Δεν μαθαίνεις πάντα στο εξωτερικό

Την περασμένη Δευτέρα η εθνική μας ομάδα έκανε μια αξιοπρεπέστατη εμφάνιση απέναντι στην δευτεραθλήτρια κόσμου Γαλλία στο Σταντ Ντε Φρανς. Ηττήθηκε με 1-0 γιατί ο Κιλιάν Εμπαπέ ήταν ψύχραιμος στην επανάληψη της εκτέλεσης ενός πέναλτι – στο πρώτο χτύπημα του γάλλου σταρ ο τερματοφύλακας της Εθνικής μας Οδυσσέας Βλαχοδήμος τον υπνώτισε και απέκρουσε, τη δεύτερη φορά αυτό δεν ήταν δυνατό. Πιο πολύ κι από την εντός προγράμματος ήττα με στενοχώρησε που αυτή φορτώθηκε από όλους σχεδόν στον στόπερ της Εθνικής μας Κωνσταντίνο Μαυροπάνο. Δεν είναι εντελώς άδικο, διότι η εμφάνιση του διεθνούς κεντρικού αμυντικού ήταν κάκιστη – και δεν ήταν η πρώτη κακή του σε ένα σημαντικό ματς. Ο Μαυροπάνος ήταν κακός και στο ματς-κλειδί με τη Σουηδία τον Οκτώβριο του 2021, όταν εκεί η Εθνική μας χάνοντας με 2-0 απώλεσε κάθε ελπίδα να πάει στα τελικά του Μουντιάλ του Κατάρ. Τότε, στην Στοκχόλμη, είχε κάνει το πέναλτι με το οποίο οι γηπεδούχοι είχαν ανοίξει το σκορ και είχε μπερδευτεί στη φάση που ο Ισαακ έκανε το τελικό 2-0. Την περασμένη Δευτέρα έκανε πέναλτι στον Αντουάν Γκριεζμάν με ένα άγαρμπο μαρκάρισμα, βιάστηκε να μπει στην περιοχή όταν ο Εμπαπέ που το εκτέλεσε, το έχασε, με αποτέλεσα το πέναλτι να επαναληφθεί, και λίγο αργότερα αποβλήθηκε για φάουλ στον Κόλο Μουανί που τον εξέθεσε με την ταχύτητά του. Τι με στενοχωρεί; Οτι από το ματς της Στοκχόλμης έχουν περάσει περίπου δύο χρόνια. Κι ότι ο Μαυροπάνος είναι πλέον 25 χρονών κι όχι 23. Κι ενώ είναι ο καλύτερος έλληνας κεντρικός αμυντικός αυτόν τον καιρό η βελτίωσή του είναι μικρή. Κι ας αγωνίζεται στο εξωτερικό. Ή ίσως επειδή αγωνίζεται στο εξωτερικό.

Αυτομάτως
Ενα συνηθισμένο λαθάκι που κάνουμε στην Ελλάδα παρακολουθώντας την πρόοδο των ποδοσφαιριστών είναι πως την έχουμε σχεδόν ταυτίσει με τη συμμετοχή τους σε πρωταθλήματα του εξωτερικού. Πιστεύουμε πως όποιος έλληνας παίκτης φύγει για το εξωτερικό αυτομάτως βελτιώνεται. Είναι αλήθεια πως η συμμετοχή σε ένα ξένο πρωτάθλημα σοβαρότερο από το δικό μας βοηθάει έναν ποδοσφαιριστή να γίνει καλύτερος. Υπό την προϋπόθεση όμως να μη χρειάζεται στο εξωτερικό να μάθει τα πάντα. Αν αυτό είναι απαραίτητο, τότε το ποια θα είναι η εξέλιξή του συχνά έχει να κάνει με την ομάδα που θα τον μεγαλώσει. Και δεν είναι απαραίτητο πως σε όλες τις ομάδες οι παίκτες γίνονται καλύτεροι. Ανεξάρτητα από το πρωτάθλημα στο οποίο η ομάδα παίρνει μέρος.

Ονειρο
Οι έλληνες παίκτες που έκαναν σπουδαίες καριέρες στο εξωτερικό ήταν αυτοί που τα βασικά τα έμαθαν στην Ελλάδα. Στα βασικά δεν συγκαταλέγονται μόνο η τεχνική, η αγωνιστικότητα, η μαχητικότητα, οι αντοχές κ.λπ., αλλά και πολλά που έχουν να κάνουν με τον χαρακτήρα και την προσωπικότητα. Ο Νίκος Νταμπίζας όταν κάποτε πήγε στην Αγγλία είχε περάσει τρία χρόνια στον Ολυμπιακό όπου «έστρωσε χαρακτήρα». Απαλλαγμένος από την υπερβολική πίεση που είχε γνωρίσει στην Ελλάδα, στη Νιούκαστλ τα κατάφερε υπέροχα. Ο Στέλιος Γιαννακόπουλος και ο Βασίλης Τοροσίδης επίσης πήγαν κάποτε ο πρώτος στην Αγγλία κι ο δεύτερος στην Ιταλία κουβαλώντας τη νοοτροπία του πρωταθλητή, δηλαδή τη θέληση για δουλειά και νίκες. Αυτό ήταν και το μυστικό του Ανδρέα Σάμαρη που τα κατάφερε στην Μπενφίκα, του Κώστα Μανωλά που έκανε καριέρα στην Ιταλία, αλλά και του Κώστα Τσιμίκα που διόλου δεν απελπίζεται κυνηγώντας το όνειρό του στο Λίβερπουλ.

