Η πρώτη φορά στην ιστορία τους

Ο Σέρχι Πλόχι (Serhii Plokhy ή Plokhii) θεωρείται ο υπ’ αριθμόν ένα ειδικός για την Ουκρανία στον κόσμο και, φυσικά, εδώ και πολλά χρόνια ζει στις ΗΠΑ και διδάσκει στο Χάρβαρντ. Ο ιστορικός αυτός κάνει μία παρατήρηση για τη σημασία του πολέμου που εξελίσσεται στην Ουκρανία, η οποία έχει μεγάλο ενδιαφέρον, υπό το φως των πρόσφατων ρωσικών βομβαρδισμών κατά αμάχων και ίσως να εξηγεί, εν μέρει, γιατί οι εισβολείς υιοθετούν τη στρατηγική της τρομοκράτησης του άμαχου πληθυσμού.

Σε συνέδριο που έγινε στις αρχές του περασμένου Σεπτεμβρίου στο Κίεβο, με τη συμμετοχή όλων των διάσημων ειδικών (Τ. Σνάιντερ, Ν. Φέργκιουσον, Α. Απλμπομ κ.ά.) ο Πλόχι υποστήριξε ότι ο πόλεμος αυτός διαφέρει από όλους τους άλλους στην ιστορία της Ουκρανίας και αποτελεί σταθμό τόσο στην ιστορία του κράτους όσο και στην εξέλιξη της εθνικής ταυτότητας των Ουκρανών. Είναι η πρώτη φορά, υποστηρίζει, που διαπιστώνεται ενότητα λαού και στρατού (δηλαδή κράτους) στην Ουκρανία.

Μέχρι τώρα, κάθε φορά που οι Ουκρανοί πολεμούσαν για την ανεξαρτησία τους εναντίον αυτοκρατοριών οι οποίες  προσπαθούσαν να τους απορροφήσουν (Πολωνία, Ρωσία, Σοβιετία), πολεμούσαν πάντοτε με στρατούς ατάκτων, αγροτών, ανταρτών, παρτιζάνων κ.λπ. εναντίον ενός οργανωμένου κράτους. Αυτή τη φορά, όμως, επισημαίνει ο Πλόχι, είναι η πρώτη που οι Ουκρανοί αγωνίζονται για την ύπαρξή τους ως έθνους, με ενότητα λαού, στρατού και κράτους. Αυτής της ενότητας γινόμαστε μάρτυρες εμείς, που παρακολουθούμε τις πολεμικές ανταποκρίσεις από το λάπτοπ μας, όταν βλέπουμε, λ.χ., πολίτες οπλισμένους να δρουν από κοινού με τις δυνάμεις του τακτικού στρατού ή πολιτικά SUV με εγκατεστημένα πολυβόλα και φορτωμένα με στρατιώτες.

Αυτό τον παράγοντα, πιστεύει ο Πλόχι, υποτίμησαν οι εισβολείς, αλλά ακόμη και οι σύμμαχοι της Ουκρανίας. Αυτό τον άξονα λαού, στρατού και κράτους δεν περίμεναν να συναντήσουν οι Ρώσοι και φαντάζονταν ότι η εισβολή θα ήταν πράγματι μια «ειδική στρατιωτική επιχείρηση»: μια νοσταλγική εκδρομή με τα άρματα μάχης μέχρι το Κίεβο, όπως άλλοτε στη Βουδαπέστη και την Πράγα. Περίμεναν παράλυση του τακτικού ουκρανικού στρατού και ανταρτοπόλεμο, όπως στο παρελθόν.

