Ο απολογισμός μιας τετραετίας

Με τη θυροκόλληση στην είσοδο του Κοινοβουλίου του προεδρικού διατάγματος για τη διάλυση της Βουλής το ερχόμενο Σάββατο, ημέρα κατά την οποία ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης θα επισκεφθεί την Κατερίνα Σακελλαροπούλου για να εκθέσει τους λόγους που ζητεί την ανανέωση της λαϊκής εντολής, όπως προβλέπει το άρθρο 41 του Συντάγματος, κλείνει και τυπικά η παρούσα κοινοβουλευτική περίοδος.

Μια τετραετής θητεία μεγάλων δοκιμασιών, όπως επέβαλαν οι πρωτόγνωρες συνθήκες της πανδημίας, αλλά και νομοθετικών προκλήσεων για την κυβέρνηση, καθώς και έντονων συγκρούσεων, με αποκορύφωμα τις δύο προανακριτικές και τις δύο εξεταστικές επιτροπές που συγκροτήθηκαν. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε στην τελευταία συνεδρίαση της Ολομέλειας της Βουλής ο απερχόμενος Πρόεδρός της Κώστας Τασούλας, από τις εκλογές του Ιουλίου 2019 έως τώρα η εθνική αντιπροσωπεία ψήφισε 423 νομοσχέδια, εκ των οποίων 270 νόμοι και 153 διεθνείς συμβάσεις, κάτι που ποσοτικά μεταφράζεται σε αύξηση 50% σε σύγκριση με την προηγούμενη Βουλή που είχε ψηφίσει 284 νομοσχέδια, εκ των οποίων 187 νόμους και 97 διεθνείς συμβάσεις. Βεβαίως, η νομοθετική λειτουργία δεν εξαρτάται μόνο ή κυρίως από την ποσότητα των νομοθετημάτων, αλλά και από την ποιότητα των διαδικασιών διαβούλευσης και επεξεργασίας τους πριν από την ψήφισή τους. Στην κατεύθυνση της αναβάθμισης του νομοθετικού έργου εργάστηκε και η Επιτροπή Αξιολόγησης Ποιότητας της Νομοπαρασκευαστικής Διαδικασίας (υπό τον συνταγματολόγο Σπύρο Βλαχόπουλο), αλλά και η Γενική Γραμματεία Νομικών και Κοινοβουλευτικών Θεμάτων (υπό τον νομικό Στέλιο Κουτνατζή).

Τα επείγοντα και κατεπείγοντα νομοσχέδια μειώθηκαν αρκετά (από 47 σε 10), ενώ μείωση καταγράφηκε και στις τροπολογίες, μια «ανοιχτή πληγή» της νομοθετικής διαδικασίας, η οποία περιορίστηκε κατά το ήμισυ (είχαμε 717 τροπολογίες έναντι 1.422). Οι συνεδριάσεις των Διαρκών Επιτροπών έφτασαν τις 1.304 έναντι 996 της προηγούμενης τετραετίας, αύξηση 31%, κάτι που συνδέεται με τον μεγάλο αριθμό των νομοσχεδίων που κατατέθηκαν, ενώ συζητήθηκαν 2.553 επίκαιρες ερωτήσεις βουλευτών, αυξημένες κατά 51% έναντι των 1.687 που συζητήθηκαν στην προηγούμενη Βουλή. Από τις προγραμματισμένες ερωτήσεις συζητήθηκε το 76% (οι υπόλοιπες δεν απαντήθηκαν λόγω κωλυμάτων). Κατά την προηγούμενη τετραετία συζητήθηκε το 51% των προγραμματισμένων επίκαιρων ερωτήσεων με το 30% εξ αυτών λόγω αδικαιολόγητων κωλυμάτων των υπουργών. Τη νομοθετική παραγωγή της παρούσας Βουλής πλησιάζει σε αριθμούς η Βουλή του 2000-2004, όταν ψηφίστηκαν 408 νομοθετήματα, ενώ την ξεπερνά η νομοθετική παραγωγή μέχρι το 1981 λόγω των συγκυρίας που επέβαλλε η ανάγκη αντικατάστασης των «νόμων» της χούντας. Αυτό που σίγουρα θα χαρακτήριζε την κοινοβουλευτική περίοδο της τελευταίας τετραετίας είναι οι πρωτόγνωρες συνθήκες λειτουργίας λόγω της πανδημίας και των μέτρων προφύλαξης που ελήφθησαν από τις αρχές του 2020. Τους πρώτους μήνες η Ολομέλεια συνεδρίασε με φυσική παρουσία έξι βουλευτών, έναν από κάθε κόμμα, και οι ονομαστικές ψηφοφορίες γίνονταν με επιστολική ψήφο, γεγονός που αποτέλεσε στην πορεία του χρόνου αντικείμενο σφοδρών αντιπαραθέσεων, με την αντιπολίτευση να καταγγέλλει «κανονικοποίηση των έκτακτων συνθηκών».

Οι παραπομπές

Κατά τη θητεία αυτής της Βουλής έγινε η συνταγματική αναθεώρηση που είχε ξεκινήσει επί ΣΥΡΙΖΑ (προτείνουσα Βουλή), ενώ συζητήθηκαν τρεις προτάσεις δυσπιστίας (κατά του υπουργού Οικονομικών Χρήστου Σταϊκούρα, κατά της κυβέρνησης για τη διαχείριση της κακοκαιρίας «Ελπίδα» και κατά της κυβέρνησης για τις υποκλοπές) που κατέθεσε το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Από τα γεγονότα που ξεχώρισαν αυτή την τετραετία ήταν η παραπομπή στο Ειδικό Δικαστήριο δύο πρώην μελών της κυβέρνησης Τσίπρα, του Νίκου Παππά και του Δημήτρη Παπαγγελόπουλου, η ομιλία Ζελένσκι και ο αιφνιδιασμός της Βουλής από τις παρεμβάσεις δύο μαχητών του διαβόητου «Τάγματος Αζόφ», αλλά και το σκάνδαλο των παρακολουθήσεων που πυροδότησε έντονες πολιτικές και κοινοβουλευτικές αναταράξεις.