Μήπως ζητάω πολλά;

Πρόσφατα βρισκόμουν με φίλη σε γνωστό στέκι του κέντρου της Αθήνας. Δεν είχαμε κατά νου να ανταλλάξουμε εμπιστευτικές στρατιωτικές πληροφορίες, ούτε να καταστρώσουμε σχέδια για κάποια ληστεία. Θέλαμε απλώς να πούμε πέντε κουβέντες μεταξύ μας, μιας και είχαμε καιρό να συναντηθούμε. Μπορεί εμείς να θέλαμε, αλλά έλα που δεν ήθελε η διπλανή παρέα. Πολυμελής σαν μάζωξη παλαιών συμμαθητών, θορυβώδης στον υπέρτατο βαθμό, θύμιζε το πίσω κάθισμα του πούλμαν κατά τη διάρκεια σχολικής εκδρομής. Αυτοί οι άνθρωποι δεν μιλούσαν, αλάλαζαν. Προς στιγμήν, ετοιμάστηκα να εκφράσω – έστω και διακριτικά – τη δυσφορία μου. Τελικά ωστόσο, σκέφτηκα ότι πιθανότατα θα εισέπραττα κάποια εξυπνακίστικη απάντηση, του τύπου «άμα δεν σου αρέσει, να πας αλλού» ή «σε καφέ είμαστε, όχι σε εκκλησία». Προτίμησα λοιπόν να σιωπήσω. Τι τα θέλετε; Με διαμαρτυρίες, παρατηρήσεις και υποδείξεις δεν λύνονται αυτά τα ζητήματα. Ή το καταλαβαίνεις ότι η παρουσία σου σε δημόσιους χώρους έχει κι αυτή τους (άτυπους, έστω) κανόνες της, ή όχι. Αν εσύ γκαρίζεις, επειδή έτσι «περνάς καλά» ή επειδή έτσι «τη βρίσκεις», δεν θα περνάνε καλά όλοι όσοι βρίσκονται στα κοντινά τραπέζια. Στοιχειώδες, αγαπητέ Γουάτσον.

Και μιας περί πολιτισμένης συμπεριφοράς και savoir faire σήμερα ο λόγος, δυο λόγια και για κάποιους επαγγελματίες της εστίασης. Δεν είμαι από αυτούς που διαμαρτύρονται ότι μου χρέωσαν τη μακαρονάδα 20 ευρώ ή τη σαλάτα 15 ευρώ. Υπάρχει απέξω κατάλογος, υπάρχουν σχετικές πληροφορίες, κάνεις τις επιλογές σου. Αμα θέλεις μπαίνεις, άμα δεν θέλεις αναζητάς κάτι λιγότερο ακριβό. Αμα μπεις όμως, θέλεις να περάσεις ένα ευχάριστο βράδυ. Οχι να σου αναλογούν 20 εκατοστά απόσταση από το τραπέζι του διπλανού σου και από τον αγκώνα του (μήπως ένα για κάθε ευρώ της μακαρονάδας;). Ασε που προτιμάς να ακούς όσα λέει η παρέα σου και όχι ο κύριος δίπλα. Εκτός από την αγένεια και από τον ζαμανφουτισμό (πού τη θυμήθηκα, πάλι, αυτήν τη λέξη;) όσων φωνασκούν στους δημόσιους χώρους, δεν αντέχω και τον «αετονυχισμό» κάποιων επιτήδειων επιχειρηματιών(;).

Τελευταίο στο πλαίσιο των αναφορών στο savoir faire, ίσως περισσότερο απαιτητικό αυτό. Οταν γίνεται μια εκδήλωση στον 5ο (ας πούμε) όροφο ενός κτιρίου, είναι προφανές ότι σχεδόν όλοι όσοι προσέρχονται θα χρησιμοποιήσουν το ασανσέρ για να φτάσουν έως την αίθουσα της εκδήλωσης. Θα έλεγε λοιπόν κανείς ότι είναι τόσο απλό, σχεδόν αυτονόητο, όποιος φτάνει στον 5ο όροφο να πατάει το κουμπί και να ξαναστέλνει το ασανσέρ στο ισόγειο, εκεί όπου πιθανότατα ήδη περιμένουν – και πάντως θα περιμένουν σύντομα – κάποιοι που έχουν έρθει για την ίδια εκδήλωση. Οταν ανέπτυξα αυτήν την επιχειρηματολογία σε κάποιον γνωστό, μου απάντησε: «Ασε μας, άνθρωπέ μου. Πού νομίζεις ότι ζεις; Εδώ δεν έχουν λυθεί ακόμη ζητήματα όπως το να μην πετάνε τη σακούλα των σκουπιδιών έξω από τον κάδο, κι εσύ μου μιλάς για τη βέλτιστη δυνατή αξιοποίηση του ασανσέρ;». Ισως τελικά να είχε δίκιο ο φίλος. Μάλλον ζητάω πολλά.

Η έμμηνος ρήση

Εσφαλεν ο την δόξαν ονομάσας ματαίαν.

                            Ανδρέας Κάλβος