Η αντιπολίτευση των social media

Πρόσφατα ο καθηγητής και βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Χριστόφορος Βερναρδάκης αποκάλεσε την υπουργό Νίκη Κεραμέως «Ρούλα Πισπιρίγκου της δημόσιας Παιδείας». Μετά τον θόρυβο ανακάλεσε. Για να είμαι ειλικρινής, επειδή έχω συνηθίσει σε αυτού του τύπου τις υπερβολές, πιο πολύ από τη δήλωση βρήκα εντυπωσιακό ότι αυτή έγινε στο μέσο κοινωνικής δικτύωσης Tik Tok! Μερικές μέρες αργότερα ο Γιώργος Τσίπρας, συριζαίος (Doc) κι αυτός, καλεσμένος σε μια εκπομπή του Σκάι ειρωνεύτηκε το δελτίο ειδήσεων του καναλιού λέγοντας ότι στην παρουσίαση της δικαστικής απόφασης για τον Δημήτρη Λιγνάδη πρόβαλε, όχι την καταδίκη του για δύο υποθέσεις, αλλά την αθώωσή του για άλλες δύο. Η δημοσιογράφος που τον είχε προσκαλέσει, η Μαρία Αναστασοπούλου, του εξήγησε πως αυτό που επικαλείται δεν έχει συμβεί ποτέ και πως το στιγμιότυπο που είχε δει ήταν μια fake εικόνα κατασκευασμένη στο Twitter: ο Τσίπρας προσπαθούσε να μαζέψει τα ασυμμάζευτα. Λίγες μέρες πριν, ένας άλλος Τσίπρας, ο Αλέξης, ο αρχηγός του ΣΥΡΙΖΑ, είχε χρησιμοποιήσει στη Βουλή στίχους του ράπερ Λεξ – νομίζω όχι τυχαία αυτό συνέβη την επόμενη της είδησης ότι στη συναυλία του Θεσσαλονικιού στη Νέα Σμύρνη βρέθηκαν 20 χιλιάδες άτομα: το hustang (#Lex) ήταν πρώτο στο Twitter. Βρήκα εντυπωσιακό ότι στίχο του Λεξ χρησιμοποίησε κι ο κάποτε υφυπουργός Οικονομικών της κυβέρνησης των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ Τρύφωνας Αλεξιάδης σε τηλεοπτική του εμφάνιση. Ακούει Λεξ ο 62χρονος Αλεξιάδης; Μοιάζει δύσκολο. Ωστόσο είναι δεδομένο πως ως καλός χρήστης του Facebook πρέπει να ανακάλυψε τον Λεξ και το σουξέ του και θέλησε να δείξει πόσο μέσα στην εποχή του είναι. Και πόσο μέσα στο Διαδίκτυο. Τρώει κι αυτός σε αυτό ώρες ολόκληρες.

Αφήνω στην άκρη το τι είπαν όλοι αυτοί που ανέφερα σε παρεμβάσεις και συνεντεύξεις τους και στέκομαι στο κοινό χαρακτηριστικό: το πάθος για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης – τη χρησιμοποίησή τους για σχολιασμό (Βερναρδάκης), αλλά και για ενημέρωση (Γιώργος Τσίπρας).

Οτι ο ΣΥΡΙΖΑ χρησιμοποιεί πολύ τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το ξέρουμε από τον καιρό που σε μια τηλεοπτική εκπομπή του Σταύρου Θεοδωράκη είχαν εμφανιστεί διάφοροι νεαροί κύριοι που ήταν επιφορτισμένοι στο να προσέχουν τις ημερήσιες τάσεις, αλλά και να τις δημιουργούν. Στις εκλογές του 2015 και του 2019 τα social media έγιναν τα μαρμαρένια αλώνια της πολιτικής πάλης. Αλλά το καινούργιο που διακρίνω είναι ότι η αντιπολίτευση ζει πλέον εντός αυτών: για να το πω διαφορετικά ο ΣΥΡΙΖΑ καιρό τώρα κάνει αντιπολίτευση για τα social media και μόνο. Τα πρωτοκλασάτα στελέχη του προσπαθούν να εκμεταλλευτούν ακόμα και το Τik Tok για να ανακαλύψουν νέα ακροατήρια. Η ενασχόλησή τους είναι τόσο μανιακή ώστε δεν διακρίνουν την πραγματικότητα από τις «τρολιές», ενώ ακόμα και οι παρεμβάσεις στη Βουλή καθορίζονται από αυτά. «Τρεντάρει» η Πισπιρίγκου; Δώσε Πισπιρίγκου. «Τρεντάρει» ο Λιγνάδης; Δώσε Λιγνάδη μέχρι να σβήσει ο ήλιος! Νομίζω ακόμα ότι και φράσεις που χρησιμοποιούνται («Πισπιρίγκου της δημόσιας Παιδείας», «Απάτη pass») επιλέγονται για να γίνουν hustang στο Twitter – προορίζονται για ένα κοινό που με αυτά χαίρεται.

Εχω την απόλυτη βεβαιότητα ότι όταν ο αρχηγός του ΣΥΡΙΖΑ μιλάει π.χ. για δημοσκοπήσεις που δείχνουν μια άλλη εικόνα, αναφέρεται στις διάφορες διαδικτυακές ψηφοφορίες που οργανώνονται από μέλη του κόμματος – και στις οποίες συμμετέχουν κατά κανόνα οι φίλοι τους και οι ακόλουθοί τους. Δεν μπορώ να ξέρω τι είδους αποτελέσματα θα έχει αυτή η αντιπολιτευτική πρακτική. Κατά καιρούς για διάφορες θέσεις υπάρχει βροχή από like και για άλλες απόλυτη αδιαφορία: έτσι συμβαίνει με τα social media. Είναι βέβαιο ωστόσο ότι αυτά βοηθάνε να κάνεις αντιπολίτευση: μπορείς να συσπειρώσεις π.χ. ένα κοινό μιλώντας τη γλώσσα του. Δυστυχώς δεν μπορεί να υπάρξει διακυβέρνηση χώρας με το Twitter και το Facebook. Ισως κάτι μπορεί να γίνει με το Τik Tok. Υπομονή…