Η αρχοντιά του σερ Μπόμπι

Του ΜΙΜΗ ΔΟΜΑΖΟΥ

Αν δεν υπήρχε εκείνη η πορεία μας μέχρι τον τελικό του Γουέμπλεϊ το 1971 δεν θα ήξερε κανείς ότι υπάρχει και ποδόσφαιρο στην Ελλάδα. Και δεν θα ερχόταν λίγους μήνες μετά εκείνη η σπουδαία ομάδα, η Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ του Μπόμπι Τσάρλτον, για να παίξει φιλικό παιχνίδι στη χώρα μας. Μετά το Γουέμπλεϊ μας υπολόγιζαν πολύ εμάς τους Ελληνες. Τότε έμαθαν ότι υπάρχει ελληνικό ποδόσφαιρο. Βλέπετε, παίρναμε πρωταθλήματα ο Παναθηναϊκός, ο Ολυμπιακός, η ΑΕΚ, ο ΠΑΟΚ, αλλά κανείς δεν μας ήξερε. Δεν ήμασταν επαγγελματίες, ήμασταν ερασιτέχνες ποδοσφαιριστές. Κάναμε και άλλη δουλειά για να ζήσουμε. Εκείνοι τα είχαν όλα. Ο Μπόμπι Τσάρλτον, αυτός ο υπέροχος ποδοσφαιριστής, άξιζε όσο ολόκληρος ο Παναθηναϊκός. Και έφτασε η μέρα που η… αρχοντιά του εμφανίστηκε στη Λεωφόρο.

Αυτό ακριβώς ήταν. Ενας ποδοσφαιριστής αρχοντικός. Ηταν γρήγορος, είχε μια μεταβίβαση με το αριστερό πόδι που δεν την έβλεπες. Μπορούσε να ντριπλάρει, να μοιράσει, να σκοράρει. Φαινόταν η αξία του από την πρώτη επαφή και όλη η αρχοντιά του. Το πώς σταματούσε την μπάλα, το πώς την έδινε, το πώς σούταρε. Εκείνο το φιλικό το 1972 με τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ ήταν το γεγονός των ημερών. Γέμισε το γήπεδο για να τους δει, για να δει ένα σπουδαίο παιχνίδι με σπουδαίους παίκτες. Η Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ είχε τότε και ξένους, εμείς ήμασταν μόνο Ελληνες. Μόνο ο Φέρεντς στον πάγκο ήταν ξένος.

Τι να πρωτοπείς για τον Μπόμπι Τσάρλτον. Ηταν μια τεράστια φυσιογνωμία. Ενα μεγάλο όνομα, ίσως το μεγαλύτερο που έχει βγάλει το αγγλικό ποδόσφαιρο. Αυτό από μόνο του αρκεί για να τα περιγράψει όλα. Ο καλύτερος ποδοσφαιριστής στο καλύτερο πρωτάθλημα. Είχε ένα πόδι σαν διαβήτη που λέμε. Εστελνε την μπάλα εκεί ακριβώς που ήθελε. Αφησε εποχή και στο αγγλικό ποδόσφαιρο και στο παγκόσμιο ποδόσφαιρο. Οπου κι αν έπαιζε, μιλούσαν όλοι για τον Μπόμπι. Και είχε από πάνω του ένα αστέρι. Επεσε το αεροπλάνο της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ, σκοτώθηκαν πολλοί και εκείνος σώθηκε. Εζησε και μεγαλούργησε. Είχε πάνω του ένα αστέρι από τον Θεό.

