Δύο προτάσεις για αναθεώρηση του Συντάγματος

Κατά καιρούς (και πρόσφατα) αναγγέλλεται πρωτοβουλία για αναθεώρηση του Συντάγματος, ώστε να μπορούν να ιδρυθούν και στην Ελλάδα μη κρατικά (και μη κερδοσκοπικά) πανεπιστήμια. Ακόμα πολλοί (και εγώ ανάμεσά τους) προτείνουν αναθεώρηση ώστε να γίνει χωρισμός Εκκλησίας – Κράτους.

Η πρώτη πρόταση επανέρχεται από τη Νέα Δημοκρατία και πιθανώς είναι αποδεκτή και από το ΠΑΣΟΚ/ΚΙΝΑΛ αλλά είναι αντίθετος ο ΣΥΡΙΖΑ. Η δεύτερη πρόταση είναι σχεδόν βέβαιο ότι μπορεί να υιοθετηθεί από τον ΣΥΡΙΖΑ, όσο δε για το ΠΑΣΟΚ/ΚΙΝΑΛ υπάρχει σε εκκρεμότητα από την ιδρυτική διακήρυξη του ΠΑΣΟΚ της 3η; του Σεπτέμβρη. Πιθανότατα εναντιώνεται η Νέα Δημοκρατία, ιδίως το παραδοσιακά συντηρητικό/δεξιό ακροατήριο και πολιτικό προσωπικό της.

Ομως υπάρχουν επιχειρήματα που θα μπορούσαν να πείσουν τους αντίθετους ή, έστω, να μετριάσουν την αντίδρασή τους. Πρώτα πρώτα η ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων θα μείωνε δραστικά την αναχώρηση υποψήφιων φοιτητών για πανεπιστήμια του εξωτερικού, πράγμα θετικό αλλά και ταυτόχρονα περιορίζον τη διαρροή οικονομικών πόρων εκτός Ελλάδας. Επιπλέον θα μπορούσε να αποτελέσει και στοιχείο οικονομικής ανάπτυξης, όπως βλέπουμε να συμβαίνει στην Κύπρο. Παράλληλα, θα μπορούσε να διασφαλιστεί ικανοποιητικό επίπεδο στη λειτουργία τους μέσω επισταμένης κρατικής επίβλεψης και βέβαια ενίσχυσης – ενδεχομένως και με πρόσθετους πόρους – της δημόσιας εκπαίδευσης όλων των βαθμίδων.

Ο χωρισμός Εκκλησίας – Κράτους εκκρεμεί για μια χώρα που υποτίθεται ότι ασπάζεται τις αρχές του Διαφωτισμού και ανήκει στον σκληρό πυρήνα της Ευρωπαϊκής Ενωσης στις χώρες της οποίας – με ελάχιστες εξαιρέσεις – ισχύει. Αυτό μπορεί να γίνει με τονισμό της σημασίας της ορθόδοξης παράδοσης. Παράλληλα το κράτος θα πρέπει να διασφαλίζει – μέσω του υπουργείου Πολιτισμού – τη διατήρηση των μνημείων που θυμίζουν και τονίζουν αυτή την παράδοση. Στην περίπτωση του χωρισμού θα μπορούσαν να μειωθούν οι φόροι και οι πιστοί να προσφέρουν απευθείας για την Εκκλησία – ενδεχομένως με τη βοήθεια συλλογής από το Δημόσιο όπως, νομίζω, γίνεται στη Γερμανία. Ετσι θα επερχόταν και ένας εξορθολογισμός στα, εν πολλοίς άγνωστα, οικονομικά της Ορθόδοξης Εκκλησίας.

Πιστεύω ότι η αναθεώρηση του Συντάγματος μετά τις προσεχείς εκλογές θα μπορούσε να περιέχει και τις δύο αυτές προτάσεις. Γιατί το ΠΑΣΟΚ/ΚΙΝΑΛ υποθέτω δεν θα είχε αντίρρηση για καμία από τις δύο, η δε ΝΔ και ο ΣΥΡΙΖΑ θα μπορούσαν να ψηφίσουν θετικά «ανταλλάσσοντας» την ψήφο τους για τις δύο αυτές προτάσεις.

Δεν είμαι νομικός, αλλά είμαι σίγουρος ότι οι ικανοί συνταγματολόγοι που διαθέτει η πατρίδα μας θα μπορούσαν να κάνουν τις κατάλληλες διατυπώσεις ώστε να υπάρχουν πρόνοιες που θα κάμψουν τυχόν σφοδρές αντιρρήσεις. Και να ψηφιστούν και οι δύο προτάσεις με συντριπτική πλειοψηφία.

Θα μπορούσαν να συζητηθούν αυτά άραγε και στην προεκλογική περίοδο;

Ο Σπύρος Καβουνίδης είναι δρ πολιτικός μηχανικός