Ηττες
Δεν είναι σχολείο μόνο οι νίκες: σχολείο είναι και οι ήττες. Ο Νίκος Μαχλάς, ο Βασίλης Τσιάρτας, ο Γιώργος Καραγκούνης, ο Κώστας Κατσουράνης, ο Τραϊανός Δέλλας, ο Ζήσης Βρύζας, ο Αγγελος Χαριστέας, ο Σωκράτης Παπασταθόπουλος, ο Οδυσσέας Βλαχοδήμος στην Ελλάδα δεν αγωνίζονταν σε ομάδες που κέρδιζαν πρωταθλήματα, αλλά σε ομάδες που κυνηγώντας κάθε χρόνο υπερβάσεις, τους οδήγησαν υποχρεωτικά στο να σκληρύνουν: οι απαιτήσεις που είχαν από αυτούς οι ομάδες στις οποίες αγωνίστηκαν (πολλές ήταν και αληθινά μεγάλες) ήταν παιχνιδάκι σε σχέση με τις δυσκολίες που είχαν στην Ελλάδα. Μια άλλη κατηγορία παικτών που στο εξωτερικό τα καταφέρνουν είναι αυτοί που πριν ξενιτευτούν έπαιξαν στην Ελλάδα σε πολλές ομάδες ψάχνοντας εμπιστοσύνη. Ο Τάσος Μπακασέτας, ο Μανώλης Σιώπης, ο Λάζαρος Χριστοδουλόπουλος κι ο Κώστας Μήτρογλου παλιότερα, βρήκαν σε ομάδες του εξωτερικού καταφύγιο – ένιωσαν την εμπιστοσύνη που στην Ελλάδα τους έλειψε. Αλλά κι αυτοί εδώ πήραν πτυχίο: στο εξωτερικό βρέθηκαν για το μεταπτυχιακό τους. Το πρόβλημα είναι πως αυτό δεν ισχύει για όλους.

Προσόντα
Ο καλός Μαυροπάνος ανήκει σε μια τρίτη κατηγορία παικτών που βρέθηκαν στο εξωτερικό: στην κατηγορία αυτών που έφυγαν από την Ελλάδα σε χρόνο-ρεκόρ γιατί εκτιμήθηκαν από τους ξένους τα προσόντα τους. Στην ίδια κατηγορία είναι και παίκτες όπως ο Κυργιάκος Παπαδόπουλος, ο Σωτήρης Νίνης, ο Παναγιώτης Ρέτσος, ο Χρήστος Τζόλης, ο Σωτήρης Αλεξανδρόπουλος κι άλλοι πολλοί. Ολοι τους έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό: έφυγαν από την Ελλάδα ως ταλέντα κι έπρεπε στο εξωτερικό να γίνουν πρώτα ποδοσφαιριστές και μετά αστέρια. Ολοι τους είχαν κάτι που όταν ήταν μικροί τους έκανε να ξεχωρίζουν: βρέθηκαν οι πιο πολλοί να λογίζονται ως βασικοί στις ομάδες τους καλά καλά πριν γίνουν είκοσι χρονών. Αλλά έφυγαν πριν κερδίσουν γαλόνια στο πεδίο της μάχης. Αλλο είναι τα μπράβο κι άλλο η καταξίωση. Την καταξίωση έπρεπε να τη βρουν στις ομάδες που τους πρόσφεραν συμβόλαια μεγάλα. Δεν είναι καθόλου απλό, διότι μιλάμε και για πιτσιρικάδες που το αίμα τους καίει.

Περίπτωση
Ο Μαυροπάνος είναι η πιο χαρακτηριστική περίπτωση. Επαιξε έναν χρόνο βασικός στον ΠΑΣ Γιάννινα και βρέθηκε στην Αρσεναλ. Το άλμα είναι τέτοιο που μπορεί ένα παιδί να πάθει και σοκ. Στο Λονδίνο δούλεψε κι έμαθε πολλά, αλλά δεν έκανε πρωταθλητισμό και δεν πιέστηκε. Αν περνούσε από μια μεγάλη ελληνική ομάδα και πάλευε για να κερδίσει θέση στην ενδεκάδα και τίτλους στο γήπεδο η εξέλιξή του θα ήταν πιο ομαλή. Από την Αρσεναλ βρέθηκε στη Γερμανία για να παίξει λίγο στη Νυρεμβέργη και πολύ στη Στουτγάρδη που παραμένει μια ιστορική ομάδα, αλλά που στόχο είχε φέτος την παραμονή στην κατηγορία κι έφτασε σε αυτή κερδίζοντας το Αμβούργο στα μπαράζ. Ο Μαυροπάνος έκανε μια καλή χρονιά σε μια προβληματική ομάδα. Του αξίζει μια καλύτερη. Για να γίνει και ηγέτης της άμυνας της Εθνικής μας, δηλαδή παίκτης που στα μεγάλα ματς ξεχωρίζει για την προσωπικότητά του κι όχι για τα λάθη του. Γιατί ξέρει, χάρη στην ομάδα που αγωνίζεται, την ευθύνη να τη διαχειρίζεται. Οχι να τρομάξει εξαιτίας της.