Χρόνια πολλά!

Τα έφερε έτσι η ζωή κι έμαθα τα νέα για την επίθεση στη γέφυρα ταυτόχρονα με μια ουκρανή πολιτική επιστήμονα, καλεσμένη, όπως κι εγώ, στο 16^ο Ευρωπαϊκό Σεμινάριο του ΕΛΙΑΜΕΠ, στην Υδρα. Η Χάνα ήταν ανήσυχη την προηγουμένη, φοβόταν ότι ο Πούτιν θα διέταζε ένα μεγάλο χτύπημα για να γιορτάσει τα 70ά του γενέθλια, «του αρέσουν πολύ οι συμβολισμοί» μας είπε. Ο ενθουσιασμός της λοιπόν το Σάββατο το πρωί ήταν διπλός: το μεγάλο χτύπημα είχε γίνει, αλλά σε ρωσικό στόχο. Μας έδειχνε τα βίντεο, μας εξηγούσε τις κατασκευαστικές λεπτομέρειες της γέφυρας, μας ανέπτυσσε τις θεωρίες της για το πώς μπορεί να σχεδιάστηκε η επίθεση, φωνάζοντας αυτό που φώναζαν την ίδια ώρα χιλιάδες Ουκρανοί: «Χρόνια πολλά, κύριε Πούτιν!».

Και μόνο ο ψυχολογικός παράγων, η ανακούφιση δηλαδή που αισθάνεται το θύμα μιας εισβολής όταν εξευτελίζει τον εισβολέα, θα ήταν αρκετός για να αποδώσει κανείς την πατρότητα αυτής της επίθεσης στο Κίεβο. Ακόμη κι αν δεν είναι οι Ουκρανοί από πίσω, θα έπρεπε να σπεύσουν να αναλάβουν την ευθύνη για να ανεβάσουν το ηθικό ενός λαού που βρίσκεται εδώ και επτάμισι μήνες κάτω από τις ρωσικές βόμβες. Υπάρχει όμως κι ένας ακόμη λόγος, που θα μπορούσε να στηρίξει και το σενάριο του ουκρανικού «δάκτυλου» πίσω από τη δολοφονία της κόρης του Αλεξάντερ Ντούγκιν: η πρόκληση ανασφάλειας στον ρωσικό λαό, ώστε να καταλάβει ότι με την ηγεσία αυτή οδηγείται στην καταστροφή. Εισβάλατε στη χώρα μας, μας βομβαρδίζετε, αλλά εμείς είμαστε σε θέση να χτυπήσουμε ακόμη και στην πρωτεύουσά σας, ακόμη και σε ένα αυστηρά φρουρούμενο σημείο που σας ενδιαφέρει πολύ, την Κριμαία.

Είναι έτσι τα πράγματα; Μπορεί ναι, μπορεί και όχι. Διότι και η εκδοχή του Μιχαΐλο Ποντόλιακ είναι αληθοφανής: η επίθεση στη γέφυρα, όπως και η δολοφονία της Ντάρια Ντούγκινα ή οι εκρήξεις στους αγωγούς Nord Stream, φέρει ρωσική υπογραφή. Ολες αυτές οι ενέργειες, λέει o σύμβουλος του προέδρου Ζελένσκι στην Corriere della Sera, εντάσσονται στη διαμάχη εξουσίας ανάμεσα στις ρωσικές μυστικές υπηρεσίες και το υπουργείο Αμυνας. Ο έλεγχος της γέφυρας ανήκει στη δικαιοδοσία της FSB, χτύπησαν λοιπόν εκεί οι υπηρεσίες του Σεργκέι Σοϊγκού για να εκδικηθούν για όσα λένε τελευταία ο Καντίροφ, ο Πριγκόζιν και η παρέα τους.

Αυτή η εκδοχή έχει το πλεονέκτημα ότι καθησυχάζει την Ουάσιγκτον (που φοβάται ότι τέτοιες επιθέσεις οδηγούν σε κλιμάκωση του πολέμου) και τη φιλοουκρανική κοινή γνώμη στη Δύση (που δεν αισθάνεται άνετα με τον φόνο μιας γυναίκας χωρίς άμεση σχέση με τον πόλεμο ή με τη χρησιμοποίηση οδηγών καμικάζι από το Κίεβο), χωρίς να μειώνει το αίσθημα ανασφάλειας στα νοικοκυριά της ρωσικής επικράτειας.

Θα μάθουμε ποτέ την αλήθεια; Φυσικά. Αν όμως ο δίκαιος τερματισμός αυτού του πολέμου χρειάζεται και μερικά πρόσκαιρα ψέματα, ευπρόσδεκτα κι αυτά.