Το σύνδρομο του καθρέφτη

Τα μικρά παιδιά, έως δυόμισι, περίπου, ετών, όταν βλέπουν το είδωλό τους στον καθρέφτη δεν το αναγνωρίζουν. Νομίζουν ότι πρόκειται για κάποιον άλλον που συχνά μάλιστα τους φοβίζει. Πρόκειται για το σύνδρομο του καθρέφτη. Σιγά σιγά και με τη συνδρομή των ενήλικων που του λένε «Δες πόσο όμορφο είσαι», το παιδί συμφιλιώνεται με την εικόνα του εαυτού του.

Βέβαια, είναι πολλοί αυτοί που, μεταφορικά, μένουν εγκλωβισμένοι στο σύνδρομο του καθρέφτη και στην ενήλικη ζωή τους. Που δεν μπορούν να αναγνωρίσουν τον εαυτό τους σε αυτό που βλέπουν και μάλιστα το στοχοποιούν, το βγάζουν στον τάκο, το βρίζουν. Κάτι που διαπιστώνω να γίνεται σε όλο του το μεγαλείο σε μία συνιστώσα – διότι βεβαίως υπάρχουν πολλές και διάφορες – των διαμαρτυριών για την τραγωδία στα Τέμπη. Αυτή ίσως που κάνει τον περισσότερο θόρυβο. Που φωνάζει «Τα κέρδη σας, οι νεκροί μας», μη συνειδητοποιώντας (άντε και να δεχθώ, εν μέρει, από αφέλεια) ότι και τα δύο βρίσκονται στην ίδια πλευρά. Κρατικός είναι ο ΟΣΕ, άρα κέρδη και θύματα είναι «του λαού».

Το δυστύχημα των Τεμπών ήταν το «καρφί» από το οποίο πιάστηκε το «νήμα» κι άρχισε να ξηλώνεται το πουλόβερ μίας νοοτροπίας που σουλατσάρει εδώ και πολλές δεκαετίες στο Δημόσιο. Ασχετο βέβαια αν το συγκεκριμένο πουλόβερ είναι διαφανές και βλέπαμε τι γίνεται. Αλλά δεν βαριέσαι… Τι ακούμε λοιπόν τις τελευταίες μέρες; Για έναν σταθμάρχη που τα έκανε όλα λάθος, για άλλους δύο που δεν ήταν εκεί που έπρεπε να ήταν, για ωχαδερφισμό, για εκπαιδεύσεις – «μαϊμού» χωρίς πιστοποιητικά, για τοποθετήσεις ημετέρων ακόμη και αν δεν διαθέτουν τα κατάλληλα προσόντα, για το χώσιμο σε «γερμανικές» βάρδιες των «παλιών» από τους «καινούργιους», για προκλητική απαξίωση της τεχνολογίας χάριν ευκολίας και δυνατότητας να «μπαίνει χέρι».

Γιατί ακούμε εδώ και χρόνια να διαμαρτύρονται οι δημόσιοι υπάλληλοι που κατέβηκαν χθες στην απεργία για να διαδηλώσουν την οργή τους για τα Τέμπη αλλά και για να επαναφέρουν κάποια από αυτά; Βασικά για την αξιολόγηση που ούτε αυτή η κυβέρνηση δεν μπόρεσε (μήπως και δεν θέλησε;) να επιβάλει και γι’ αυτό που ονομάζουν τεχνοφασισμό, από τον φόβο μήπως και η τεχνολογία καταργήσει θέσεις εργασίας – πολλές από τις οποίες είναι θέσεις αργομισθίας ή μικροεξουσίας. (Το τελευταίο δεν έχει να κάνει μόνο με τους δημόσιους υπαλλήλους. Ακόμη μερακλώνουμε και νταλγκαδιάζουμε με το «…συγχώρα με που δεν καταλαβαίνω, μας πνίξαν τα κομπιούτερ κι οι αριθμοί» το οποίο όμως ο Αλκης Αλκαίος έγραψε πριν από 47 χρόνια).

Το τραγικό δυστύχημα είναι το αποτέλεσμα μιας σειράς ανθρώπινων λαθών. Που δεν αφορούν μόνο κακούς χειρισμούς αλλά νοοτροπίες που κι αυτές, με την ευρύτερη έννοια, στα ανθρώπινα λάθη συγκαταλέγονται. Και αυτές οι νοοτροπίες έχουν κυρίως να κάνουν με την απόσειση ευθυνών. «Εγώ κοιτούσα τη Γιαδικιάρογλου που κοιτούσε την Πετροπούλου».

Βέβαια, για να πω την αλήθεια, το σύνδρομο του καθρέφτη έχει και κάποιες ρωγμές μέσα από τις οποίες οι «καθρεφτιζόμενοι» αναγνωρίζουν, έστω και ασυνείδητα, τον εαυτό τους. Στη χώρα που κανείς δεν ευθύνεται για τίποτα φυσικό είναι ότι μόνο ένας στους δέκα θεωρεί ότι έκανε λάθος ο σταθμάρχης.

Αλίμονο στους νέους

Ζούμε μια εποχή αποθέωσης των νέων. Με τσιτάτα τύπου «Οι νέοι έχουν πάντα δίκιο», «Να σεβόμαστε την οργή τους», «Η γενιά Ζ είναι μια γενιά εγκλωβισμένη στα λάθη των μεγαλύτερων» ότι είναι οι «προλετάριοι» της εποχής και άλλα τέτοια. Τα λένε αυτοί που θέλουν να «χαϊδέψουν» τους «οργισμένους» των τελευταίων διαδηλώσεων και να αισθανθούν οι ίδιοι (πιο) νέοι. Και οι οποίοι δεν διαφέρουν σε τίποτα από τους θείους με τα τατουάζ που θέλουν να καθίσουν με τη νεολαία.

Συγγνώμη, οργισμένοι είναι οι νέοι κάθε γενιάς – κι εγώ, στα νιάτα μου, οργή κατά πάντων είχα. Το θέμα είναι πώς εκδηλώνει η κάθε γενιά την οργή της. Εγραφε χθες στα σόσιαλ μίντια η Αρετή Γεωργιλή, ιδιοκτήτρια του βιβλιοπωλείου «Free Thinking Zone» ότι, κατά τη διάρκεια της πορείας, έμπαιναν νέοι στο κατάστημά της και την έβριζαν χυδαία. Αυτό όμως δεν είναι οργή. Αλλιώς λέγεται.