Ρεκόρ καταγγελιών το 2021

Η Δύση από την πλευρά της μόνο αμέτοχη δεν είναι σε τέτοιες διαδικασίες. Οι αριθμοί μιλούν από μόνοι τους και είναι εντυπωσιακοί. Κάθε χρόνο το Γραφείο για την Ελευθερία της Διανόησης σε συνεργασία με την Αμερικανική Ενωση Βιβλιοθηκών εκδίδει κατάλογο με τα βιβλία που έχουν λογοκριθεί την προηγούμενη χρονιά. Βάσει των στοιχείων που δημοσίευσε πρόσφατα και αφορούν το 2021, ο αριθμός των βιβλίων που ελέγχθηκαν ως προκλητικά είναι ο μεγαλύτερος των τελευταίων χρόνων – 729 – όταν τις περισσότερες χρονιές ο αριθμός κυμαίνεται από 300 έως 550, ενώ ο αριθμός των καταγγελιών έπιασε ιστορικό υψηλό 20ετίας με 1.597.

Ενδεικτικό είναι ότι από το 2000 έως το 2009 έχουν καταγραφεί στους καταλόγους των βιβλίων υπό δίωξη 5.099 τίτλοι, εκ των οποίων 1.577 διότι θεωρούνται προκλητικοί λόγω των σεξουαλικών αναφορών τους, 1.291 λόγω «προσβλητικής γλώσσας», 989 λόγω «ακατάλληλου περιεχομένου» για νεαρές ηλικίες, 619 λόγω «βίας», 361 λόγω ομοφυλοφιλικών αναφορών. Ο αριθμός των βιβλίων που θεωρούνται προκλητικά από το 2001 ως σήμερα, σύμφωνα με την αναφορά του ίδιου φορέα, ξεπερνούν τις 8.500.

Ως προς το περιεχόμενο δε, η γκάμα είναι μεγάλη. Στο παρελθόν και μάλιστα στις πρώτες θέσεις του καταλόγου των καταγγελθέντων έχουν βρεθεί ο «Χάρι Πότερ», οι «Αγώνες Πείνας», το κόμικ «Περσέπολις» και οι «Πενήντα αποχρώσεις του γκρι».

Αν και σε πολλές περιπτώσεις η απαγόρευση βιβλίων ειδικότερα στο παρελθόν θεωρούνταν ως εργαλείο κατά της «σεξουαλικής χυδαιότητας», όσοι ασχολούνται επισταμένως με το θέμα εκτιμούν ότι οι καταγγελίες αυτές δεν αποτελούν παρά μια προσπάθεια για να σταματήσει οποιαδήποτε κοινωνική αλλαγή, κάτι που μπορεί να παρατηρήσει κάποιος από τις αρχές του 20ού αι., οπότε κυκλοφόρησε ο «Οδυσσέας» του Τζέιμς Τζόις, έως σήμερα, οπότε και το «Gender Queer, a Memoir» του/της 33 ετών Μάγια Κομπέιμπ (ένα αυτοβιογραφικό graphic novel στο οποίο καταγράφεται η εμπειρία του/της συγγραφέα ως μη δυαδικό και ασεξουαλικό άτομο) βρίσκεται πρώτο στον κατάλογο με τα βιβλία που έχουν χαρακτηριστεί για το 2021 ως προκλητικά και αμφιλεγόμενα.