NON PAPER

Από σήμερα μετράμε αντίστροφα

Σήμερα λοιπόν. Δέκα, περίπου, λεπτά πριν από τα μεσάνυχτα, ο ήλιος, για το βόρειο ημισφαίριο του πλανήτη μας, θα βρεθεί στο χειμερινό ηλιοστάσιο. Για να μην μπλέξουμε με αστρονομικές ορολογίες, σημαίνει ότι αύριο είναι η μεγαλύτερη νύχτα του χρόνου, με διάρκεια δεκατεσσεράμισι ώρες. Αυτό σηματοδοτεί και την επίσημη έναρξη του χειμώνα. Που συμπίπτει ωστόσο με την απαρχή της σταδιακής υποχώρησης της νύχτας η οποία, από σήμερα, θα χαρίζει τον χρόνο της στη μέρα. Μέχρι να πατσίσουν στην εαρινή ισημερία και ο ήλιος να συνεχίσει τη λαμπρή πορεία του έως το θερινό ηλιοστάσιο που θα βρεθεί στον κολοφώνα του.

Από μικρή μού έκανε εντύπωση αυτό το παράδοξο και, μέχρι σήμερα εξακολουθεί να με γοητεύει η αντίφασή του. Σήμερα μπαίνουμε επίσημα στον χειμώνα όπως, αντίστοιχα, στις 21 Ιουνίου, μπαίνουμε επίσημα στο καλοκαίρι. Ακριβώς τότε όμως αρχίζει και η φθορά των δύο εποχών. Από σήμερα ο ήλιος τα απογεύματα θα αρχίσει σιγά – σιγά να σκαρφαλώνει και τα πρωινά να βιάζεται να βγει. Οι μέρες να μεγαλώνουν και οι νύχτες να μικραίνουν. Σαν να θέλει το Σύμπαν να μας δώσει ένα μήνυμα. Οτι την ακμή ακολουθεί πάντα η παρακμή και την κορύφωση η φθορά. Οτι από την απαρχή του χειμώνα μετράμε αντίστροφα για το καλοκαίρι.

Ως λαός, θεωρώ ότι έχουμε μία υπαρξιακή σχέση με το φως. Ακόμη κι αυτή, η πιο μεγάλη νύχτα μας, δεν είναι απελπιστικά μεγάλη. Αντέχεται, παλεύεται. Και αν, στην εποχή μας, είναι τάση να σνομπάρουν κάποιοι το ελληνικό καλοκαίρι και τις καλλιεργημένες γραφικότητές του, ο ήλιος και οι μεγάλες, αργόσυρτες μέρες είναι το κάρμα μας. Το φως είναι το βασικό «υλικό» της βραβευμένης με δύο Νομπέλ ποίησής μας. Το φως που μπορεί να αναδείξει αλλά και να ισοπεδώσει τα πάντα, η απουσία, η αναζήτηση και η προσμονή του. Δεν πιστεύω ότι υπάρχει Ελληνας που δεν πεταρίζει η καρδούλα εκείνη τη μέρα του χρόνου που συνειδητοποιεί ότι «Κοίτα μωρέ, τέτοια ώρα και ακόμη έχει φως».

Ενας σπουδαίος λογοτέχνης μας μού έλεγε πριν από χρόνια, γιατί έχουμε αναπτύξει τόσο πολύ την ποίηση σε αντίθεση με τις χώρες του Βορρά που η παράδοσή τους είναι τα παραμύθια – μυθιστορήματα. Την απέδιδε στις μεγάλες και κρύες βορινές νύχτες που δεν σε αφήνουν να βγεις από το σπίτι, σε κρατάνε για πολλές ώρες μέσα, γύρω από τη φωτιά. Εκεί χρειάζεται ένας αφηγητής, ένας «παραμυθάς» για να αρχίσει να λέει ιστορίες μεγάλες και σε συνέχειες που θα κρατήσουν τους ανθρώπους «εντός των τειχών». Σε μας, πώς να φτουρήσουν οι νύχτες που, ακόμη και όταν είναι μεγάλες, από τον Φεβρουάριο κιόλας, αρχίζουν να μυρίζουν καλοκαίρι. «Τα μυθιστορήματα» κατέληξε «ευδοκιμούν στο χιόνι. Τα ποιήματα στο φως».

Από μια άποψη λοιπόν, σήμερα, τη μεγαλύτερη νύχτα του χρόνου, μπορούμε να ευχηθούμε «Καλό καλοκαίρι».

Στον απόηχο του Μουντιάλ

Διαβάζω αυτές τις μέρες πολλά και διάφορα για το αν ο Μέσι είναι ο νέος Μαραντόνα, αν ο Μαραντόνα θα καθόταν να του βάλουν την κελεμπία όπως κάθισε ο Μέσι, αν ο «Θεός» θα έκανε το ένα ή το άλλο. Οπως, καμιά τριανταριά χρόνια πριν, διάβαζα για το αν ο Μαραντόνα είναι ο νέος Πελέ και τι κάνει, εκτός γηπέδων, αυτός ο τύπος που δεν θα έκανε ποτέ ο Πελέ και άλλα τέτοια.

Φάουλ όλα. Και άκυρες οι συγκρίσεις. Οπως δεν συγκρίνονται οι εποχές, έτσι δεν συγκρίνονται και τα είδωλά τους. Είναι «προϊόντα» διαφορετικών «εργοστασίων». Ειδικά στο ποδόσφαιρο μάλιστα όπου αποτυπώνονται άμεσα όλες οι αλλαγές που καταγράφονται στην κοινωνία. Φτάνει να δούμε, ως εικόνα και μόνο, ένα τωρινό ματς σε σχέση με ένα προ σαράντα ετών. Τεράστιες διαφορές. Από τους, σχεδόν αποκλειστικά, έγχρωμους παίκτες σε ευρωπαϊκές εθνικές ομάδες μέχρι τις «βράκες» των ποδοσφαιριστών σε σχέση με τα σορτσάκια που φορούσαν τότε.