Η νέα ηγετική ομάδα που επελέγη από τον κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ στο 20ό Εθνικό Συνέδριο του Κομμουνιστικού Κόμματος της Κίνας δεν κατάφερε να εντυπωσιάσει τις χρηματοπιστωτικές αγορές στο εσωτερικό και στο εξωτερικό. Την εβδομάδα μετά την ανακοίνωση της νέας ομάδας του Σι, η χρηματιστηριακή αγορά του Χονγκ Κονγκ υποχώρησε κατά 8,3% και ο δείκτης Shanghai Composite, το μεγαλύτερο χρηματιστήριο της Κίνας, σημείωσε πτώση 4%, παρά την παρέμβαση της κινεζικής κυβέρνησης για ενίσχυση των τιμών. Οι κινεζικές μετοχές που είναι εισηγμένες στις ΗΠΑ υποχώρησαν κατά 15%.
Οι επενδυτές έχουν καλό λόγο να ανησυχούν. Αν και οι χρηματοπιστωτικές αγορές είχαν ήδη τιμολογήσει την τρίτη θητεία του Σι, οι επενδυτές ήλπιζαν ότι θα διόριζε μια ομάδα πιο μετριοπαθών, έμπειρων αξιωματούχων, ικανών να θέσουν τον πραγματισμό πάνω από την πολιτική. Αντίθετα, ο Σι γέμισε το Πολιτικό Γραφείο και τη Μόνιμη Επιτροπή του με πιστούς συμμάχους και προστατευόμενους.
Ο επόμενος πρωθυπουργός της Κίνας θα είναι ο Λι Κιάνγκ, ο οποίος ήταν ο επικεφαλής του επιτελείου του Σι (2004-07), πριν υπηρετήσει αργότερα ως κυβερνήτης της επαρχίας Zhejiang (2013-16) και γραμματέας του CPC της Σαγκάης (2017-22). Ο Λι πιστώνεται ευρέως ότι έπεισε την Tesla να κατασκευάσει το μεγαλύτερο εργοστάσιό της στο εξωτερικό στη Σαγκάη – ένα επίτευγμα που ενίσχυσε τη φήμη του ως φιλική προς τις επιχειρήσεις. Ομως, σε αντίθεση με κάθε άλλο πρωθυπουργό από το 1988, ο Λι δεν έχει διοικητική εμπειρία σε εθνικό επίπεδο.
Οι νέοι ηγέτες της Κίνας μπορούν να κάνουν τη μεγαλύτερη εντύπωση στους επενδυτές, εάν αποδείξουν ότι μπορούν να αντιμετωπίσουν τη δυσκολότερη οικονομική πρόκληση της χώρας: τον κλάδο ακινήτων που καταρρέει. Οι πωλήσεις ακινήτων είναι πιθανό να μειωθούν έως και 30% φέτος.
Αυτή η κρίση θα είναι η πραγματική δοκιμασία των δυνατοτήτων της νέας οικονομικής ομάδας. Ακόμη και η μερική επιτυχία εδώ θα έφερνε τεράστια ανταμοιβή. Ο τομέας των ακινήτων τροφοδότησε την οικονομία της Κίνας για δύο δεκαετίες, συνεισφέροντας το 17%-29% της αύξησης του ΑΕΠ της Κίνας. Η αναβίωσή του θα μπορούσε έτσι να επαναφέρει τη χώρα σε μια θετική αναπτυξιακή πορεία.
Δεν είναι καθόλου σαφές ότι η νέα ομάδα του Σι είναι σε θέση να επινοήσει αποτελεσματικές λύσεις για την κρίση των ακινήτων. Αλλωστε, οι προκάτοχοί τους δεν ήταν, παρά το γεγονός ότι ήταν πολύ πιο έμπειροι. Αλλά ακόμα κι αν αποδειχτούν ότι είναι, υπάρχει καλός λόγος να αμφιβάλλουμε ότι ο Σι θα επιτρέψει μια αλλαγή πολιτικής. Με απλά λόγια, το αν οι μοιρολάτρες αποδειχθούν δίκιο ή λάθος εξαρτάται – όπως σχεδόν όλα τα άλλα στην Κίνα σήμερα – από τον άνθρωπο στην κορυφή.
Ο Μινσίν Πέι είναι καθηγητής στο Claremont McKenna College και συνεργάτης του Γερμανικού Σχεδίου Μάρσαλ των ΗΠΑ – German Marshall Fund of the United States
