Αντιπηκτική αγωγή: πότε να ξεκινά σε ασθενείς με κολπική μαρμαρυγή

Η κολπική μαρμαρυγή αποτελεί μία από τις συχνότερες και σημαντικότερες καρδιακές αρρυθμίες αφού μετρά ήδη περίπου 6 εκατομμύρια πάσχοντες μόνο στην Ευρώπη, ενώ κάθε χρόνο καταγράφονται πάνω από 200.000 εγκεφαλικά από κολπική μαρμαρυγή στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ. Η χορήγηση αντιπηκτικής αγωγής στους ασθενείς με κολπική μαρμαρυγή που χαρακτηρίζονται βάσει ειδικών σκορ ως υψηλού κινδύνου για ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο αποδεικνύεται σωτήρια για την πρόληψη των εγκεφαλικών. Ωστόσο σε κάποιες περιπτώσεις δυστυχώς η κολπική μαρμαρυγή πρωτοδιαγιγνώσκεται όταν το άτομο υποστεί ένα ισχαιμικό επεισόδιο και σε αυτές τις περιπτώσεις δεν είχε η ιατρική κοινότητα μέχρι τώρα αξιόπιστα δεδομένα για τον κατάλληλο χρόνο έναρξης της αντιπηκτικής αγωγής. Ο λόγος ήταν ο κίνδυνος αιμορραγικής μετατροπής του ισχαιμικού επεισοδίου και η ανάπτυξη ενδοεγκεφαλικής αιμορραγίας με την έναρξη των αντιπηκτικών, ενώ ταυτόχρονα ελλόχευε ο κίνδυνος ενός νέου ισχαιμικού επεισοδίου αν δεν χορηγούνταν αντιπηκτική αγωγή. Νέα έρευνα, ωστόσο, η οποία πραγματοποιήθηκε σε 15 χώρες, αλλάζει τα δεδομένα υποστηρίζοντας ότι η άμεση έναρξη αντιπηκτικής θεραπείας σε ασθενείς με κολπική μαρμαρυγή που έχουν υποστεί εγκεφαλικό είναι ασφαλής και μάλιστα συνδέεται με μείωση των ισχαιμικών επεισοδίων.

Στη συγκεκριμένη μελέτη συμμετείχαν 2.013 ασθενείς με οξύ αγγειακό εγκεφαλικό και κολπική μαρμαρυγή οι οποίοι τυχαιοποιήθηκαν σε ομάδες όπου χορηγήθηκε αντιπηκτική αγωγή εντός 48 ωρών από τη διάγνωση του επεισοδίου, εφόσον αυτό αντιστοιχούσε σε μικρού ή μέτριου βαθμού ισχαιμική βλάβη βάσει της αξονικής τομογραφίας εγκεφάλου, έπειτα από 6 ή 7 ημέρες αν επρόκειτο για μέτρια βλάβη, ενώ η έναρξη της θεραπείας καθυστερούσε και εκτεινόταν σε ένα διάστημα έως 14 ημέρες αν το μέγεθος της βλάβης ήταν πολύ μεγάλο. Διαπιστώθηκε ότι οι ασθενείς που ξεκίνησαν αμέσως την αντιπηκτική αγωγή υπέστησαν λιγότερα δυσμενή συμβάντα συγκριτικά με τους ασθενείς που ξεκίνησαν την αγωγή καθυστερημένα, ενώ ταυτόχρονα είχαν πολύ λιγότερα ισχαιμικά επεισόδια.

Συνεπώς, η άμεση έναρξη αντιπηκτικής θεραπείας φαίνεται ότι έχει θετικά αποτελέσματα καθώς δεν σημειώθηκε αύξηση των αιμορραγικών επιπλοκών, ενώ παράλληλα μειώθηκε το ποσοστό νέων εγκεφαλικών ισχαιμικών επεισοδίων. Να σημειωθεί ότι τα αποκαλούμενα νεότερα από του στόματος αντιπηκτικά (απιξαμπάνη, ριβαροξαμπάνη και νταμπιγκαντράνη) συσχετίζονται με λιγότερες ενδοεγκεφαλικές αιμορραγίες συγκριτικά με τα παλαιότερα (τη δικουμαρόλη, το γνωστό sintrom) χωρίς να απαιτούνται διαιτητικοί περιορισμοί στη πρόσληψη των πρασίνων – λαχανικών και χωρίς να χρειάζεται η μέτρηση του INR, πράγμα που είναι απολύτως απαραίτητο με τη λήψη του sintrom για τη σωστή ρύθμιση της δοσολογίας του.

Ο Κώστας Τσιούφης είναι καθηγητής Καρδιολογίας ΕΚΠΑ – Α’ Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική στο Ιπποκράτειο Αθηνών