Νίκος ο Ογδοος

Οταν είχε εκλεγεί ο Αριέλ Σαρόν πρωθυπουργός του Ισραήλ, μιλούσα μια μέρα με έναν υψηλόβαθμο ισραηλινό διπλωμάτη στην Αθήνα. Του εξέφραζα την απογοήτευσή μου για τις εξελίξεις στη χώρα του και, καθώς ήταν ανοιχτός και προοδευτικός άνθρωπος, περίμενα να τη συμμεριστεί. Προς μεγάλη μου έκπληξη, τον άκουσα να διατυπώνει μια αιρετική άποψη. Μόνο ένας δεξιός ηγέτης, μου είπε, μπορεί να πείσει τους δεξιούς Ισραηλινούς να αποδεχθούν τη λύση των δύο κρατών. Πράγματι, ο Σαρόν απέσυρε τους εποίκους από τη Γάζα και μέρος της Δυτικής Οχθης, τα έσπασε με το κόμμα του, συμμάχησε με πολιτικούς όπως ο Σιμόν Πέρες και κανείς δεν ξέρει πού θα είχε φτάσει αν δεν είχε πάθει εκείνο το εγκεφαλικό.

Μπορεί ο νεοεκλεγείς πρόεδρος της Κύπρου να κάνει την υπέρβαση και να πείσει τους «απορριπτικούς», στους οποίους ανήκει και ο ίδιος, να δεχθούν έναν συμβιβασμό για το Κυπριακό;

Η απάντηση είναι σύνθετη. Πρώτα απ’ όλα δεν εξαρτάται από τον ίδιο. Ο τούρκος πρόεδρος έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι οι ευκαιρίες έχουν χαθεί και η μόνη λύση είναι η διχοτόμηση. Μετά τους καταστροφικούς σεισμούς, βέβαια, τα δεδομένα έχουν αλλάξει και η Τουρκία θα αναγκαστεί να προβεί σε παραχωρήσεις προκειμένου να εξασφαλίσει την πολύτιμη στήριξη της Δύσης.

Ακόμη κι αν ήθελε η άλλη πλευρά, όμως, δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα έβρισκε ευήκοα ώτα. Οπως σχολίαζε χθες στα «ΝΕΑ» ο Γιώργος Σεφερτζής, ο Νίκος Χριστοδουλίδης οφείλει εν πολλοίς την εκλογή του στο ακροδεξιό εθνικιστικό ΕΛΑΜ, το οποίο δεν τον στήριξε ασφαλώς χωρίς ανταλλάγματα. Υπέρ της σκληρής γραμμής είναι επίσης τόσο ο προκάτοχός του, όσο και το μεγάλο μέρος των υπολοίπων δυνάμεων που πήγαν μαζί του, είτε από την αρχή είτε στο διάστημα που μεσολάβησε ανάμεσα στους δύο γύρους.

Τι μένει; Η προσωπικότητα του ίδιου του Χριστοδουλίδη, τον οποίο η κόρη του αείμνηστου Γλαύκου Κληρίδη χαρακτήρισε «δούρειο ίππο» του Αναστασιάδη, του Παπαδόπουλου, της Θεοχάρους και άλλων που αντιτίθενται στη λύση. Οι πολιτικές θέσεις που έχει υποστηρίξει στο παρελθόν δεν επιτρέπουν αισιοδοξία, ενώ και η φιλορωσική του στάση αναμένεται να τον φέρει αργά ή γρήγορα σε σύγκρουση με την Ευρώπη.

Οπως έγραψαν όμως οι Financial Times, o «Νίκος ο Ογδοος» ενδιαφέρεται ιδιαίτερα να μην τεθεί ξανά σε ισχύ το αμερικανικό εμπάργκο όπλων για την Κύπρο, οπότε μπορεί να διαψεύσει τους πάντες κάνοντας μια στροφή προς τον ρεαλισμό. Αυτή θα είναι και η μόνη περίπτωση να ελπίζει σε μια ουσιαστική συμπόρευση με την Ελλάδα, ιδιαίτερα αν τα δείγματα καλής θέλησης από την πλευρά της Τουρκίας συνεχιστούν και οι κυβερνήσεις που προκύψουν από τις εκλογές στις δύο χώρες είναι ισχυρές. Με άλλα λόγια, δεν απειλείται μόνο η Τουρκία με απομόνωση εφόσον επιμείνει στην αδιαλλαξία. Η ίδια τύχη περιμένει και την Κύπρο.