Το παρασκήνιο μιας ριψοκίνδυνης επίσκεψης

Με απόλυτη μυστικότητα σχεδιάστηκε και πραγματοποιήθηκε το χθεσινό ταξίδι-αστραπή του Τζο Μπάιντεν στο Κίεβο, επιβεβαιώνοντας τα σχετικά σενάρια που είχαν δει το φως της δημοσιότητας (αλλά είχαν διαψευστεί επισήμως) το προηγούμενο διάστημα. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ εμφανίστηκε ξαφνικά χθες το πρωί στο πλευρό του Βολοντίμιρ Ζελένσκι, χωρίς να το γνωρίζει κανείς πέρα από έναν πολύ στενό κύκλο, και παρέμεινε στην ουκρανική πρωτεύουσα επί περίπου πέντε ώρες, μη διστάζοντας μάλιστα να περπατήσει και στον δρόμο.

Η αιτία είναι προφανής: Η Ουκρανία αποτελεί μια εμπόλεμη ζώνη στο σύνολό της, ενώ η πρωτεύουσά της συχνά δέχεται πλήγματα από ρωσικούς πυραύλους – αν και, όπως είπε ο σύμβουλος εθνικής ασφαλείας, Τζέικ Σάλιβαν, η Μόσχα είχε ενημερωθεί σχετικά αρκετές ώρες πριν ο Μπάιντεν φτάσει στον προορισμό του, προκειμένου να αποφευχθούν ανεπιθύμητες «εμπλοκές» ή λάθη. Οπως δε σημειώνει το Politico, «το μήνυμα της παρουσίας του Μπάιντεν ήταν ξεκάθαρο: Η Ουκρανία είναι επαρκώς ασφαλής για να την επισκεφθεί ένας πρόεδρος των ΗΠΑ, παρά τους πυραύλους, τις επιθέσεις των drones και τον πόλεμο χαρακωμάτων που ξεκίνησε ο Βλαντίμιρ Πούτιν».

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ των «New York Times» και άλλων Μέσων, η σχετική απόφαση είχε ληφθεί εδώ και μήνες, όμως οριστικοποιήθηκε μόλις την περασμένη Παρασκευή, σε συνεργασία με το Πεντάγωνο και τις υπηρεσίες πληροφοριών. Και αυτό παρά το ότι οι στενοί συνεργάτες του επέμεναν, για ευνόητους λόγους, ότι δεν υφίσταται σχεδιασμός για επίσκεψη στην Ουκρανία. «Ηταν ένα ρίσκο το οποίο ο πρόεδρος επέλεξε να αναλάβει» διεμήνυσε η επικεφαλής επικοινωνίας του, Κέιτ Μπέντινγκφιλντ.

Ενα παραπλανητικό… δείπνο
Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι ο Λευκός Οίκος έδωσε στη δημοσιότητα, το βράδυ της Κυριακής, το υποτιθέμενο πρόγραμμα του προέδρου των ΗΠΑ για τη Δευτέρα. Με βάση αυτό φερόταν να βρίσκεται στην Ουάσιγκτον ως το απόγευμα, οπότε και θα αναχωρούσε για την προγραμματισμένη διήμερη επίσκεψή του στη Βαρσοβία, με την ευκαιρία και της πρώτης επετείου από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.

Τη στιγμή της ανακοίνωσης, ωστόσο, ο Μπάιντεν βρισκόταν ήδη σε πολωνικό έδαφος, για το οποίο αναχώρησε μετά το (σπάνιο) δείπνο που είχε με τη σύζυγό του σε εστιατόριο, το βράδυ του Σαββάτου. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι το Air Force One είχε απογειωθεί στις 4.15 τα ξημερώματα (ώρα Ουάσιγκτον), ενώ σε αυτό βρίσκονταν ο Σάλιβαν, η αναπληρώτρια προσωπάρχης του, Τζεν Ο’Μάλι Ντίλον και η επιχειρησιακή υπεύθυνη του Οβάλ Γραφείου, Ανι Τομασίνι – όπως επίσης λίγοι δημοσιογράφοι που είχαν πάρει… όρκο να μην αποκαλύψουν οτιδήποτε, ενώ τους είχαν αφαιρεθεί και τα κινητά τους.