Θυμάμαι να μπαίνει στη Λεωφόρο και τα φλας να ανάβουν. Εχουν περάσει πολλά χρόνια από τότε, δεν μπορώ να θυμηθώ πολλές λεπτομέρειες, υπάρχει όμως μια φωτογραφία που είμαστε δίπλα – δίπλα. Εκείνος με το λάβαρο του Παναθηναϊκού, να δείχνει το τριφύλλι προς την κάμερα κι εγώ με αυτό της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ. Χαιρετηθήκαμε όπως κάναμε κάθε φορά με τις μεγάλες ομάδες και τους μεγάλους παίκτες που έρχονταν στην Ελλάδα. Ηρθε προς τα εμένα, ήρθαν κι άλλοι, είχαν δει τα ματς με την Εβερτον μερικούς μήνες πριν. Μας γνώριζαν. Ηρθαν και έβγαζαν φωτογραφίες μαζί μου, με παρουσίαζαν σαν μεγάλο παίκτη εκείνη την εποχή. Αλλά δεν ήμουν μόνο εγώ, υπήρχαν στον Παναθηναϊκό κι άλλοι μεγάλοι παίκτες. Για κάποιο λόγο με ξεχώριζαν, δεν ξέρω γιατί. Ξέρουν εκείνοι. Ηρθε και ο Μπόμπι Τσάρλτον, δώσαμε χειραψία, φωτογραφηθήκαμε. Δεν είπαμε πολλά. Εκείνος μιλούσε αγγλικά, εγώ ελληνικά, ήταν δύσκολη η επικοινωνία. Αλλά σε τέτοιες περιπτώσεις η επικοινωνία έρχεται μέσω του ποδοσφαίρου. Αυτή μας ενώνει. Οι ποδοσφαιριστές πάντα βρίσκουν τους κώδικές τους μέσα στο γήπεδο. Αυτό κάναμε και τότε, σε επίσημα και φιλικά παιχνίδια. Δεν χρειάζεται να λες πολλά. Αρκεί να παίζεις.

Για τον Μπόμπι Τσάρλτον και τους συμπαίκτες του ήταν μια πρωτόγνωρη εμπειρία η παρουσία τους στη Λεωφόρο. Οχι και τόσο ευχάριστη, αφού δεν ήξεραν πού έρχονται, δεν ήξεραν για το ελληνικό ποδόσφαιρο. Και όταν είδαν το γήπεδο ένιωσαν μια έκπληξη. Τα γήπεδά μας τότε, όπως φυσικά και του Παναθηναϊκού, δεν ήταν στην κατάσταση που είναι σήμερα. Αλλού είχε πέτρες, αλλού ήταν ξερό, αλλού είχε χορτάρι. Κι εκείνοι που έπαιξαν εκείνη τη μέρα, όπως και ο Μπόμπι, νομίζω δεν μπορούσαν να παίξουν σε αυτό το χάλι που είχε το γήπεδό μας. Τι να τους πεις. Το έλεγαν κιόλας μεταξύ τους, το έδειχναν. Σε κάποιες περιπτώσεις τους τσακώσαμε και να γελάνε με όσα έβλεπαν στο γήπεδο. Φανταστείτε πώς είχαν στο μυαλό τους το ελληνικό ποδόσφαιρο. Για εκείνους η εμπειρία ήταν δύσκολη, πρωτόγνωρη, σκληρή. Για εμάς ήταν χαρά που θα παίζαμε απέναντι σε έναν τόσο μεγάλο παίκτη όπως ο Μπόμπι Τσάρλτον.

Για να καταλάβετε, το πρωινό εκείνης της μέρας ξύπνησα με υψηλό πυρετό. Θυμάμαι είχα 39 πυρετό, αλλά δεν γινόταν να μην πάω να παίξω στο παιχνίδι αυτό. Ηταν τόσο σημαντικό όσο να παίζαμε επίσημο. Δεν μπορούσα να λείπω γιατί θα παίζαμε με τη μεγάλη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ. Δεν σε σταματάει ούτε ο πυρετός, ούτε τίποτα όταν έχεις να παίξεις ένα τέτοιο παιχνίδι. Αν δεν είχα πάει, σήμερα δεν θα υπήρχε εκείνη η φωτογραφία με τον σπουδαίο Μπόμπι Τσάρλτον και με τα λάβαρα.

Αφήνει πίσω του μια τεράστια παρακαταθήκη και μια μεγάλη κληρονομιά ο Μπόμπι Τσάρλτον. Για κάθε άνθρωπο του ποδοσφαίρου και για κάθε άνθρωπο που έστω και για μια στιγμή στάθηκε δίπλα του και έπαιξε μαζί του, η είδηση του θανάτου του δεν μπορεί παρά να σε επηρεάζει. Εφυγε ένας σπουδαίος άνθρωπος, έφυγε ένας ποδοσφαιριστής που ήταν στους καλύτερους όλων των εποχών. Ο σερ Μπόμπι Τσάρλτον υπήρξε σπουδαίος. Και το ποδόσφαιρο γίνεται φτωχότερο χωρίς αυτόν. Το αγγλικό ποδόσφαιρο, το παγκόσμιο ποδόσφαιρο. Θα τον θυμόμαστε για το στυλ που έπαιζε, που έτρεχε, για τον τρόπο που φερόταν στο ποδόσφαιρο. Θα τον θυμόμαστε για την αρχοντιά του.