Εμπιστοσύνη: «Mission Impossible»

«Η εμπιστοσύνη κερδίζεται. Και εγώ θα κερδίσω τη δική σας». Με αυτά τα λόγια και την υπόσχεση να «διορθώσει τα λάθη» που έγιναν από την προκάτοχό του (η οποία τον προέτρεψε να είναι… «γενναίος») έκλεισε την πρώτη του ομιλία ως πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου ο Ρίσι Σούνακ, έξω από την Ντάουνινγκ Στριτ 10. Νωρίτερα είχε συναντήσει τον βασιλιά Κάρολο, ο οποίος του έδωσε την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης – με τον ίδιο να δεσμεύεται ότι αυτή θα έχει «συνοχή, επαγγελματισμό και υπευθυνότητα σε όλα τα επίπεδα».

Ο Σούνακ έβαλε, έτσι, ένα στοίχημα το οποίο έχασαν και οι τρεις πολιτικοί που βρέθηκαν στην ίδια θέση πριν από αυτόν – ο Μπόρις Τζόνσον, η Λιζ Τρας και, βεβαίως, η Τερίζα Μέι – χάνοντας μαζί και την εμπιστοσύνη των Βρετανών, όπως αποτυπώνουν και οι τραγικές για το Συντηρητικό Κόμμα δημοσκοπήσεις. Σε κάθε περίπτωση, πάντως, έδειξε να έχει συνείδηση του δύσκολου έργου που τον περιμένει, κάνοντας λόγο εξαρχής για «δύσκολες αποφάσεις» που θα πρέπει να ληφθούν από τον ίδιο. «Γνωρίζω τι σημαίνει το υψηλό αξίωμα που αποδέχθηκα και ελπίζω να ανταποκριθώ στις απαιτήσεις του», τόνισε επίσης.

Ο νέος προϋπολογισμός

Αρκετοί, ωστόσο, είναι εκείνοι που θεωρούν ότι το κυβερνητικό καράβι δεν θα αποφύγει τα βράχια, καθώς πρακτικά ο νέος πρωθυπουργός – ο νεότερος εδώ και δύο και πλέον αιώνες στο Ηνωμένο Βασίλειο – καλείται να τετραγωνίσει τον κύκλο, σε μια από τις πιο δύσκολες συγκυρίες στη σύγχρονη ιστορία της χώρας του. Πολύ περισσότερο καθώς δεν είναι λίγοι εκείνοι που τον αντιμετωπίζουν ήδη με σκεπτικισμό, θεωρώντας ότι ο 42χρονος Σούνακ, πρώην στέλεχος της Goldman Sachs, με τεράστια περιουσία και με μόλις 7ετή θητεία στην πολιτική (εισήλθε για πρώτη φορά στο κοινοβούλιο το 2015), δεν είναι σήμερα ο κατάλληλος άνθρωπος ούτε για να ενώσει τη χώρα και τους Τόρις ούτε για να δώσει αποτελεσματικές λύσεις στα μεγάλα προβλήματα.

Το σίγουρο είναι ότι το πρώτο ορόσημο είναι πολύ κοντά. Πρόκειται για την ερχόμενη Δευτέρα, 31 Οκτωβρίου, όταν η κυβέρνηση του Σούνακ θα κληθεί να παρουσιάσει το σχέδιο προϋπολογισμού για το 2023. Θα το κάνει δε έχοντας ως δεδομένο ότι η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια «μαύρη τρύπα» της τάξεως των 40 δισ. στερλινών στον προϋπολογισμό για τα επόμενα χρόνια – κάτι που σημαίνει πως πρέπει επειγόντως να βρει επιπλέον πόρους.

Παρά δε το γεγονός ότι θεωρητικά έχει τη δυνατότητα να αναβάλει χρονικά την παρουσίαση του σχεδίου του, κάτι τέτοιο είναι βέβαιο ότι θα στείλει το λάθος μήνυμα, τόσο προς τους επενδυτές και πιστωτές όσο και προς την Τράπεζα της Αγγλίας, η διοίκηση της οποίας πρόκειται να συνεδριάσει στις 3 Νοεμβρίου, για να εξετάσει και πιθανώς να αλλάξει τη νομισματική και επιτοκιακή της πολιτική. Οσο για τη θετική πρώτη αντίδραση των αγορών στην είδηση της ανάληψης της πρωθυπουργίας από τον Σούνακ, με την ενίσχυση της στερλίνας και τη μείωση του κόστους δανεισμού της Βρετανίας, μένει να φανεί εάν θα έχει συνέχεια.

Εκλογές ζητά ο Στάρμερ

Από την πλευρά του, πάντως, ο ηγέτης των Εργατικών, Κιρ Στάρμερ, αντέδρασε στις εξελίξεις με ένα μάλλον… υπηρεσιακό μήνυμα, μην παραλείποντας να ζητήσει εκ νέου εκλογές. «Συγχαρητήρια Ρίσι Σούνακ για την ανάληψη της πρωθυπουργίας και για το γεγονός ότι γράφεις ιστορία ως ο πρώτος βρετανός πρωθυπουργός ασιατικής καταγωγής. Οι Τόρις έχουν διαλύσει την οικονομία, με χαμηλούς μισθούς, υψηλές τιμές και μια κρίση όσον αφορά το κόστος ζωής. Οι πολίτες δικαιούνται μια νέα αρχή και να έχουν λόγο για το μέλλον της Βρετανίας», έγραψε χαρακτηριστικά στο Twitter.

Σημειώνεται ότι με βάση την τελευταία δημοσκόπηση της Ipsos, ο Στάρμερ προηγείται του Σούνακ στο ερώτημα ποιος θα κάνει καλή δουλειά ως πρωθυπουργός. Συγκεκριμένα, το 42% εκφράζει θετική γνώμη γι’ αυτόν, έναντι 28% που τοποθετείται αρνητικά, με τα αντίστοιχα ποσοστά για τον ηγέτη των Τόρις να είναι 36% και 32%.