Πράσινο φως για τη νέα προσφυγική δομή στη Χίο

Το «πράσινο φως» έδωσε το Συμβούλιο της Επικρατείας με την εγκριτική του απόφαση για την αδειοδότηση της νέας κλειστής δομής προσφύγων και μεταναστών στη Χίο, με την οποία «ξεκλειδώνουν» σταδιακά οι εργασίες για την κατασκευή της.

Η νέα ελεγχόμενη δομή για πρόσφυγες και μετανάστες στη Χίο έχει περάσει από… 40 κύματα, καθώς την αρχική ανακοίνωση του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου για κατασκευή νέου κέντρου στο νησί διαδέχθηκαν έντονες αντιδράσεις τόσο από τη δημοτική Αρχή όσο και από φορείς και κατοίκους της περιοχής. Μήλον της Εριδος, η τοποθεσία στην οποία θα «σηκωνόταν» το κέντρο.

Τελικά, η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας ενέκρινε την αδειοδότηση της δομής, απορρίπτοντας την αίτηση ακύρωσης του Δήμου Χίου για την κατασκευή κλειστής ελεγχόμενης δομής και συγκεκριμένα εντός του δημόσιου κτήματος με ΑΒΚ 210. Μάλιστα, με απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Χίου, απορρίφθηκε και η αίτηση ασφαλιστικών μέτρων της δημοτικής Αρχής και η πρόσθετη παρέμβαση του Δικηγορικού Συλλόγου του νησιού, εγκρίνοντας πως το συγκεκριμένο γεωτεμάχιο, όπου πρόκειται να εγκατασταθεί η δομή, ανήκει στην κυριότητα του ελληνικού Δημοσίου. Επιπλέον, για την ευρύτερη έκταση που ο Δήμος ισχυρίζεται πως του ανήκει, το δικαστήριο έκρινε πως κανένα αποδεικτικό στοιχείο για το ιδιοκτησιακό δεν προσκομίστηκε από τον τελευταίο.

Πηγές του υπουργείου ανέφεραν πως η αναγκαιότητα της κατασκευής της νέας δομής πρώτης υποδοχής στο νησί είναι μεγάλη, στο πλαίσιο της γενικής προσπάθειας που γίνεται για μείωση των ροών στο Βορειοανατολικό Αιγαίο και την αξιοπρεπή διαβίωση όσων τελικά φτάνουν στη χώρα, κάτι που θα πρέπει όλοι να κατανοήσουν και να αναγνωρίσουν.

Μετά και την οριστική δικαστική απόφαση, λοιπόν, οι μπουλντόζες θα μπουν και θα αναλάβουν δράση στο κτήμα στη θέση Ακρα Παχύ (Θόλος), που βρίσκεται 11 χιλιόμετρα από την πόλη της Χίου και περίπου 6 χιλιόμετρα από τον Βροντάδο. Οταν ολοκληρωθεί, θα μπορεί να φιλοξενήσει έως 1.800 πρόσφυγες και μετανάστες. Την ίδια στιγμή, οι εργασίες προχωρούν για την κατασκευή της νέας υπερδομής στη Λέσβο, στη θέση Βάστρια (Πλάτη), 32 χιλιόμετρα από τη Μυτιλήνη, χωρητικότητας 3.000 ατόμων.

Σύμφωνα με στελέχη του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, τα δύο νέα ελεγχόμενα κέντρα υποδοχής στη Χίο και στη Λέσβο είναι και τα τελευταία από την αρχική λίστα κατασκευής δομών που είχε προγραμματίσει το υπουργείο. Με την ολοκλήρωσή τους – που βάσει του χρονοδιαγράμματος αναμένεται μέχρι το τέλος του 2022, το αργότερο αρχές του 2023 – θα κλείσουν οι υφιστάμενες δομές στη ΒΙΑΛ της Χίου και στο Καρά Τεπέ της Λέσβου. Είναι ενδεικτικό πως στην τελευταία φιλοξενούνται υπήκοοι τρίτων χωρών μετά την ολοκληρωτική καταστροφή του καταυλισμού στη Μόρια.