Εφόσον η διαπίστωση του διακεκριμένου ιστορικού ευσταθεί, τότε ο Φύρερ του Κρεμλίνου προσφέρει μια μεγάλη, μία ανυπολόγιστης αξίας υπηρεσία στους Ουκρανούς, έστω και με το κόστος της τεράστιας καταστροφής που προκαλεί ο πόλεμος στη χώρα. Τους κάνει να συνειδητοποιήσουν ότι έχουν αυτό που πάντοτε ονειρεύονταν για το δικό τους έθνος-κράτος. Ο Πούτιν, δηλαδή, παρά τη θρυλούμενη σατανική ευφυΐα του, έκανε τη μεγαλύτερη βλακεία της ζωής του, που δεν αποκλείεται να του στοιχίσει ακόμη και τον θρόνο…

Μετά το πλήγμα στη γέφυρα του Κερτς στην Κριμαία, αρκετοί ειδικοί και μη σπεύδουν να υποστηρίξουν ότι ο Πούτιν έχει ήδη χάσει τον πόλεμο. Μπορεί, δεν ξέρω. Οταν όμως οι Ουκρανοί έχουν περισσότερους εθελοντές από όπλα, ενώ οι φυγόστρατοι της Ρωσίας, από την ώρα που ο Πούτιν κήρυξε μερική επιστράτευση, υπολογίζονται σε 700.000 (σε Γεωργία, Φινλανδία, Καζακστάν), καταλαβαίνω ότι τουλάχιστον είναι αδύνατον να τον κερδίσει ο Πούτιν!

Να σημειώσω, τέλος, για τους μερακλήδες (υπάρχουν και αυτοί…) ότι το βιβλίο του Πλόχι «The Gates of Europe», που πρωτοεκδόθηκε το 2015 και πέρυσι επανεκδόθηκε συμπληρωμένο, είναι η καλύτερη επίτομη ιστορία της Ουκρανίας που μπορείτε να βρείτε στην αγορά. Μακάρι να το δούμε μεταφρασμένο και στα ελληνικά. Ελπίζω να τσιμπήσει κάποιος εκδότης…

ΔΕΝ ΠΑΕΙ ΣΤΑ ΒΟΥΝΑ…

Ο Εντι Ράμα είναι ένας αντισυμβατικός πρωθυπουργός. Είναι το φυσικό του αυτό, του βγαίνει από μόνο του, δεν καταβάλλει προσπάθεια ούτε μπορεί να το εμποδίσει, διότι ο άνθρωπος είναι λίγο ανισόρροπος. Ευρισκόμενος στο Μπέργκαμο της Ιταλίας, σε κάποια εκδήλωση για την πανδημία, είδε σκηνή και κοινό, πήρε το μικρόφωνο και άρχισε να λαλεί και να λέει πράγματα, για τα οποία δεν θα περίμενες ποτέ από έναν ευρωπαίο (υποτίθεται) πρωθυπουργό να τα εκστομίζει δημοσίως και μάλιστα αυτάρεσκα, εκτός αν ήταν μεθυσμένος. Εξιστόρησε πως, κατά την πρώτη φάση της πανδημίας, μαζί με τον τότε υπουργό Εξωτερικών της Ιταλίας, Λουίτζι ντι Μάιο, έκαναν λαθρεμπόριο εμβολίων της Pfizer από την Ιταλία προς την Αλβανία. «Τι σόι Αλβανός ή Ιταλός είσαι, αν τηρείς πάντα τον νόμο», αναρωτήθηκε στο τέλος, νομίζοντας ότι έλεγε κάτι χαριτωμένο.

Τέτοια πράγματα δεν τα λες με σώας τας φρένας, εκτός αν σε πλησίασε κάποιος, σου έδωσε ένα πακέτο που δεν μπορούσες να αρνηθείς και σου είπε να πας να κάνεις τον Καραγκιόζη επί σκηνής στο Μπέργκαμο – πράγμα που δεν το θεωρώ πολύ πιθανό. Εχω την εντύπωση, λοιπόν, ότι για στην περίπτωση Ράμα είναι που έχει θέση το δίλημμα που διατύπωσε πρόσφατα, με άλλη αφορμή, ο προεδρικός εξάδελφος Γιώργος Τσίπρας: «ή τα παίρνει ή παίρνει ναρκωτικά»…