Μαρία Ζορμπά

Απόγευμα στο μετρό. Ο γνώριμος ήχος του βαγονιού που κινείται, που επιταχύνει. Επιβάτες όρθιοι, άλλοι που κάθονται…

Τα αμήχανα βλέμματα, λίγα βλέμματα. Τα περισσότερα μάτια χαμηλωμένα στο κινητό μπροστά. Στο βάθος ένας, με βιβλίο.

Κλείνω τα μάτια.

Εχω μπροστά μου τη ράχη από ένα γαϊδουράκι. Είμαι πάνω του. Ανηφορίζουμε… Δεν ξέρω ακριβώς για πού.

Είναι ερημιά, είναι ένα λοφάκι, ζέστη ανοιξιάτικη, φτάνοντας σ’ ένα ίσιωμα επάνω, σταματάει να μασουλήσει ένα κλαδί. Δεν με πειράζει…

Δεν κατεβαίνω από τη ράχη του. Περιμένω. Δεν υπάρχει καμία βιασύνη. Σε λίγο θ’ αρχίσει πάλι να κινείται, αργά, θα με πάει μπροστά σε μια εκκλησία… Μέσα παντρεύονται οι γονείς μου. Είναι δεκαετίες πριν, κι εγώ δεν υπάρχω. Ενα ζευγάρι ερωτευμένο, δυο όμορφοι νέοι άνθρωποι, κι ένα σπίτι με αυλή, τους περιμένει να ξεκινήσουν τη ζωή τους. Η αυλή έχει τριανταφυλλιές, πανσέδες, γαρίφαλα, μια συκιά μεγάλη, μια ροδιά, μια γούρνα, κότες κι έναν πετεινό. Μια γιαγιά 90 ετών, η προγιαγιά μου, διπλωμένη στα δυο, κατεβαίνει παρ’ όλ’ αυτά τις σκάλες, να ποτίσει, να ταΐσει… Τα ίδια που έκανε και στους βομβαρδισμούς, όταν όλοι έτρεχαν στα καταφύγια, και τη φώναζαν, κι εκείνη τους έλεγε «δεν πειράζει, πάτε εσείς, αν είναι να με βρει, ας με βρει στο σπίτι μου». Την είχα αγκαλιάσει λίγες φορές αυτή τη γιαγιά, την προγιαγιά μου. Δίπλα στο μικρό της δωμάτιο, εγώ θα παίξω τις πρώτες μου ιστορίες. Με κάτι κούκλες χειροποίητες, πάνινες, μυθικές.

Μυρωδιά από θυμίαμα, εικονίσματα, καθαριότητα, λίγα πράγματα, λίγα παλιά έπιπλα, νόστιμες πίτες με ρύζι, αέρας καθαρός από το παράθυρο.

Τα παιδιά από το διπλανό σπίτι ακούγονται… σε λίγο θα μαζευτούν στην αυλή μας, κι η μαμά τους θα κάτσει παρέα μας, να θηλάσει το νεογέννητο.

Εχω αλλάξει γραμμή, έχω αλλάξει βαγόνι… Στον ηλεκτρικό τώρα… Μια κοπέλα απέναντί μου κάνει το ίδιο, θηλάζει το μωρό της.

Αλλά δεν είναι ήρεμη, όπως η γειτόνισσα της μνήμης μου.

Κλείνω τα μάτια.

Εχω μπροστά μου ένα κορίτσι ορφανό. Δεν το γνωρίζω, αλλά για κάποιον λόγο, νιώθω ότι είμαι εγώ. Μου απλώνει το χέρι… είναι χέρι ηλικιωμένου. Είναι το χέρι της μητέρας μου. Ενα χέρι που σε χαϊδεύει και σε πιάνει αδέξια, αλλά που οπωσδήποτε θα σκύψεις να το φιλήσεις. Θα σκύψεις κι άλλο, να δέσεις τα κορδόνια της, που δεν τα φτάνει, και κάπως έτσι αυτή η υπόκλιση θα επαναλαμβάνεται καθημερινά.

Δέκα λεπτά, είκοσι λεπτά, σαράντα πέντε λεπτά αργότερα… Εχω βρεθεί στην κουίντα. Λίγο πριν αρχίσει η παράσταση…

Κλείνω τα μάτια. Σε λίγο, ένας ρόλος, μια συνθήκη. Θα είμαι μια μητέρα. Μια μητέρα – τύραννος. Θα είμαι μια παρεξήγηση.

Το μηχάνημα δίπλα μου αρχίζει να βγάζει τον τεχνητό καπνό. Γεμίζει όλη τη σκηνή. Ομίχλη. Πότε και πώς χανόμαστε μέσα στην ομίχλη… Μια γυναίκα χάνει το άλλο της μισό, ένας γιος χάνει τον εαυτό του, μια μητέρα τον αληθινό της ρόλο. Μια ύπαρξη θαμπώνει άδικα μέσα στην ομίχλη, μια άλλη γιγαντώνεται παραμορφωτικά. Μέσα στην παρεξήγηση.

Ανοίγω τα μάτια. Στην απέναντι κουίντα, οι ηθοποιοί έχουν τυλιχτεί μέσα σ’ αυτό τον καπνό, μοιάζουν πλέον μη πραγματικοί, είναι σαν σκιές, σαν φάσματα, σαν οράματα… Χαμογελάω, γιατί αυτά ακριβώς τα λόγια θα πω σε λίγο στη σκηνή…

Κλείνω τα μάτια.

Μια ανάσα βαθιά, μια άρση μικρή, σε λίγο θα βγω, κι η πρώτη μου φράση θα είναι «Αχ, αγάπη μου…».

Θέλω να τη λέω συχνά, με μάτια ανοιχτά, έξω από την ομίχλη… έξω από την παρεξήγηση…