NON PAPER

Τα ψεύτικα τα λόγια, τα μεγάλα

Η σχέση του ΣΥΡΙΖΑ – και, εξ αντανακλάσεως, των οπαδών του – με το ψέμα είναι σχέση πάθους αλλά και «εμπιστοσύνης». Κάτι σαν ερωμένη και σύζυγος συγχρόνως. Θα έλεγα υπαρξιακή. Από την αρχή της ανάδυσής του άνω του 3%. Αντε, για να είμαι καλοπροαίρετη, να παραδεχθώ ότι, σε κάποιες περιπτώσεις, η διαχωριστική γραμμή μεταξύ ψέματος και ευσεβούς πόθου είναι θολή. Για παράδειγμα, όταν ο Αλέξης Τσίπρας έλεγε ότι θα καταργήσει ΕΝΦΙΑ και μνημόνια με έναν νόμο και ένα άρθρο ή ότι εκείνος θα παίζει τα νταούλια και οι αγορές θα χορεύουν, μπορεί και να το πίστευε. Κι εγώ, στα εννιά μου χρόνια, πίστευα ότι ήμουν η Ελενα Ναθαναήλ στο «Επιχείρηση Απόλλων». Ανθρώπινο. Το πρόβλημα προκύπτει όταν αρχίζει κάποιος να νοθεύει και να πετσοκόβει, κατά το δοκούν και το συμφέρον, την πραγματικότητα κάθε φορά που εκείνη δεν συμπίπτει με την επιθυμία ή τη φαντασιοπληξία του. Πρόβλημα γι’ αυτόν που το κάνει βέβαια, όχι για την πραγματικότητα. Αυτή είναι πολύ σκληρή για να πεθάνει.

Βεβαίως, το ψέμα είναι βασικό «υλικό» της πολιτικής. Εστω και ως «αναγκαίο κακό» ή στη διάσταση που έδωσε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής με την περίφημη, πλέον, φράση του: «Στην πολιτική υπάρχουν πράγματα που λέγονται και δεν γίνονται και πράγματα που γίνονται και δεν λέγονται». Ή στην απολύτως κυνική δήλωση της Αλεξάντρια Οκάζιο Κορτέζ ότι δεν την ενδιαφέρει η ακρίβεια των στοιχείων που χρησιμοποιεί αλλά το συναίσθημα που προκαλούν (θα το γράφω και θα το ξαναγράφω ως έναν από τους καλύτερους ορισμούς του πούρου λαϊκισμού). Κάτι πολύ κοντά στην άποψη του Λένιν ότι «αλήθεια είναι αυτό που συμφέρει τον λαό». Ή αυτό που του επιβάλλουν να θεωρεί ότι τον συμφέρει. Ο Γκάτσος το λέει πιο απλά: «Τα ψεύτικα τα λόγια, τα μεγάλα, μου τα ‘πες με το πρώτο σου το γάλα».

Τέλος πάντων, τα ψέματα του ΣΥΡΙΖΑ ήταν, αρχικά, ωραία και αποδοτικά. Εφεραν το κόμμα στην εξουσία. Γι’ αυτό και συνέχισε να πορεύεται με αυτά. Ομως υπάρχει κάτι στο οποίο μάλλον θα συμφωνούν ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, η Κορτέζ, ο Λένιν, ο Γκάτσος. Και η πραγματικότητα. Το ψέμα λειτουργεί όσο δεν αποκαλύπτεται, όσο μπορεί να πλασάρεται ως κάτι, έστω και περίπου, αληθινό. Οταν καταρρέει πανταχόθεν και συνεχίζεις να επιμένεις σε αυτό, περνάς σε μια άλλη σφαίρα. Αυτήν της ουτοπικής υστερίας (για να πω όσο πιο κομψά γίνεται την πολιτική αλητεία). Κάτι που σε απομονώνει και σε γραφικοποιεί.

Οι μαγικές εικόνες της αξιωματικής αντιπολίτευσης

Αυτό ακριβώς συμβαίνει τόσο με τον επίσημο ΣΥΡΙΖΑ όσο και με τους οπαδούς του που έχουν αναλάβει τη «βρώμικη δουλειά». Να διακινούν, δηλαδή, το ψέμα ως αλήθεια παρά το αυταπόδεικτο της πραγματικότητας. Η εβδομάδα ξεκίνησε με τον φοιτητή του ΑΠΘ που, υποτίθεται, τα χτυπήματα από τα γκλομπ των αστυνομικών τού προκάλεσαν κώφωση και του σμπαράλιασαν την άνω γνάθο. Υπήρξε ανακοίνωση του νοσοκομείου που το διαψεύδει, το παλικάρι εμφανίστηκε (μαζί με τη μαμά του) σε συριζαϊκή τηλεοπτική εκπομπή όπου μια χαρά μιλούσε, η δε άνω γνάθος τζάμι. Σιγά, μωρέ, λεπτομέρειες είναι αυτά όταν γίνεται προσπάθεια το ψέμα να επιβληθεί ως αλήθεια. Λεπτομέρεια και ότι το στιγμιότυπο αστυνομικής βίας, που συνεχίζουν να διακινούν, είναι από την Ισπανία και το ισπανικό εθνόσημο τόσο, με το συμπάθιο, στο καπέλο του αστυνομικού.

Κι έβγαλαν καινούργιο «λαγό» από το καπέλο με το έγγραφο της Novartis και ο λαγός τους δάγκωσε γιατί και αυτή η σκευωρία κατέρρευσε άμα τη εμφανίσει. Και ούτε μια δικαιολογία, κάτι. Εκστατικοί συνεχίζουν να νομίζουν τον «βασιλιά» ντυμένο ενώ όλος ο κόσμος τον βλέπει ξεβράκωτο. Το έχει πει εξάλλου ο Λένιν. «Ενα επαναλαμβανόμενο ψέμα γίνεται αλήθεια». Τι σχέση έχει όμως ο Λένιν με τη δημοκρατία μας;