Ο φόβος που «μετέθεσε» τις κάλπες

Ο φόβος που
«μετέθεσε» τις κάλπες

Η σκόνη που σηκώθηκε για τη διενέργεια πρόωρων εκλογών τον Σεπτέμβριο δεν λέει να κατακαθίσει παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις του προέδρου Κυριάκου – ότι θα πάει σε εκλογές το 2023, στο τέλος ή κοντά στο τέλος της ολοκλήρωσης της θητείας του. Συνεχώς βγαίνουν πράγματα προς τα έξω. Κι εγώ, που εξ αρχής δήλωσα δύσπιστος σχετικά με την απόφασή του να οδηγηθεί η χώρα σε εκλογές σε οκτώ-δέκα μήνες, και αφού θα έχει διανύσει μια τόσο παρατεταμένη προεκλογική περίοδο, είμαι εξαιρετικά ευαίσθητος να ακούω ό,τι διακινείται σχετικά.

Για του λόγου το αληθές, Τετάρτη βράδυ, είμαι σε ένα εστιατόριο ΒΠ (πού και πού πηγαίνω κι εγώ να δω πώς διασκεδάζουν οι αστοί – επεξηγώ προλαβαίνοντας τον Πολάκη και τους συντρόφους του…), και μεταξύ ημών βρίσκεται και πολύ σημαντικός παράγων του lobbying εκ της αλλοδαπής (δεν αναφέρω περισσότερα για να μην τον «καρφώσω»…), ο οποίος συναντήθηκε προσφάτως με τον πρόεδρο Κυριάκο.

Η συζήτηση αφορά τις εκλογές, και τι έπαιξε ρόλο στην απόφαση του προέδρου Κυριάκου, και αφού λέμε διάφοροι τη γνώμη μας, τη λέει και αυτός. Αυτό λοιπόν που – κατά τη γνώμη εκείνου – οδήγησε τον πρόεδρο Κυριάκο στη «μετάθεση» των εκλογών, είναι ο φόβος του για την προφανή αδυναμία μιας υπηρεσιακής κυβέρνησης να αντιμετωπίσει τα κρίσιμα προβλήματα της χώρας, όπως αυτά διαμορφώνονται τώρα. Και δεν είναι μόνο τα οικονομικά, είναι και τα εθνικά.

Ο Ερντογάν
και το ρίσκο

Αυτό το δεύτερο των θεμάτων, τα λεγόμενα «εθνικά», μου κέντρισε το ενδιαφέρον, και ρώτησα τι θα μπορούσε να είναι. Η απάντηση δεν με ξένισε, λίγο-πολύ κι εμείς το συζητούσαμε αυτό, και μάλιστα εγώ προσωπικά είχα διατυπώσει και μια πρόταση (οι επιμελείς αναγνώστες μου θα το θυμούνται), την οποία και θα επαναλάβω εν συνεχεία.

Κατά τον ομοτράπεζό μας, και συνομιλητή του Πρωθυπουργού, υπάρχει ενδεχόμενο ο Ερντογάν να επιχειρήσει να κάνει κάτι σε βάρος της Ελλάδας για να δημιουργήσει τετελεσμένα, στο μεσοδιάστημα μεταξύ της πρώτης και της δεύτερης εκλογικής αναμέτρησης, των 40-50 ημερών, οπότε η χώρα θα έχει υπηρεσιακή κυβέρνηση, υπό τον πρόεδρο (μάλλον) του Αρείου Πάγου.

Οπότε, μας είπε, ο Μητσοτάκης επέλεξε να αναλάβει το προσωπικό ρίσκο των εκλογών σε οκτώ-δέκα μήνες, παρά να επιτρέψει στον Ερντογάν να εκμεταλλευτεί αυτή τη δύσκολη εκ των πραγμάτων περίοδο, που θα ανοίξει με την ανάληψη της εξουσίας από μια υπηρεσιακή κυβέρνηση, εν πολλοίς άσχετη με το αντικείμενο.

Σε εκείνον δεν είπα κάτι, στο φιλοθέαμον κοινό όμως υπενθυμίζω ότι έχω διατυπώσει την πρόταση, με συμφωνία των κομμάτων, να αναλάβει πρωθυπουργός μια σοβαρή πολιτική προσωπικότητα, εκτός δρώσας πολιτικής σήμερα, όπως ας πούμε ο Κώστας Σημίτης ή ο Σταύρος Δήμας.

Πολιτικές προσωπικότητες οι οποίες να μπορούν τέλος πάντων να χειριστούν καταστάσεις. Οπως και να το δει κανείς, καλύτερος θα είναι κάποιος εξ αυτών των δύο ή κάποιος άλλος τρίτος με αυτά τα χαρακτηριστικά όμως, από τον νεοδιορισθέντα πρόεδρο του Αρείου Πάγου – δεν έχω κάτι με τον άνθρωπο, προς Θεού. Περί της σχέσης του με την πολιτική, ομιλώ…

