Νέα εποχή στις σχέσεις{LF} Ελλάδας – Γερμανίας

Τα σημάδια μετατόπισης της ρητορικής του Βερολίνου για την Τουρκία – έστω και αν αυτή γίνεται προσεκτικά χωρίς… φλυαρία – με δεδομένη την καθαρή στάση του Ολαφ Σολτς από την Αθήνα ότι «οι εταίροι στο ΝΑΤΟ δεν πρέπει να αμφισβητούν ο ένας την κυριαρχία του άλλου», κρατούν στην ελληνική κυβέρνηση στον απόηχο των συζητήσεων του Κυριάκου Μητσοτάκη και του γερμανού καγκελάριου στο Μαξίμου. Τα μηνύματα από την πρώτη επίσημη επίσκεψη Σολτς αφενός προκάλεσαν ενόχληση στην Αγκυρα, καθώς ο καγκελάριος δεν ακολούθησε καν την παραδοσιακή γερμανική γραμμή ουδετερότητας αφού δεν ενέταξε στο πρόγραμμα αντίστοιχη επίσκεψη και στην Τουρκία, αφετέρου ξεσήκωσαν αντιπαράθεση κυβέρνησης και αντιπολίτευσης κυρίως για τους εξοπλισμούς. Ενημερωμένες πηγές έλεγαν ότι οι δημόσιες τοποθετήσεις Μητσοτάκη και Σολτς αποτυπώνουν το πνεύμα των συζητήσεων τόσο στο κλειστό τετ α τετ των ηγετών για πάνω από μία ώρα όσο και στο γεύμα εργασίας.

Το Μαξίμου διακρίνει μια αφετηρία επανεκκίνησης στην ελληνογερμανική συνεργασία, σε περίοδο μεγάλων αλλαγών στην Ευρώπη, αντιμετωπίζοντας ως ευκαιρία για σύσφιγξη των σχέσεων και τη μετάβαση του Μητσοτάκη στην καγκελαρία, την ερχόμενη Πέμπτη (3 Νοεμβρίου) για τη «Διαδικασία του Βερολίνου» – μια γερμανική πρωτοβουλία στην οποία μετέχουν οι ηγέτες των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων και ευρωπαίοι ηγέτες. Εξάλλου οι εξελίξεις στα Δυτικά Βαλκάνια συζητήθηκαν και στην Αθήνα. Και μάλιστα υπό τη σκοπιά και του… ενεργειακού. Οι πληροφορίες λένε συγκεκριμένα ότι ο Μητσοτάκης εξήγησε αναλυτικά στον Σολτς τις υποδομές που αναπτύσσει η Ελλάδα, στην κατεύθυνση να εξελιχθεί η χώρα σε κόμβο για την ενεργειακή ασφάλεια της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, ενόσω είναι ζωηρό το ενδιαφέρον του Βερολίνου για πρότζεκτ Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και LNG.

«Ολα τα ζητήματα πρέπει να επιλύονται με διάλογο και στη βάση του Διεθνούς Δικαίου», υπογράμμισε ο Σολτς από το Μαξίμου, έχοντας δώσει τον τόνο (πιο αυστηρά) προς την Αγκυρα με τη συνέντευξή του στα «ΝΕΑ». Αν κάτι έδειξε καθαρά ο Σολτς είναι οι οικονομικές – ενεργειακές δυνατότητες της Ανατολικής Μεσογείου, χαρακτηρίζοντας τις σχέσεις καλής γειτονίας Ελλάδας – Τουρκίας «σημαντικές για ολόκληρη την Ευρώπη και τη διατλαντική Συμμαχία». Ο Πρωθυπουργός επανέλαβε τις ελληνικές θέσεις απέναντι στις απειλές: «Αντιτάσσουμε στην προκλητικότητα τη διεθνή νομιμότητα» είπε και χαρακτήρισε το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας ως «το μόνο εργαλείο για να λύσουμε τη διαφορά μας με την Τουρκία, την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών». Ο ίδιος ξεκαθάρισε ότι «θα υπερασπιστώ την ασφάλεια της χώρας μου με κάθε μέσο» μιλώντας στο γαλλικό περιοδικό «Le Point». «Οποιαδήποτε απειλή ενάντια στην εδαφική κυριαρχία μιας χώρας πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη (…) Δεν θα παίξω ποτέ το παιχνίδι της επιθετικής πλειοδοσίας αλλά η Αγκυρα πρέπει να γνωρίζει ότι υπάρχει μια αδιαπέραστη κόκκινη γραμμή που δεν πρέπει να ξεπεράσει» τόνισε.

Το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Εγκυρες πηγές αναφέρουν ότι ο Πρωθυπουργός έβαλε στο τραπέζι με τον Σολτς το τουρκολιβυκό μνημόνιο και τις πρόσφατες συμφωνίες Αγκυρας – Τρίπολης, μιλώντας για ανυπόστατα έγγραφα και επιπλέον έδειξε προς την ανάγκη να υπάρξει πια σκληρότερη ευρωπαϊκή απάντηση και προς την ίδια τη Λιβύη. «Θέλουμε να έχουμε άποψη και λόγο για τις εξελίξεις» ήταν το μήνυμά του, με την Αθήνα άλλωστε να διεκδικεί συμμετοχή της στη Διαδικασία για τη Λιβύη. Τις ελληνικές θέσεις έδειξε να ακούει ο καγκελάριος σε ό,τι αφορά και το Μεταναστευτικό, ζήτημα στο οποίο υπάρχουν διαφορετικοί προβληματισμοί ενώ παραμένουν σημαντικές εκκρεμότητες σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Ο Πρωθυπουργός επανέφερε το θέμα των πολεμικών αποζημιώσεων, «ειδικά του κατοχικού δανείου», λέγοντας ότι η ρύθμισή του θα ήταν αμοιβαία επωφελής.  Μεγάλο μέρος των συζητήσεων αφορούσε τη «διαφορετική» εικόνα της Ελλάδας. Χαρακτηριστική η αποστροφή Μητσοτάκη ότι οι δύο χώρες συνεργάζονται πλέον μακριά από ρόλους «του παρελθόντος».