Επικίνδυνες ακροβασίες {LF}από την Αγκυρα

«Κυριαρχία υπό όρους» της Ελλάδας στα νησιά του Αιγαίου βλέπει η Τουρκία, και όπου όρος βάζει την αποστρατιωτικοποίηση. Η Αγκυρα επιχειρεί να χτίσει το νέο της αφήγημα που θα γίνει το όχημα για αμφισβήτηση εδαφικής κυριαρχίας της Ελλάδας στα νησιά, μέσω του ΟΗΕ, με τον μόνιμο αντιπρόσωπο της Τουρκίας να στέλνει τη δεύτερη σχετική επιστολή στις 30 Σεπτεμβρίου 2021, σε μια προσπάθεια να στοιχειοθετήσει τη διαφορά. Στις εν λόγω απειλές επανήλθε χθες και ο τούρκος υπουργός Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου, στη γραμμή ρήξης που χάραξε ο Ερντογάν.

Η αυστηρή απάντηση της μόνιμης αντιπροσώπου της Ελλάδας στον ΟΗΕ Μαρίας Θεοφίλη, στην τελευταία επιστολή Σινιρλίογλου, προς τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ έχει ημερομηνία 25 Μαΐου 2022 και απορρίπτει στο σύνολό τους τους ισχυρισμούς της τουρκικής πλευράς ως αβάσιμους νομικά, ιστορικά και επί των πραγματικών γεγονότων. Μια επιστολή που έρχεται να απαντήσει στην Αγκυρα έπειτα από εννιά μήνες, καθώς, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, «αποτελεί προϊόν πολύμηνης ενδελεχούς εργασίας από τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΥΠΕΞ».

Οπως υπογραμμίζεται στην επιστολή Θεοφίλη, η διασύνδεση της κυριαρχίας με την αποστρατιωτικοποίηση συνιστά «καθαρή αθέτηση τόσο του γράμματος όσο και του πνεύματος της Συνθήκης της Λωζάννης του 1923 και της Συνθήκης των Παρισίων του 1947, που ορίζουν μόνιμα σύνορα και εδαφικά δικαιώματα στις χώρες που αναφέρονται, χωρίς να υπάρχει κανένας άλλος όρος ή υποχρέωση». Σημειώνει δε με το βλέμμα προς Ουάσιγκτον και ΝΑΤΟ ότι οι εν λόγω τουρκικοί ισχυρισμοί «υπονομεύουν σοβαρά την περιφερειακή ειρήνη και σταθερότητα».

Η ελληνική διπλωματία ξεκαθαρίζει ότι όπως προβλέπει το διεθνές δίκαιο, όταν τα κράτη συνομολογούν μια συνθήκη που ορίζει σύνορα ή εδαφική κυριαρχία, ο βασικός σκοπός τους είναι να επιτύχουν σταθερότητα και τελικό καθεστώς (finality), ως εκ τούτου όταν μια συνθήκη ορίζει ένα σύνορο ή μια οριστική εδαφική διευθέτηση, αυτή η διευθέτηση αποτελεί ένα πραγματικό γεγονός από μόνο του, το οποίο δεν εξαρτάται πλέον από τη συνθήκη. Και ο ορισμός του συνόρου αποτελεί μια αυτόνομη πραγματικότητα και δημιουργεί μονιμότητα.

Η ελληνίδα πρεσβευτής ξεκαθαρίζει ακόμα ότι τα νησιά αυτά, σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας, έχουν πλήρη δικαιώματα σε χωρικά ύδατα, Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη και υφαλοκρηπίδα.

Το υπουργείο Εξωτερικών συνδέει την απάντηση στον Σινιρλίογλου και με τη γενικότερη συμπεριφορά της Τουρκίας, σημειώνοντας ότι οι αιτιάσεις της Αγκυρας δεν στέκουν νομικά, αλλά έχουν καθαρά πολιτικά κίνητρα, τροφοδοτούν έτι περαιτέρω την αστάθεια που προκαλεί η Τουρκία με τις ενέργειές της, ενώ η γειτονική χώρα κλιμακώνει την επιθετικότητά της με την επίκληση του casus belli, καθώς και τη στάθμευση, έναντι των νησιών του Αιγαίου, μεγάλου αριθμού στρατιωτικών δυνάμεων. Στο ίδιο πλαίσιο επισημαίνονται οι υπερπτήσεις καθώς και η παρενόχληση πλοίων του Πολεμικού Ναυτικού και ερευνητικών σκαφών. Κλείνοντας, η επιστολή καλεί την Τουρκία να σταματήσει να αμφισβητεί την κυριαρχία της Ελλάδας επί των νησιών του Αιγαίου, να απέχει από την απειλή χρήσης βίας, να σταματήσει τις παράνομες ενέργειες που παραβιάζουν την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, υπογραμμίζοντας ότι οι εν λόγω πρακτικές υποδηλώνουν πνεύμα αναθεωρητισμού. Καταλήγοντας, η Αγκυρα καλείται να λύσει τη μοναδική της διαφορά με την Αθήνα, αυτή της υφαλοκρηπίδας, στο πλαίσιο της καλής γειτονίας και του διεθνούς δικαίου.

«ΔΕΝ ΜΠΛΟΦΑΡΟΥΜΕ…». Ο Τσαβούσογλου μιλώντας σε τούρκους δημοσιογράφους προειδοποίησε ότι αν δεν σταματήσει η στρατιωτικοποίηση των νησιών «θα ξεκινήσει η συζήτηση για την κυριαρχία», επαναλαμβάνοντας ότι δόθηκαν στην Ελλάδα «υπό όρους». Ο τούρκος ΥΠΕΞ χαρακτήρισε στόχο της Ελλάδας την «απειλή της Τουρκίας», ενώ επανέλαβε και τα παράπονα που εξέφρασε στις ΗΠΑ περί απόκλισης ισορροπιών στις σχέσεις Ουάσιγκτον – Αθήνας – Λευκωσίας – Αγκυρας. «Δεν μπλοφάρουμε. Εάν η Αθήνα δεν συμμορφωθεί, θα προχωρήσουμε περαιτέρω…», είπε, ενώ προειδοποίησε και τις ΗΠΑ σημειώνοντας ότι «αν και οι Αμερικανοί είπαν ότι οι βάσεις σε μια χώρα – μέλος του ΝΑΤΟ δεν αποτελούν απειλή για μια άλλη χώρα του ΝΑΤΟ, αυτή η επιπλέον ενίσχυση δεν διέφυγε την προσοχή μας»…

Στην ίδια γραμμή κινήθηκε και το Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας της Τουρκίας που συνεδρίασε χθες υπό την προεδρία Ερντογάν, κάνοντας λόγο για «αυξανόμενες προκλητικές ενέργειες της Ελλάδας στο Αιγαίο». Το Συμβούλιο κατηγόρησε την Αθήνα για παραβίαση του διεθνούς δικαίου, καθώς και για προσπάθεια κατάχρησης των συμμαχιών.