Οι περιπέτειες του EastMed

Διπλή εικόνα εμφανίζει το project της κατασκευής του αγωγού μεταφοράς φυσικού αερίου EastMed, το οποίο από τη μια μεριά σημειώνει προόδο σε τεχνικό επίπεδο, από την άλλη πλευρά, όμως, η πολιτική στήριξή του εμφανίζεται ισχνή μετά την προ μηνών εκδηλωθείσα στάση των ΗΠΑ.

Ο EastMed είναι ένα επιχειρηματικό σχέδιο της κοινοπραξίας IGI Poseidon (ΔΕΠΑ και Edison) που προβλέπει την ανάπτυξη αγωγού συνολικού μήκους 2.000 χλμ. που θα ξεκινά από τα κοιτάσματα της Λεβαντίνης στο Ισραήλ και μέσω Κύπρου και Ελλάδας θα καταλήγει σε χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, μεταφέροντας ποσότητες φυσικού αερίου 10 δισ. κ.μ.

Για το συγκεκριμένο έργο οι κυβερνήσεις Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ έχουν υπογράψει διακρατική συμφωνία, ενώ λίαν προσφάτως η Ιταλία του Ντράγκι αναθεώρησε τη στάση της και επανέφερε τη στήριξή της στον αγωγό. Μάλιστα όλα τα κοινοβουλευτικά κόμματα της γειτονικής χώρας εξέδωσαν σχετικό ψήφισμα προτρέποντας την κυβέρνηση Ντράγκι στη διεκδίκηση της έλευσης του αγωγού από την Ιταλία, όπως αρχικά είχε σχεδιαστεί.

Ο αγωγός EastMed έχει ενταχθεί επίσης στα έργα κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος (PCI), γεγονός που φανερώνει και την πρόθεση της ΕΕ να υποστηρίξει το project, το οποίο έχει λάβει και χρηματοδοτήσεις για τις αναγκαίες μελέτες.

Για το φιλόδοξο έργο, το οποίο μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία αναδεικνύεται ως μία από τις εναλλακτικές πηγές προμήθειας φυσικού αερίου της ΕΕ, οι ΗΠΑ τον περασμένο Ιανουάριο είχαν εκφράσει αρνητική γνωμοδότηση τορπιλίζοντας… γεωπολιτικά τον ρόλο που θα αναλάμβαναν μέσα από αυτό οι χώρες της Ελλάδας, της Κύπρου και του Ισραήλ.

Την ίδια ώρα, όμως, η IGI Poseidon προχωρεί κανονικά τις τεχνικές προετοιμασίες του αγωγού. Πριν από λίγες ημέρες η εταιρεία DNV, ανεξάρτητος εμπειρογνώμονας, επιβεβαίωσε την τεχνική ωριμότητα του έργου αξιολογώντας μηχανικά ζητήματα του έργου.

Με αφορμή την πιστοποίηση της DNV, σύμφωνα με ξένα ειδησεογραφικά πρακτορεία, ο διευθύνων σύμβουλος της IGI Poseidon Φαμπρίτζιο Ματάνα δήλωσε: «Ο αγωγός EastMed, μαζί με τον αγωγό Poseidon, είναι το πιο ώριμο έργο στην περιοχή της Μεσογείου, που βρίσκεται τώρα στην τελική φάση της μηχανικής και θα ξεκινήσει την εμπορική λειτουργία το 2027. Θα συνδέσει άμεσα την Ευρώπη με τα κοιτάσματα φυσικού αερίου στη λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου, δημιουργώντας επίσης ευκαιρίες πρόσβασης σε νέες εγκαταστάσεις παραγωγής υδρογόνου στην περιοχή αυτή. Το έργο θα παράσχει στην Ευρώπη μια νέα οδό προμήθειας φυσικού αερίου, συμπληρωματική προς το LNG, ενισχύοντας την ενεργειακή ασφάλεια και τη διαφοροποίηση των πηγών. Η IGI Poseidon πιστεύει ακράδαντα στη σημασία αυτής της υλοποίησης προς το συμφέρον της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ολόκληρης της περιοχής της Ανατολικής Μεσογείου».

Οι πρώτοι διαγωνισμοί. Επιπλέον, η ελληνοϊταλική κοινοπραξία που τρέχει το συγκεκριμένο επενδυτικό σχέδιο έχει ήδη προχωρήσει στους πρώτους διαγωνισμούς για την προμήθεια εξοπλισμού. Πιο συγκεκριμένα δημοσίευσε πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για τη συμμετοχή κατασκευαστικών εταιρειών στα έργα ανάπτυξης τεσσάρων αποσυμπιεστών στην Κύπρο, στην Κρήτη, στη Μεγαλόπολη και στην ηπειρωτική Ελλάδα. Το ύψος των διαγωνισμών ανέρχεται στα 250 εκατ. ευρώ και μετά την προ-επιλογή των συμμετεχόντων θα ακολουθήσει η διαδικασία της τελικής επιλογής των αναδόχων των έργων.

Επίσης ολοκληρώνεται η μελέτη εφαρμογής (FEED) του έργου, ενώ τελείωσαν και οι υποθαλάσσιες μελέτες για τη διέλευση του αγωγού. Η επενδυτική απόφαση αναμένεται να ληφθεί εντός της χρονιάς.

Εξάλλου, η ΔΕΠΑ Εμπορίας, σύμφωνα με πληροφορίες, βρίσκεται σε συζητήσεις με εταιρείες αερίου του Ισραήλ και της Αιγύπτου προκειμένου να εξάγουν ποσότητες μέσω του EastMed για τις αγορές της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.

Ο αγωγός, αν δεν υπάρξει άλλη πολιτική εμπλοκή και εφόσον ληφθεί η επενδυτική απόφαση, θα έχει ολοκληρωθεί το 2027.