Ενας μετανάστης φαβορί για την Ντάουνινγκ Στριτ

Ο πρώην υπουργός Οικονομικών Ρίσι Σούνακ, το φαβορί για να γίνει ο επόμενος πρωθυπουργός της Βρετανίας, ξεκίνησε την εκστρατεία του χθες υποσχόμενος «ειλικρίνεια», στο πλαίσιο μιας όλο και πιο σκληρής και διχαστικής μάχης στο κυβερνών Συντηρητικό Κόμμα για τη διαδοχή του Μπόρις Τζόνσον. Αρχικά 11 υποψήφιοι επέλεξαν να διεκδικήσουν την ηγεσία των Τόρις – μια θέση που θα οδηγήσει και στην πρωθυπουργία, αφότου ο Τζόνσον αναγκάστηκε να πει ότι θα παραιτηθεί, έπειτα από μια σειρά σκανδάλων. Τελικά εμειναν 8 διεκδικητές.

Μόνο όσοι λάβουν την υποστήριξη 20 από τους 358 συντηρητικούς βουλευτές τους στο Κοινοβούλιο σήμερα, θα προχωρήσουν στην πρώτη ψηφοφορία αύριο. Στη συνέχεια, έπειτα από αλλεπάλληλες ψηφοφορίες, το πεδίο θα περιοριστεί γρήγορα στους δύο τελευταίους, με τα μέλη του Συντηρητικού Κόμματος να λαμβάνουν την τελική απόφαση.

Ο υπουργός Μεταφορών Γκραντ Σαπς ήταν ο πρώτος που απέσυρε την υποψηφιότητά του, υποστηρίζοντας τον Σούνακ, ενώ την υποστήριξή του προς τον πρώην υπουργό Οικονομικών εξέφρασε δημόσια και ο υπουργός Δικαιοσύνης και αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Ντόμινικ Ράαμπ. Η παραίτηση του 42χρονου Σούνακ ήταν εκείνη που ξεκίνησε τη χιονοστιβάδα υπουργικών παραιτήσεων που τελικά ανάγκασαν τον Τζόνσον σε παραίτηση. Ο Ράαμπ περιέγραψε τον Σούνακ ως «πραγματικό συντηρητικό», τονίζοντας ότι «χρειαζόμαστε έναν ηγέτη που να μπορεί να κερδίσει. Η πραγματικότητα είναι ότι οι δημοσκοπήσεις δείχνουν πως μόνο ο Ρίσι μπορεί να νικήσει τους Εργατικούς».

Τα γραφεία στοιχημάτων – που είναι πάντα σοβαρός δείκτης για τις εξελίξεις στη Βρετανία – και οι περισσότερες έρευνες μεταξύ των βουλευτών των Τόρις δείχνουν ότι ο Σούνακ είναι το φαβορί, με δεύτερη την Πένι Μόρνταντ, υπουργό Εμπορίου και πρώην υπουργό Αμυνας. Χθες σε δημοσκόπηση μεταξύ μελών του Συντηρητικού Κόμματος ήρθε πρώτη και φαίνεται ότι θα δώσει τη μάχη με τον Σούνακ. Η μάχη θα δοθεί στο οικονομικό πεδίο – η βρετανική οικονομία αντιμετωπίζει εκτοξευόμενο πληθωρισμό, υψηλό χρέος και χαμηλή ανάπτυξη, με τους πολίτες να αντιμετωπίζουν τη μεγαλύτερη οικονομική πίεση των τελευταίων δεκαετιών. Σε αυτά προστέθηκε και η ενεργειακή κρίση, η οποία επιδεινώθηκε από τον πόλεμο στην Ουκρανία που εκτόξευσε τις τιμές των καυσίμων στα ύψη.

Με τους περισσότερους υποψηφίους να λένε ότι θα μειώσουν τους φόρους αν κερδίσουν, ο Σούνακ, ο σημερινός αγαπημένος των bookmakers, προσπάθησε να παρουσιάσει τον εαυτό του ως τον σοβαρό υποψήφιο, υποσχόμενος «ειλικρίνεια και όχι παραμύθια. Δεν είναι αξιόπιστο να υπόσχεσαι πολλά περισσότερα έξοδα και χαμηλότερους φόρους», ανέφερε καθώς ως υπουργός Οικονομικών οδήγησε τη Βρετανία να έχει τη μεγαλύτερη φορολογική επιβάρυνση από τη δεκαετία του 1950. Οι άλλοι υποψήφιοι έστρεψαν τα πυρά τους εναντίον του για τους φόρους αλλά εκείνος επέμεινε ότι δεν θέλει να αποστασιοποιηθεί από τις δημοσιονομικές αποφάσεις που πήρε κατά τη διάρκεια της πανδημίας του Covid-19. «Αν και αυτό μπορεί να είναι πολιτικά άβολο για μένα, είναι επίσης η αλήθεια. Οπως και το γεγονός ότι μόλις πιάσουμε τον πληθωρισμό, θα μειώσω τη φορολογική επιβάρυνση», είπε. «Είναι θέμα πότε και όχι αν». Ο πρώην υπουργός Οικονομικών είπε ότι ο Τζόνσον διαθέτει «καλή καρδιά» και ότι αρνείται να ξαναγράψει την ιστορία ζητώντας να «δαιμονοποιηθεί» ο πρώην πρωθυπουργός. Οι αναλυτές θεωρούν ότι τα σχόλια αυτά γίνονται για να εξασφαλίσει τη στήριξη όσων βουλευτών έχουν μείνει πιστοί στον Μπόρις Τζόνσον, οι περισσότεροι εκ των οποίων έχουν ταχθεί στο πλευρό της υπουργού Εξωτερικών Λιζ Τρας.  

Τη Δευτέρα, η επιτροπή των συντηρητικών μελών του Κοινοβουλίου 1922 συμφώνησε στους κανόνες με τους οποίους θα διεξαχθεί ο αγώνας για την ηγεσία του κόμματος και την Ντάουνινγκ Στριτ. Μετά τις αλλεπάλληλες ψηφοφορίες τις επόμενες εβδομάδες, θα μείνουν δύο υποψήφιοι στις 21 Ιουλίου, οπότε ολοκληρώνεται αυτή η συνεδρία του Κοινοβουλίου. Θα ξεκινήσουν ψηφοφορίες των μελών του κόμματος και ο νικητής και νέος πρωθυπουργός της Βρετανίας θα ανακοινωθεί στις 5 Σεπτεμβρίου. Ο νέος ηγέτης έχει δύσκολη δουλειά μπροστά του, όχι μόνο για την οικονομία αλλά και για την πορεία του κυβερνώντος κόμματος. Πρόσφατη δημοσκόπηση έδειξε ότι το Εργατικό Κόμμα της αντιπολίτευσης συγκεντρώνει 43% έναντι 28% των Συντηρητικών, το μεγαλύτερο προβάδισμα των Εργατικών από το 2013.  

Το Εργατικό Κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης αναμένεται να υποβάλει πρόταση δυσπιστίας στην κυβέρνηση σήμερα για να προσπαθήσει να αναγκάσει τον Τζόνσον να παραιτηθεί αμέσως. Η ψηφοφορία αυτή θα διεξαχθεί αύριο και παρόλο που ορισμένοι συντηρητικοί έχουν εκφράσει ανησυχία για την παραμονή του Τζόνσον ως πρωθυπουργός, είναι πολύ απίθανο να την υποστηρίξουν.