Κηδεύουν τους νεκρούς διαδηλωτές τη νύχτα, μέσα στη σιωπή

«Είναι πολύ δύσκολο να ανατραπεί ένα καθεστώς που έχει όλη τη δύναμη και τον πλούτο της χώρας στα χέρια του. Αλλά η ιστορία μας διδάσκει πως κανένα καθεστώς δεν έχει καταφέρει να αντισταθεί στη βούληση ενός λαού», δήλωσε στην ισπανική εφημερίδα «El Pais», από το Παρίσι όπου μένει, η ιρανή κοινωνιολόγος Μανάζ Σιραλί. «Ακόμα και αν η άγρια καταστολή συνθλίψει αυτό το κίνημα, τίποτα δεν μπορεί να αναιρέσει το γεγονός ότι η ιρανική κοινωνία έχει αλλάξει βαθιά αυτές τις τελευταίες ημέρες.

Οι νέοι βιώνουν μία ελευθερία και μία οργή που δεν γνώριζαν πριν. Θα είναι αδύνατο να τους κάνουν να ξεχάσουν αυτό το συναίσθημα της ελευθερίας και της πιθανότητας μιας άλλης ζωής», είπε στη γαλλική εφημερίδα «Le Monde», από την Τεχεράνη όπου ζει, ένας ιρανός κοινωνιολόγος που προτιμά για ευνόητους λόγους να μείνει ανώνυμος.

Η συνέχεια απομένει να φανεί. Προς το παρόν πάντως, και για 13η μέρα, η «εξέγερση του χιτζάμπ» την οποία πυροδότησε ο θάνατος μιας 22χρονης, της Μαχσά Αμινί, στα χέρια της αστυνομίας των ηθών, επιμένει στο Ιράν – παρά την καταστολή, παρά τους εκτενείς περιορισμούς στην πρόσβαση στο Ιντερνετ, παρά τους δεκάδες νεκρούς και τους εκατοντάδες συλληφθέντες, παρά τις προσπάθειες των Αρχών να απαξιώσουν τους διαδηλωτές ως μισθοφόρους που πληρώνονται από ξένους πράκτορες, παρά τις απειλές ότι θα συσταθούν ειδικά δικαστήρια προκειμένου να δικαστούν οι «συμμετέχοντες σε ταραχές» και ότι η αντιμετώπιση των «ηγετών των ταραχοποιών στη δούλεψη ξένων» θα είναι παρόμοια με εκείνη των βιαστών και δραστών άλλων ιδιαζόντως ειδεχθών εγκλημάτων.

Τουλάχιστον 76 διαδηλωτές, ανάμεσά τους τέσσερις ανήλικοι και έξι γυναίκες, έχουν ήδη χάσει τη ζωή τους στο Ιράν σύμφωνα με την οργάνωση Iran Human Rights, που εδρεύει στο Οσλο αλλά έχει καλές επαφές στη χώρα.

«Πολλές οικογένειες», επισημαίνει η ίδια οργάνωση, «αναγκάζονται να θάψουν τους ανθρώπους τους τη νύχτα, μέσα στη σιωπή, οι Αρχές δεν θέλουν δημόσιες κηδείες και απειλούν εκείνους που καταγγέλλουν θανάτους αγαπημένων τους με ποινικές συνέπειες».

Απειλούν επίσης με «κυρώσεις» τους καλλιτέχνες, τους αθλητές, τους ακαδημαϊκούς, ώστε να μην εκφραστούν υπέρ των διαδηλώσεων. Παρ’ όλα αυτά, αρκετές γνωστές προσωπικότητες του Ιράν έχουν κάνει ακριβώς αυτό στα σόσιαλ μίντια, γνωστές ηθοποιοί όπως η Μαριάμ Μπουμπανί και η Καταγιούν Ριαχί, μάλιστα, έχουν πετάξει το χιτζάμπ τους σε ένδειξη διαμαρτυρίας. Το κύμα των διαδηλώσεων μοιάζει να επικεντρώνεται πρωτίστως στο βορειοδυτικό κομμάτι του Ιράν, ιδίως στις επαρχίες της Τεχεράνης, του Κουρδιστάν και του Μαζαραντάν, αγγίζει ωστόσο λίγο-πολύ ολόκληρη τη χώρα. Αν και, όπως επεσήμανε στη «Monde» ο ιρανός κοινωνιολόγος από την Τεχεράνη, «αυτό που συμβαίνει δεν πρέπει να υποβαθμίζεται σε απλές διαδηλώσεις. Το Ιράν βιώνει ένα συνεχόμενο, εκτεταμένο και γενικευμένο φαινόμενο, όπου οι διαμαρτυρόμενοι δεν διστάζουν να απαντήσουν στη βία των στρατιωτικών δυνάμεων με βία. Παρακολουθούμε πλέον μια εξέγερση».

Τόσο τα κρατικά ιρανικά ΜΜΕ όσο και τα κοινωνικά δίκτυα έκαναν χθες λόγο για συγκρούσεις ανάμεσα στις δυνάμεις ασφαλείας και διαδηλωτές σε δεκάδες πόλεις, από την Τεχεράνη, την Ταυρίδα και την Καράτζ μέχρι την ιερή για τους σιίτες πόλη Κομ. Βίντεο που ανέβηκαν στα σόσιαλ μίντια έδειχναν διαδηλωτές να φωνάζουν «Γυναίκα, Ζωή, Ελευθερία», «Θάνατος στον δικτάτορα», «Θα σκοτώσω εκείνους που σκότωσαν την αδελφή μου». Αλλα βίντεο, από τις πόλεις Σανάντα και Σάρνταστ, στο ιρανικό Κουρδιστάν, την περιοχή όπου ζούσε η Μαχσά Αμινί, έδειχναν αστυνομικούς να ανοίγουν πυρ εναντίον των διαδηλωτών.