Προληπτικός εμβολιασμός για υγειονομικούς

Τον επιλεκτικό εμβολιασμό έναντι της ευλογιάς των πιθήκων εισηγείται η Εθνική Επιτροπή Εμβολιασμών σε άτομα που ήρθαν σε στενή επαφή με κρούσμα, συμπεριλαμβανομένου του ιατρονοσηλευτικού προσωπικού. Παράλληλα, όμως, οι ειδικοί έδωσαν το «πράσινο φως» για τη δυνατότητα προληπτικού εμβολιασμού στους επαγγελματίες που διατρέχουν υψηλό επαγγελματικό κίνδυνο (π.χ. όσοι εργάζονται σε ερευνητικά εργαστήρια). Επιπλέον, όπως διευκρινίζεται στη σχετική απόφαση, η χορήγηση του εμβολίου θα πρέπει να γίνεται εντός τεσσάρων ημερών από την έκθεση στον ιό. Πιο συγκεκριμένα, μπορεί να χορηγηθεί υποδορίως σε δύο δόσεις, με μεσοδιάστημα τεσσάρων εβδομάδων από την ηλικία των 18 ετών, όπως και σε ανοσοκατασταλμένα άτομα.

Είναι σημαντικό, πάντως, να υπογραμμιστεί πως ειδικό εμβόλιο έναντι του ιού της ευλογιάς των πιθήκων ως σήμερα δεν υπάρχει, ωστόσο το εμβόλιο έναντι της ευλογιάς αναμένεται να παρέχει προστασία. Ειδικότερα, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων έχει αδειοδοτήσει το τροποποιημένο εμβόλιο κατά της ευλογιάς (Imvanex), το οποίο περιέχει ζώντες εξασθενημένους μη πολλαπλασιαζόμενους ιούς. Μάλιστα, υπό τις τρέχουσες εξελίξεις, εξετάζεται από τον Οργανισμό της Ευρωπαϊκής Ενωσης European Health Emergency Preparedness and Response Authority (HERA) η δυνατότητα κοινής προμήθειας εμβολίων με ταχείες διαδικασίες για τις ενδεχόμενες ανάγκες κάθε χώρας. Τα μέλη της Επιτροπής, όμως, υπογραμμίζουν πως «ένδειξη μαζικού εμβολιασμού για την προστασία από την ευλογιά των πιθήκων δεν υπάρχει, λόγω των επιδημιολογικών και κλινικών χαρακτηριστικών της νόσου».

Προστατευμένοι. Οπως υπενθυμίζουν οι έλληνες ειδικοί, ο ιός της ευλογιάς των πιθήκων είναι συγγενικός με τον ιό της ευλογιάς, νόσου που έχει εκριζωθεί από τον πλανήτη από το 1980 ύστερα από ένα επιτυχημένο παγκόσμιο πρόγραμμα εμβολιασμού. Στη χώρα μας ο εμβολιασμός κατά της ευλογιάς (δαμαλισμός) σταμάτησε τη δεκαετία του 1970. Συνεπακόλουθα, άτομα ηλικίας άνω των 50 ετών έχουν κατά πάσα πιθανότητα εμβολιαστεί και αναμένεται να έχουν κάποιο βαθμό προστασίας έναντι της ευλογιάς των πιθήκων, παρά το γεγονός ότι τα υπάρχοντα δεδομένα δεν επιτρέπουν ακριβείς εκτιμήσεις. Εντούτοις, από τα παραπάνω προκύπτει πως οι νεότεροι δεν έχουν αποκτήσει ανοσία – μέσω του εμβολιασμού – έναντι στον ιό της ευλογιάς, που προστατεύει σημαντικά και από τον ιό της ευλογιάς των πιθήκων. Σε κάθε περίπτωση, ο συγκεκριμένος ιός δεν προκαλεί σοβαρή νόσηση και τα συμπτώματανα  υποχωρούν σε δύο-τέσσερις εβδομάδες. Παρ’ όλα αυτά, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση του Ευρωπαϊκού Κέντρου Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ECDC), ο ιός της ευλογιάς των πιθήκων δύναται να προκαλέσει σοβαρή ασθένεια σε ορισμένες ομάδες πληθυσμού, όπως είναι τα παιδιά μικρής ηλικίας, οι έγκυες και ανοσοκατασταλμένα άτομα. Οι επιστήμονες του Κέντρου διευκρινίζουν, όμως, πως απαιτούνταιπεραιτέρω έρευνεςγια την ακριβή εκτίμηση του επιπέδου νοσηρότητας και θνητότητας.

