Νέα αύξηση επιτοκίων, αλλά με μικρότερο βηματισμό

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προχώρησε σε νέα αύξηση των επιτοκίων, αυτή τη φορά κατά 50 μονάδες βάσης, σε μια προσπάθεια να βάλει φρένο στον πληθωρισμό την ώρα που η οικονομία κινδυνεύει με ύφεση. Προειδοποίησε ταυτόχρονα ότι θα ακολουθήσουν κι άλλες αυξήσεις στο πλαίσιο της πολιτικής αυτής.

Ετσι πλέον το επιτόκιο των πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης καθώς και τα επιτόκια της διευκόλυνσης οριακής χρηματοδότησης και της διευκόλυνσης αποδοχής καταθέσεων θα αυξηθούν σε 2,50%, 2,75% και 2,00% αντίστοιχα, με ισχύ από τις 21 Δεκεμβρίου 2022.

Την Τετάρτη είχε αυξήσει τα επιτόκια και η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ κατά 50 μονάδες βάσης, στο 4,25% με 4,50%. Χθες επίσης αύξησαν τα επιτόκια η Τράπεζα της Αγγλίας (BoE) από 3% στο 3,50%, η Τράπεζα της Ελβετίας (SNB) από 0,50% στο 1% και η Τράπεζα της Νορβηγίας από 2,50% στο 2,75%.

Σύμφωνα με την πρόεδρο της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ, ο πληθωρισμός εξακολουθεί να είναι «υπερβολικά υψηλός» και θα παραμείνει σύμφωνα με τις προβλέψεις «σε επίπεδα πάνω από τον στόχο για παρατεταμένη χρονική περίοδο». Πλέον η τράπεζα θεωρεί ότι ο μέσος πληθωρισμός θα διαμορφωθεί σε 8,4% το 2022 και στη συνέχεια θα υποχωρήσει σε 6,3% το 2023. Στη συνέχεια, ο πληθωρισμός αναμένεται να διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 3,4% το 2024 και 2,3% το 2025. Ο πληθωρισμός χωρίς την ενέργεια και τα είδη διατροφής αναμένεται να διαμορφωθεί σε 3,9% κατά μέσο όρο το 2022 και να αυξηθεί σε 4,2% το 2023 και στη συνέχεια να υποχωρήσει σε 2,8% το 2024 και 2,4% το 2025.

Για τους λόγους αυτούς η ΕΚΤ «κρίνει ότι τα επιτόκια θα πρέπει ακόμη να αυξηθούν σημαντικά με σταθερό ρυθμό προκειμένου να διαμορφωθούν σε επίπεδα που είναι επαρκώς περιοριστικά για να διασφαλιστεί η έγκαιρη επαναφορά του πληθωρισμού στον μεσοπρόθεσμο στόχο του 2%», όπως αναφέρεται.

Επίσης ανακοινώθηκε ότι από τις αρχές του Μαρτίου 2023 το χαρτοφυλάκιο του προγράμματος αγοράς στοιχείων ενεργητικού (asset purchase programme – APP) θα μειωθεί καθώς δεν θα επανεπενδύονται όλα τα ποσά από την εξόφληση τίτλων κατά τη λήξη τους. Η μείωση θα διαμορφωθεί σε 15 δισ. ευρώ για κάθε μήνα κατά μέσο όρο, μέχρι το τέλος του β΄ τριμήνου του 2023 και στη συνέχεια ο ρυθμός της θα καθορίζεται με την πάροδο του χρόνου. Στη συνεδρίαση του Φεβρουαρίου, η ΕΚΤ θα ανακοινώσει τις παραμέτρους σχετικά με τη μείωση των τίτλων στο πλαίσιο του προγράμματος APP.

Τράπεζα της Αγγλίας

Στο υψηλότερο επίπεδο  των τελευταίων 14 ετών

Η Τράπεζα της Αγγλίας αύξησε τα επιτόκια κατά μισή ποσοστιαία μονάδα στο 3,5%, το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 14 ετών και προειδοποίησε ότι είναι πιθανές περαιτέρω αυξήσεις στο κόστος δανεισμού. Εξι από τα εννέα μέλη της ειδικής επιτροπής τάχθηκαν υπέρ της αύξησης και ένα τάχθηκε υπέρ μεγαλύτερης κατά 75 μονάδες βάσης. Η BoE έχει τώρα αυξήσει τα επιτόκια σε κάθε μία από τις τελευταίες εννέα συνεδριάσεις, ακολουθώντας την πιο επιθετική σειρά αυξήσεων από το 1989. Ο επικεφαλής της BoE, Αντριου Μπέιλι, εξέφρασε την ανησυχία του ότι οι βρετανικές εταιρείες θα μπορεί να συνεχίσουν να αυξάνουν τις τιμές πολύ γρήγορα για πάρα πολύ καιρό – παρόλο που δήλωσε ότι ο πληθωρισμός, ο οποίος υποχώρησε στο 10,7% τον Νοέμβριο, «έχει φτάσει στο αποκορύφωμά του».

Στην τρίτη κατά σειρά αύξηση επιτοκίων προέβη ο κεντρική τράπεζα της Ελβετίας. Ο πληθωρισμός στη χώρα παραμένει πολύ πάνω από τον στόχο της κεντρικής τράπεζας αλλά είναι αισθητά χαμηλότερος σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Τα επιτόκια αύξησε και η κεντρική τράπεζα της Νορβηγίας.