Αξίζει να σημειωθεί ότι μετά την προσγείωσή του στην Πολωνία ο Μπάιντεν και η συνοδεία του επιβιβάστηκαν σε αμαξοστοιχία με κατεύθυνση την Ουκρανία, για να αφιχθούν στο Κίεβο περίπου 11 ώρες αργότερα – στις 8 το πρωί – και ενώ είχαν ήδη ληφθεί δρακόντεια μέτρα ασφαλείας, κάνοντας αρκετούς να «υποπτευθούν» ότι κάτι σημαντικό επίκειται. Εκεί τον υποδέχθηκε η αμερικανίδα πρέσβειρα, Μπρίτζετ Μπρινκ, ενώ κατευθύνθηκε με αυτοκινητοπομπή, μέσα από τους έρημους δρόμους, προς το προεδρικό μέγαρο, στην είσοδο του οποίου τον ανέμεναν ο Ζελένσκι και η σύζυγός του.

Καθ’ όλη δε τη διάρκεια της επίσκεψης αμερικανικά μαχητικά και άλλα εναέρια μέσα, όπως ιπτάμενα ραντάρ και αεροσκάφη ηλεκτρονικού πολέμου, επόπτευαν την ευρύτερη περιοχή πετώντας στον πολωνικό εναέριο χώρο, πολύ κοντά στα σύνορα με την Ουκρανία.

Νέο πακέτο βοήθειας
«Εναν χρόνο μετά, το Κίεβο αντέχει (…) Εκτίμησα πως είναι κρίσιμο να μην υπάρχει οποιαδήποτε αμφιβολία αναφορικά με τη στήριξη των ΗΠΑ προς την Ουκρανία στον πόλεμο» τόνισε ο αμερικανός πρόεδρος, ανακοινώνοντας παράλληλα ένα νέο πακέτο στρατιωτικής βοήθειας, ύψους 500 εκατ. δολαρίων (επιπλέον των 50 δισ. που έχουν ήδη διατεθεί). «Επαναβεβαιώσαμε την άνευ ορίων και όρων δέσμευσή μας στη δημοκρατία, την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας» πρόσθεσε ο ίδιος. Από την πλευρά του, ο Ζελένσκι τον ευχαρίστησε για την επίσκεψή του «στην πιο δύσκολη στιγμή», για να προσθέσει πως «αυτή η συζήτηση μας φέρνει πιο κοντά στη νίκη».

Μετά δε τη συνάντηση που είχαν, οι δύο πρόεδροι επισκέφθηκαν για λίγα λεπτά το μοναστήρι του Αγίου Μιχαήλ, ενώ κατά την έξοδό τους από αυτό ήχησαν και οι αντιαεροπορικές σειρήνες. Αιτία ήταν η απογείωση από τη Λευκορωσία ενός ρωσικού αεροσκάφους MiG-31, το οποίο ήταν οπλισμένο και με έναν υπερηχητικό πύραυλο Kinzhal, τον οποίο η ουκρανική αεράμυνα δεν είναι σε θέση να αναχαιτίσει.

Στη συνέχεια, ο Μπάιντεν μετέβη στην πρεσβεία των ΗΠΑ, ενώ η αναχώρησή του από το Κίεβο έγινε – με τον ίδιο τρόπο – στις 2 το μεσημέρι τοπική ώρα, με κατεύθυνση την Πολωνία, στο έδαφος της οποίας εισήλθε λίγο πριν τις 10 το βράδυ ώρα Ελλάδος. Υπενθυμίζεται πως αυτή ήταν η πέμπτη φορά που ο ίδιος επισκέπτεται με επίσημη ιδιότητα την ουκρανική πρωτεύουσα – και «η πιο σημαντική», σύμφωνα με όσα είπε.