχή «χρήση» τους;

Το λαϊκό τραγούδι στο πολύχρονο διάβα του ερμηνεύτηκε πιστά και ορθά από ανθρώπους που είχαν ζήσει στο πετσί τους τις δυσκολίες και τις αδικίες, αλλά και που διέθεταν την ευαισθησία να ευφρανθούν τις μικρές χαρές της καθημερινότητας, να λυτρωθούν στον άγιο κύκλο της ζωής.

Το συναίσθημα, οι μνήμες βγαίνουν απ’ την καρδιά και γίνονται φράσεις μουσικές, ξεπερνώντας τις όποιες αδυναμίες. Δεν έχει σημασία πόσες οκτάβες μπορεί να ανέβεις και να κατέβεις. Το τραγούδι δεν είναι πρωτάθλημα. Θέλει αλήθεια, ψυχή και προσωπικότητα.

Ο Βασίλης Καρράς ήταν ερμηνευτής με δική του ταυτότητα και χαρακτήρα. Ακουγες τη φωνή του, στα πρώτα μόλις λόγια του τραγουδιού, και αμέσως αντιλαμβανόσουν ποιος, τι και για ποιους τραγουδάει.

Εκτός από τα ερμηνευτικά ήταν και ικανότατος δημιουργός. «Ζωγράφιζε», ειδικά στον στίχο. Πολλές από τις δικές του επιτυχίες φέρουν την υπογραφή του είτε στον στίχο, είτε στη μουσική… ενίοτε και στα δύο σκέλη, ενώ και άλλοι ερμηνευτές έχουν στηριχτεί στα «δώρα» του. Ορισμένοι μάλιστα έχουν αναδειχθεί μέσα από αυτά.

Δανείζομαι τα λόγια του Κώστα Τριπολίτη: «Στο σκυλοπόπ ή στο ελεκτρογάβ μπορεί να βρω περισσότερες αλήθειες απ’ ό,τι σε ένα τραγούδι που θέλει να υποδυθεί το έντεχνο. Κι αυτό θα πρέπει να προβληματίσει όλους όσους γράφουν».

Ο αλησμόνητος Μάνος Ξυδούς σε συνέντευξη που μου είχε παραχωρήσει μου είχε πει: «Εμείς τότε είχαμε κάνει αυτό το τραγούδι με το συγκρότημα, το “Ασ’ την να λέει“, και θέλαμε κάποιον λαϊκό τραγουδιστή. Είχαμε στο μυαλό μας τον Βασίλη Καρρά αλλά ήταν δύσκολο να τον πλησιάσουμε. Μεσολάβησε ο Αχιλλέας Θεοφίλου – σε αυτόν οφείλεται η παραγωγή του τραγουδιού – που το βρήκε καλή ιδέα. Θέλω να πω κάτι που έζησα όσον αφορά στον άνθρωπο. Αν κάποιος γεμίζει ένα μαγαζί, δεν λέει τίποτα. Οταν κυκλοφόρησε ο δίσκος ο Βασίλης Καρράς εμφανιζόταν σ’ ένα μαγαζί στη Θεσσαλονίκη.

Ενα βράδυ στο καμαρίνι έτυχα μάρτυρας μιας σκηνής που αν και έχουν περάσει τόσα χρόνια τη θυμάμαι πολύ έντονα. Ηρθαν τρία άτομα από τον σύλλογο παιδιών της Βέροιας με προβλήματα για να μιλήσουν για μια συναυλία που θα συγκέντρωναν χρήματα. Τους άκουσε και στο τέλος τους ρώτησε με πόσα χρήματα θα ήταν ευχαριστημένοι από τα έσοδα της συναυλίας. Τα παιδιά θα ήταν ικανοποιημένα με 300.000 δραχμές. Τότε εκείνος φωνάζει τον συνεργάτη του, τον Λέλεκα, και του λέει «κόψε ένα χαρτί». Οταν λέμε «ένα χαρτί» εννοούμε ένα εκατομμύριο. Εδωσε την επιταγή στο ένα παιδί και είπε «αν μάθει κανείς τίποτα θα σου κόψω το λαρύγγι». Από ‘κει και πέρα δεν μπορεί να μου πει κανείς τίποτα για τον Βασίλη Καρρά…».

«Στην ξενιτιά δεν πήγα, ούτ’ αρρώστησα, μα το κλαρίνο με τρυπά…» γράφει και τραγουδά σε ένα «Νυχτέρι» του ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου με αυτή την ιδιότυπη φωνή του, και νομίζεις πως είναι ο πιο ασθενικός μετανάστης όλης της γης… Και μαζί ο πιο πηγαίος ερμηνευτής!

Οπως όταν ο Καρράς τραγουδούσε για τη δική του «Νύχτα ξελογιάστρα», για πολλά ταπεινά κι ανθρώπινα… που έχουν τον τρόπο να μιλούν στις καρδιές.

* Από το «Παράγκες και παλάτια» του Νίκου Μαύρου, πρώτο δίσκο 45 στροφών του Βασίλη Καρρά το 1979

Ο Κώστας Μπαλαχούτης (ogdoo.gr) είναι ερευνητής του λαϊκού τραγουδιού.