 Εν τω μεταξύ, την ώρα που οι επιστήμονες προσπαθούν να λύσουν το… μυστήριο πώς ο ιός της ευλογιάς «ξέφυγε» από τηνΑφρική, όπου ενδημούσε μέχρι σήμερα, και έφτασε στην Ευρώπη, εκφράζονται ενστάσεις σχετικά με άστοχες δημόσιες τοποθετήσεις όπως ότι «οι ασθενείς με ευλογιά στην πλειονότητά τους ήταν άντρες που συνευρίσκονται ερωτικά με άντρες». Και αυτό, διότι δημιουργούνται οι κατάλληλες συνθήκες για να στιγματιστούν τα επιβεβαιωμένα κρούσματα με ευλογιά των πιθήκων, παρότι η υπόθεση πως η συγκεκριμένη νόσος είναι σεξουαλικώς μεταδιδόμενη παραμένει προς το παρόν υπό διερεύνηση. Ιδίως, δε, εάν συνυπολογίσει κανείς πως ο τρόπος μετάδοσης – αν και ο κίνδυνος εκτιμάται χαμηλός – μπορεί να συμβεί με ποικίλους τρόπους με αποτέλεσμα να μην υπάρχουν… εξαιρέσεις στις ομάδες που δυνητικά θα μπορούσαν να μολυνθούν.

Πιο συγκεκριμένα, ο ιός μεταδίδεται μεταξύ των ανθρώπων μέσω του αναπνευστικού συστήματος κατόπιν εισπνοής μεγάλου μεγέθους σταγονιδίων και μέσω επαφής με δερματικές βλάβες του πάσχοντος ή μολυσμένα υλικά (π.χ. κλινοσκεπάσματα ή πετσέτες που έχει χρησιμοποιήσει ασθενής). Ο χρόνος επώασης είναι από πέντε έως 21 ημέρες. Μετάδοση καταγράφεται, επίσης, μέσω της επαφής με άγρια ζώα, συνήθως πρωτεύοντα και τρωκτικά, όπως αρουραίοι, ποντίκια και σκίουροι ή ακόμα και με ζώα συντροφιάς που έχουν μολυνθεί από τα προηγούμενα. Μπορεί σπάνια να μεταδοθεί με την κατανάλωση κρέατος από μολυσμένο ζώο που δεν έχει μαγειρευτεί επαρκώς ή με την επαφή με το δέρμα ή το τρίχωμα μολυσμένου ζώου.

Κορωνοϊός: Υποχωρούν οι «σκληροί δείκτες» και το ιικό φορτίο
Πτωτικές τάσεις συνεχίζουν να καταγράφονται στους «σκληρούς δείκτες», παρότι ο ΕΟΔΥ ανακοίνωσε χθες 5.588 νέα κρούσματα. Και αυτό διότι, σύμφωνα με τη χθεσινή έκθεση, το τελευταίο 24ωρο καταγράφτηκαν 11 θάνατοι, ενώ οι ασθενείς που παραμένουν διασωληνωμένοι δεν ξεπερνούν τους 149. Παράλληλα, περαιτέρω μείωση διαπιστώνεται και στο ιικό φορτίο των αστικών λυμάτων.