«Απέδωσε η απόφαση του Σάντσεθ για πρόωρες εκλογές»

Την εκτίμηση πως η απόφαση του Πέδρο Σάντσεθ να προκηρύξει πρόωρες εκλογές απέδωσε, παρά το ιδιαίτερα περίπλοκο μετεκλογικό σκηνικό στην Ισπανία, εκφράζει σε συνέντευξή του στα «ΝΕΑ» ο Τσαρλς Πάουελ, διευθυντής του ινστιτούτου Elcano με έδρα τη Μαδρίτη. «Είναι δύσκολο για τους συντηρητικούς να πάρουν απόσταση από τα ακραία δεξιά κόμματα, όταν γνωρίζουν ότι θα τα χρειαστούν για να σχηματίσουν κυβέρνηση. Και ο Σάντσεθ κεφαλαιοποίησε την αντίφαση αυτή», λέει. Ο ίδιος εκτιμά ότι ακόμη και αν χρειαστούν επαναληπτικές εκλογές μπορεί να καθυστερήσουν μέχρι τον Ιανουάριο ή ακόμη και τον Φεβρουάριο, οπότε θα δοθεί η δυνατότητα στον Σάντσεθ να ολοκληρώσει την ευρωπαϊκή προεδρία.

Το σύννεφο

Μήπως η κατάσταση οδηγήσει σε ασταθή κυβέρνηση, τον ρωτάμε. «Δεν σημαίνει ότι θα προκύψει ασταθής κυβέρνηση. Θα είναι επανάληψη της κατάστασης, που είδαμε τα τελευταία χρόνια. Η κυβέρνηση κατάφερε να νομοθετήσει αποτελεσματικά, να υιοθετήσει τρεις προϋπολογισμούς. Υπάρχει βέβαια τώρα ένα σύννεφο διότι το PP έχει απόλυτη πλειοψηφία στη Γερουσία, η οποία εγκρίνει τον προϋπολογισμό. Δεν είναι ανυπέρβλητο εμπόδιο διότι το PP είναι υπεύθυνο κόμμα, φιλικό προς την επιχειρηματικότητα, δεν θα θελήσουν να στερήσουν την Ισπανία από έναν προϋπολογισμό, οπότε η κυβέρνηση θα πρέπει να διαπραγματευτεί κάποιες πτυχές του».

Η ισπανική ενότητα

Του ζητάμε να αξιολογήσει γενικότερα το πολιτικό τοπίο στην Ισπανία μετά τις εκλογές. «Σε συστημικούς όρους δεν είναι κακό το εκλογικό αποτέλεσμα. Στην Καταλωνία κέρδισαν οι σοσιαλιστές, η αποχωριστικότητα είναι χαμηλή, οπότε ακόμη και αν η κυβέρνηση αναγκαστεί να κάνει παραχωρήσεις στον Κάρλες Πουτζδεμόν, αυτό δεν επηρεάζει τα θεμελιώδη, δεν τίθεται σε κίνδυνο η ισπανική ενότητα. Το πολιτικό σύστημα είναι κατακερματισμένο με έντεκα κόμματα στη Βουλή, αλλά τα δύο μεγαλύτερα συγκέντρωσαν 64% των ψήφων, οπότε φαίνεται ότι υπάρχει επιστροφή σε αυτό που ονομάζεται “ατελές δικομματικό σύστημα”. Στη δεκαετία του ’80 τα δύο κόμματα συγκέντρωναν 80% των ψήφων, αργότερα κατέρρευσαν στο 45%-50% και τώρα είναι 64%, που δείχνει ότι η Ισπανία δεν είναι πολωμένη και ότι το εκλογικό σώμα είναι μετριοπαθές, υποστηρίζει τα δύο βασικά κόμματα και απέρριψε τα άκρα». Θα στραφεί σε δεξιότερη πολιτική ο Σάντσεθ, αν τελικά καταφέρει να παραμείνει πρωθυπουργός; «Ο Σάντσεθ είναι κάπως συγκρουσιακός. Η πολιτική του δεν θα αλλάξει, δεν θα προσεγγίσει το PP για συμφωνία σε μεγάλα ζητήματα, δεν θα μετακινηθεί προς το κέντρο ή προς τα δεξιά».

Η σημασία

Τι σημαίνουν όλα αυτά για τις ευρωεκλογές; «Το μάθημα των ισπανικών εκλογών είναι ότι είναι καλύτερο για τα συντηρητικά κόμματα να παραμένουν πιστά στα προγράμματά τους και να αποστασιοποιούνται από τα κόμματα της ακραίας Δεξιάς. Γίνεται μεγάλη συζήτηση εντός του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (ΕΛΚ) και ιδίως στη Γερμανία, όπου υπάρχει η ιδέα το CDU να δημιουργήσει συμμαχίες με το AfD. Το ισπανικό αποτέλεσμα θέτει δίλημμα στη δημοκρατική Δεξιά ότι δεν πρέπει να κινηθούν προς τα άκρα. Βλέπουμε στην Ευρωβουλή ότι το κέντρο χάνει δύναμη και ενδυναμώνονται τα ριζοσπαστικά και λαϊκά κόμματα, αριστερά και δεξιά. Οι ισπανικές εκλογές θα ενθαρρύνουν τους παραδοσιακά συντηρητικούς να μην ενδώσουν στον πειρασμό να δημιουργήσουν συμφωνίες ή συμμαχίες με την ακραία Δεξιά», λέει τολμώντας επίσης μια πρόβλεψη. «Δεν θα εκπλαγώ αν το PP στην Ισπανία κερδίσει στις ευρωπαϊκές εκλογές τον Ιούνιο. Πολλοί είναι θυμωμένοι διότι το μεγαλύτερο κόμμα δεν θα ηγείται της κυβέρνησης για πρώτη φορά στην Ισπανία».