Οι πραγματικοί οπαδοί του Τραμπ

Δεν μπορεί πλέον να υπάρχει αμφιβολία αναφορικά με το τι συνέβη στην Ουάσιγκτον στις 6 Ιανουαρίου 2021. Παρά τα όσα του είπε ο στενός του κύκλος, συμπεριλαμβανομένου του έμπιστού του γενικού εισαγγελέα Ουίλιαμ Μπαρ, ότι είχε χάσει τις δίκαιες εκλογές που διεξήχθησαν τον Νοέμβριο του 2020, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, παραβίασε τον θεμελιώδη κανόνα της δημοκρατίας: Αρνήθηκε να δεχθεί την ήττα του και επέλεξε από τότε να προωθεί θεωρίες συνωμοσίας για εκλογική «νοθεία». Ο Τραμπ εκουσίως οδήγησε έναν ένοπλο όχλο να εισβάλει στο Καπιτώλιο και όταν το πλήθος άρχισε να απαιτεί τον απαγχονισμό του αντιπροέδρου, Μάικ Πενς, δεν έκανε τίποτα και είπε στους συνεργάτες του ότι ο Πενς το άξιζε, επειδή είχε αρνηθεί να πραγματοποιήσει ένα πραξικόπημα εκ μέρους του.

Η Λιζ Τσένι, η ρεπουμπλικανή αντιπρόεδρος της επιτροπής της Βουλής, είπε στην τελική της τοποθέτηση: «Μπορεί κανείς να εμπιστευθεί μελλοντικά σε ένα πρόεδρο ο οποίος είναι έτοιμος να κάνει τις επιλογές που έκανε ο Ντόναλντ Τραμπ, στη διάρκεια των βίαιων γεγονότων της 6ης Ιανουαρίου, οποιαδήποτε θέση ευθύνης στο μεγάλο μας έθνος;». Για τους περισσότερους Ρεπουμπλικάνους, οι οποίοι αντιμετωπίζουν την Τσένι ως προδότρια, η προφανής απάντηση είναι «ναι, μπορεί». Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσκόπηση, άλλωστε, το 40% εξ’ αυτών πιστεύει ότι όσα συνέβησαν στις 6 Ιανουαρίου δεν συνιστούν λόγο ανησυχίας. Ανάλογο ποσοστό δηλώνει ότι η βίαιη επίθεση στο Καπιτώλιο αποτέλεσε μια νόμιμη μορφή πολιτικής διαμαρτυρίας.

Πάνω από τους μισούς Αμερικανούς, ωστόσο, δεν συμμερίζονται αυτές τις απόψεις. Τι είναι, όμως, αυτό που διασφαλίζει στον Τραμπ την εμπιστοσύνη τόσο πολλών Ρεπουμπλικάνων και την επίδρασή του πάνω τους; Η άγνοια και η έλλειψη ενδιαφέροντος μπορεί να είναι μια απάντηση – ακόμη κι έτσι, όμως, πρόκειται για ηθελημένη άγνοια, επειδή όλα τα γεγονότα που αφορούν στην 6η Ιανουαρίου είναι πια δημοσίως γνωστά, έστω και αν το Fox News αρνήθηκε να μεταδώσει τις ακροαματικές διαδικασίες στην επιτροπή.

Κάνοντας λόγο για τα στοιχεία, όμως, χάνουμε την ουσία. Για πολλούς από τους υποστηρικτές του, ο Τραμπ είναι κάτι παραπάνω από ένας πολιτικός. Μάλιστα, μεγάλος μέρος της επιρροής του το οφείλει στον ισχυρισμό του ότι δεν υπήρξε ποτέ πολιτικός. Οι άνθρωποι στράφηκαν προς αυτόν ως ένα είδος Μεσσία. Δεν τον στηρίζουν απλώς, πιστεύουν σε αυτόν ως σωτήρα ο οποίος τους δίνει ένα αίσθημα περηφάνιας, κάνοντάς τους να πιστεύουν ότι ανήκουν σε κάτι μεγαλύτερο από τη ζωή οποιουδήποτε μεμονωμένου ατόμου.

Η κοινωνική θέση έχει μεγάλη σχέση με αυτό. Οι πιο πιστοί υποστηρικτές του Τραμπ είναι λευκοί Αμερικανοί χωρίς ανώτατη εκπαίδευση, που συχνά ζουν σε ημιαστικές περιοχές, οι οποίοι νιώθουν ότι κανείς δεν τους ακούει, ότι περιθωριοποιούνται ή φτάνουν να είναι αντικείμενα περιφρόνησης από πιο μορφωμένους Αμερικανούς που κατοικούν στις πόλεις.

Αυτό είναι κάτι που ο Τραμπ το καταλαβαίνει και, παρά τον πλούτο του, μοιράζεται τη λαϊκή απέχθεια απέναντι στις ελίτ οι οποίες ποτέ δεν αποδέχθηκαν τον ίδιο και την οικογένειά του ως ισότιμα μέλη του κλαμπ του real estate. Ετσι, όσο περισσότερο οι πολιτικοί αντίπαλοί του τον επικρίνουν ως μοιχό, μεγαλομανή και ψεύτη τόσο πιο πολύ τον υπερασπίζονται οι οπαδοί του. Αυτός είναι και ο λόγος που οι αποδείξεις τις οποίες παρουσίασε η επιτροπή της Βουλής δεν έχουν σημασία γι’ αυτούς.

Το κλειδί είναι ότι ο Τραμπ, όπως όλοι οι ικανοί δημαγωγοί, δίνει στους ανθρώπους οι οποίοι αισθάνονται ανίσχυροι μια αίσθηση συλλογικής δύναμης. Μια αίσθηση ότι είμαστε «εμείς» απέναντι σε «αυτούς», οι «πατριώτες» που βρισκόμαστε απέναντι σε αλαζόνες κοσμοπολίτες αστούς, οι οποίοι αποδέχονται τις μειονότητες των μη λευκών, των μεταναστών και των τρανς.

Θα επιτρέψει, άραγε στον Τραμπ αυτή η συνεχής επιρροή στους ανθρώπους οι οποίοι πραγματικά τον πιστεύουν να επανεκλεγεί πρόεδρος; Σε αυτό το στάδιο, θα ήταν ανόητο να τον ξεγράψουμε. Ομως, η αλήθεια είναι ότι αντιμετωπίζει πραγματικές προκλήσεις. Καμία από αυτές, όμως, δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι οι Ρεπουμπλικάνοι απορρίπτουν τον Τραμπ.

Υπάρχει, όμως, ένας ακόμη σοβαρός λόγος που μπορεί να κάνει το ρεύμα να στραφεί εναντίον του: Να τον απορρίψουν επειδή θα φαντάζει ως χαμένο. Αυτός θα είναι ο χειρότερος εφιάλτης για το επιτελείο του.