Νωρίτερα, πάντως, θα έχει παραδοθεί, όπως φαίνεται, η επέκταση των υφιστάμενων εγκαταστάσεων στο Φυλάκιο Εβρου, σε μια έκταση 33 στρεμμάτων, που θα περιλαμβάνει επιπλέον 240 θέσεις. Αξίζει να σημειωθεί πως οι δύο τελευταίες προς κατασκευή δομές σε Χίο και Λέσβο όπως και η αναβάθμιση της δομής στο Φυλάκιο Εβρου είναι έργα χρηματοδοτούμενα εξ ολοκλήρου από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Εν τω μεταξύ, σήμερα στη Λέσβο φιλοξενούνται 1.468 πρόσφυγες και μετανάστες, με τους 1.306 να βρίσκονται στο ΚΥΤ στο Καρά Τεπέ. Αντίστοιχα, στη Χίο οι υπήκοοι τρίτων χωρών φτάνουν τους 244, εκ των οποίων οι 234 φιλοξενούνται στο Κέντρο Υποδοχής και Ταυτοποίησης στη ΒΙΑΛ. Σύμφωνα με το ενημερωτικό σημείωμα του Ιουνίου που δημοσιεύθηκε από το αρμόδιο υπουργείο, ο αριθμός των συνολικά διαμενόντων στα νησιά τον Ιούνιο παρουσιάζει μείωση κατά 67% σε σχέση με τον Ιούνιο του 2021. Η μεγαλύτερη μείωση καταγράφεται στους διαμένοντες στη Λέσβο, όπου είναι της τάξης του 74%, και ακολουθεί η Χίος με 68%.

Για τον σχεδιασμό των κλειστών ελεγχόμενων δομών στα δύο νησιά, οι υπεύθυνοι χρησιμοποίησαν ως «πιλότο» το αντίστοιχο Κέντρο της Σάμου, το οποίο άνοιξε τις πόρτες του στα μέσα του περασμένου Σεπτεμβρίου. Κύκλοι του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου σημειώνουν πως τα νέα κέντρα περιλαμβάνουν όλες εκείνες τις υποδομές που καθιστούν τις δομές ασφαλείς κι ελεγχόμενης πρόσβασης εγκαταστάσεις.

Ετσι, πέρα από το Κέντρο Υποδοχής και Ταυτοποίησης, το Προαναχωρησιακό Κέντρο Κράτησης καθώς και τους χώρους φιλοξενίας, οι νέες δομές θα περιλαμβάνουν τους χώρους της Διοίκησης αλλά και ειδικά τμήματα, όπου θα φιλοξενούνται τα ασυνόδευτα ανήλικα. Εχει προβλεφθεί, μάλιστα, ξεχωριστή πτέρυγα για τις μονογονεϊκές οικογένειες. Τα νέα υγειονομικά δεδομένα, άλλωστε, έχουν επιβάλει και τη δημιουργία ειδικού χώρου για τη διαχείριση έκτακτων περιστατικών υγειονομικής περίθαλψης.

Επιπλέον, σε γειτονιές θα είναι χωρισμένες οι δομές και σε αυτές θα φιλοξενούνται πρόσφυγες και μετανάστες ανάλογα με την εθνικότητά τους. Βάσει, λοιπόν, του σχεδιασμού, σε κάθε γειτονιά θα λειτουργούν χώροι εστιατορίων με πρόσθετη χρήση ως χώροι κοινόχρηστων δραστηριοτήτων και χώροι διανομής μη εδώδιμων αγαθών, χώροι άθλησης και αναψυχής, παιδικές χαρές, κοινόχρηστα πλυντήρια, κοινόχρηστες κουζίνες, κυλικεία αλλά και χώροι άσκησης θρησκευτικών καθηκόντων. Παράλληλα, προβλέπονται χώροι στέγασης διαφόρων υπηρεσιών, όπως είναι τα ιατρεία, οι σχολικές αίθουσες αλλά και το γραφείο ψυχοκοινωνικών και νομικών υπηρεσιών.

Στοίχημα, πάντως, για το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου είναι σε όλες τις δομές να υπάρχουν αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης, οι οποίες δεν θα επηρεάζονται από τις καιρικές συνθήκες – μία δυνατή βροχή, το τσουχτερό κρύο ή τον καύσωνα. Παράλληλα, ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην ασφάλεια και για τον λόγο αυτό θα λειτουργούν Κλειστά Κυκλώματα Τηλεόρασης για τον πλήρη έλεγχό τους, με τις συνολικές εκτάσεις τους να περιβάλλονται από διπλή περίφραξη ασφαλείας. Ταυτόχρονα, τουρνικέ, μαγνητικές πύλες και σύστημα access control θα εξασφαλίζουν, σύμφωνα με τους υπεύθυνους, την ασφαλή και ελεγχόμενη είσοδο και έξοδο των διαμενόντων. Ωστόσο, περίφραξη καθώς και τουρνικέ με καρταναγνώστες θα τοποθετηθούν και σε διάφορες διακριτές ενότητες των δομών, με στόχο την προστασία όχι μόνο των εργαζομένων αλλά και των ευάλωτων ομάδων, όπως είναι τα ασυνόδευτα παιδιά και οι μονογονεϊκές οικογένειες.