Η Κύπρος
και το σχέδιο Ανάν

Στο μεταξύ εξακολουθώ να δέχομαι επιστολές σχετικά με την «τελευταία ευκαιρία» που κατά τη γνώμη μου αποτελούσε το σχέδιο Ανάν για την επίλυση του Κυπριακού. Είναι ένας «διάλογος» ο οποίος πραγματικά ξύνει μια πληγή έτσι κι αλλιώς χέουσα εδώ και έξι τουλάχιστον δεκαετίες στα πλευρά του έθνους. Αρκετοί στέκονται στα αρνητικά σημεία του σχεδίου, ουδείς όμως θίγει το αυτονόητο: ότι η Ελλάδα (και η Κύπρος) επιζητούσε όλα αυτά τα χρόνια μια λύση «στο πλαίσιο του ΟΗΕ». Κι όταν παρουσιάστηκε αυτή η λύση, με τα θετικά της και τα αρνητικά της, εμείς σπεύσαμε να την απορρίψουμε, παραδίδοντας το Κυπριακό στις τουρκικές επιδιώξεις. Τώρα υποστηρίζεται ότι «η διαμεσολάβηση του ΟΗΕ» ήταν ένα λάθος. Στερνή μου γνώση…

Επίσης, θα προσθέσω σήμερα, με αφορμή έναν «διάλογο» μέσω μηνυμάτων που είχα με τον πρώην υπουργό Σταύρο Κοντονή: είμαστε σίγουροι ότι η άρχουσα τάξη στην Κύπρο ήθελε πραγματικά τη λύση του Κυπριακού; Είμαστε σίγουροι ότι δεν είχε βολευτεί στην παγίωση της υπάρχουσας κατάστασης στην Κύπρο, όπως αυτή διαμορφώθηκε μετά τον «Αττίλα»;

Και κάτι ακόμη: φίλος, με εξαιρετικό αρχείο, μου απέστειλε άρθρο του κ. Γιάννη Βαληνάκη στην «Καθημερινή» με ημερομηνία 29/4/1989. Ο Βαληνάκης, αργότερα βουλευτής Δωδεκανήσου, διατύπωνε σε αυτό μια «τολμηρή πρόταση» – για τη δημιουργία δύο ανεξάρτητων κρατών στην Κύπρο!! Και σημείωνε:

«Τα δύο κράτη θα μπορούν όπως κάθε ανεξάρτητο και κυρίαρχο κράτος να προβούν σε σύναψη διμερούς αμυντικής συμφωνίας (πιθανότατα με την Ελλάδα και την Τουρκία αντίστοιχα) που θα διασφαλίζει μαζί με ένα πλέγμα εκατέρωθεν (χωριστών ανά κράτος αλλά πανομοιότυπων) διεθνών εγγυήσεων απέναντι στο ενδεχόμενο να υποστούν επίθεση από γειτονικές χώρες».

Σημειώνω απλώς ότι ο Βαληνάκης διετέλεσε υφυπουργός Εξωτερικών στις κυβερνήσεις Καραμανλή, με τον οποίο μάλιστα συνδεόταν και με προσωπική φιλία. Και μένω σε αυτό, για να έχουμε μια πληρέστερη εικόνα, και για τη στάση που κράτησε ο ίδιος ο Κ. Καραμανλής απέναντι στο σχέδιο Ανάν…

Ο «πόλεμος»
του Βενιζέλου

Εγραφα και χθες ότι ο Ευάγγελος Βενιζέλος είναι τυχερός άνθρωπος. Εχει την ικανοποίηση να δικαιώνεται εν ζωή κάθε τόσο, πράγμα που λογικά τον καθιστά αφ’ εαυτού ευτυχή. Δεν είναι λίγο πράγμα, όπως και να το προσεγγίσει κανείς. Το τελευταίο του εγχείρημα σε αυτό το πλαίσιο είναι ένα βιβλίο. Φέρει τον τίτλο «Εκδοχές πολέμου». Πόνημα, σοβαρό, παραδοτέο άμεσα προς χρήση του ιστορικού του μέλλοντος, καθώς ο Βενιζέλος, ως γνωστόν, πρωταγωνίστησε σε μερικές από τις πλέον κρίσιμες καταστάσεις της τελευταίας δεκαετίας. Από την εισαγωγή κιόλας, γίνεται σαφές περί τίνος πρόκειται: από την οικονομική κρίση της χώρας στην κρίση της πανδημίας και στον πόλεμο στην Ουκρανία. Παραθέτω, κεφάλαια:

Επώαση και έκρηξη της κρίσης. Το πρώτο πρόγραμμα στήριξης. Η δυσκολότερη διαπραγμάτευση για τη χώρα (Ιούνιος 2011 – Μάρτιος 2012). Στο Υπουργείο Οικονομικών. Η δεύτερη φάση: η Κυβέρνηση Παπαδήμου και η αναδιάρθρωση του δημοσίου χρέους. Η αλλαγή στην ηγεσία του ΠΑΣΟΚ, οι εκλογές του 2012 και η κυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου. Η μεταστροφή του αντιμνημονιακού λαϊκισμού (2015-2019). Η παράδοξη κανονικότητα του 21ου αιώνα. Υπό το φως του πολέμου στην Ουκρανία.

Και η αποκάλυψη: το βιβλίο είναι προϊόν μιας πολύωρης και πολυήμερης, εκτεταμένης σε θεματολογία, συζήτησης που είχε ο Ευάγγελος Βενιζέλος με τον συνάδελφό μου Γιώργο Κουβαρά, που έθεσε βασανιστικά ερωτήματα, και έλαβε σοβαρότατες απαντήσεις. Θα παρουσιαστεί δε τη μεθεπόμενη Τρίτη 26 Ιουλίου 2022, ώρα 19.30 στον Κήπο του Βυζαντινού και Χριστιανικού Μουσείου (στάση μετρό Ευαγγελισμός, Αθήνα).

Δεν χρειάζεται κάποιου είδους ιδιαίτερη πρόσκληση. Από μόνη της η εκδήλωση, συνιστά ένα γεγονός που θα συζητηθεί…