Ετσι άνοιξε τα φτερά της η Εθνική Ελλάδας

Βουτιά στον χρόνο στο ξημέρωμα του 20ού αιώνα, δέκα χρόνια μετά τους Ολυμπιακούς του 1896. Και κάτι πρωτόγνωρο, το περιγράφει «Το Σκριπτ», μετά τους αγώνες μεταξύ άγγλων ναυτών στο πρόχειρα κατασκευασθέν γήπεδο ποδοσφαίρου στο Νέο Φάληρο, με την καρβουνόσκονη να χαρακτηρίζει το δάπεδό του. Αγώνας επίδειξης της νεωστί αφιχθείσης αθλοπαιδιάς. Η οποία, βεβαίως-βεβαίως, είχε ήδη κάνει την παρουσία της στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, όπου η Πέρα Κλουμπ στην Πόλη, από το 1885. Ο Πανιώνιος και ο Απόλλων στη Σμύρνη από το 1891 και 1895 αντιστοίχως, είχαν δρομολογήσει αγωνιστικά τις ποδοσφαιρικές τους ταυτότητες. Ομως, στην Ελλάδα της Δύσεως το άθλημα το απολαμβάναμε κατά μόνας. Γαβριάδες κλωτσοβολούσαν όπου βρίσκαν, μπάλες από άχυρο, από παληό πανί, και ο Σουρής αναρωτιόταν :

Τι είναι τούτο το θεριό / που ‘κανε τη ζωή χτικιό / Γαβριάδες τρέχουν σαν τρελλοί / κλωτσοβολώντας το πανί

Επιστροφή στο διάστημα 1906 – 1929. Το 1906 γίνεται η πρώτη εμφάνιση ελληνικού αντιπροσωπευτικού συγκροτήματος ποδοσφαίρου και επιτελείται από την Εθνική μας Ομάδα. Η χρονιά αυτή αποτελεί την καρδιά της Belle Époque, όταν η Εστουδιαντίνα, η μαντολινάτα της Σμύρνης, μάγευε τον βασιλιά Εδουάρδο και στην Αθήνα διοργανώναμε τους Μεσολυμπιακούς Αγώνες. Η ποδοσφαιρική εθνική ομάδα που εκπροσώπησε την Ελλάδα στη διοργάνωση συγκροτήθηκε από αθλητές του σωματείου του Εθνικού Γυμναστικού Συλλόγου και μετείχε σε δύο αγώνες.

Η επόμενη εμφάνιση ελληνικής μεικτής ομάδας ποδοσφαίρου έλαβε χώρα κατά τους Διασυμμαχικούς Αθλητικούς Αγώνες το 1919 στο Παρίσι, επ’ ευκαιρία του εορτασμού της συμμαχικής νίκης στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η συγκεκριμένη παρουσία βασίστηκε στην πρωτοβουλία του Γιώργου Καλαφάτη και τη συμμετοχή των κορυφαίων στρατευμένων ελλήνων ποδοσφαιριστών, καθώς ο ΣΕΓΑΣ (τότε ΣΕΑΓΣ), παρότι συγκρότησε την αποστολή άλλων αθλημάτων, αποφάσισε να μην καταρτίσει ποδοσφαιρική ομάδα. Αυτή η αποστολή πάντως δεν μπορεί να θεωρηθεί ως εθνικό αντιπροσωπευτικό συγκρότημα, δεδομένου ότι στην επιλογή της, αφενός δεν έφερε την ευθύνη κάποιος αθλητικός φορέας της ελληνικής πολιτείας και αφετέρου δικαίωμα συμμετοχής είχαν αποκλειστικά και μόνο οι αθλητές που τελούσαν υπό καθεστώς επιστράτευσης.

Την ομάδα του 1919 αποτελούσαν οι: Δημήτρης και Γεώργιος Δεμερτζής, Λουκάς Πανουργιάς, Γιώργος Καλαφάτης, Δημήτριος Καστρίτσης, Α. Παπαθανασίου, Γ. Βλαχόπουλος (παίκτες του ΠΠΑΟ), Γεώργιος Χατζηανδρέου, Ιωσήφ Τερεζάκης, Ευάγγελος Κουρέντης (Πειραϊκός Σύνδεσμος), Μ. Ησαΐας, Λ. Τραγανός, Βρασίδας Βρανόπουλος, Γ. Πρωτόπουλος (Γουδί), Γιάννης Σταυρόπουλος (Πειραϊκή Ενωσις), Κοτρώτσος (Αρης Θεσσαλονίκης), Λιόντας, Πέτρος Σαριδάκης (Ηρακλής Θεσσαλονίκης).

Την επόμενη χρονιά συγκροτήθηκε ολυμπιακή εθνική ομάδα ποδοσφαίρου από την ΕΟΕ (τότε ΕΟΑ) για την εκπροσώπηση της Ελλάδας κατά τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1920 στην Αμβέρσα. Στις 7 Απριλίου 1929 διεξήχθη η πρώτη αναμέτρηση της Ελλάδας υπό την αιγίδα της Ελληνικής Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας (ΕΠΟ), η οποία είχε ιδρυθεί τρία χρόνια νωρίτερα (1926), στο γήπεδο του Παναθηναϊκού. Αντίπαλος της Ελλάδας υπήρξε η Β’ ομάδα της Ιταλίας.

Την πρώτη ενδεκάδα, που παρέταξε ο Απόστολος Νικολαΐδης, εκλέκτορας της Ελλάδας, αποτελούσαν οι: Γιώργος Γιάμαλης (ΑΕΚ), Κώστας Φερλέμης (Εθνικού Πειραιώς), Χριστόφορος Βόγας (Ηρακλή Θεσσαλονίκης), Απόστολος Μεσσάρης (Παναθηναϊκού), Στέφανος Κωνσταντινίδης (ΑΕΚ), Κώστας Ανδρίτσος (Παναθηναϊκού), Βασίλης Ανδριανόπουλος (Ολυμπιακού Πειραιώς), Ντίνος Ανδριανόπουλος (Ολυμπιακού Πειραιώς), Γιώργος Ανδριανόπουλος (αρχηγός) (Ολυμπιακού Πειραιώς), Αγγελος Μεσσάρης (Παναθηναϊκού) και Αλβέρτος Ναμίας (Ηρακλή Θεσσαλονίκης).

Ο αγώνας αποτέλεσε σημαντικό γεγονός τα χρόνια εκείνα, το οποίο παρακολούθησε όλη σχεδόν η «κοσμική» Αθήνα της εποχής. Χαρακτηριστικά τα όσα, μεταξύ άλλων, έγραψε η εφημερίδα «Ακρόπολις» στο φύλλο της Δευτέρας 8ης Απριλίου 1929 (σελίδες 5-6): «Το ότι η Ελλάς θα παρουσίαζε την πρώτην Εθνικήν της ομάδαν κατηρτισμένην από οργανωμένην αρχήν, συνετέλεσεν ώστε το γήπεδον του Παναθηναϊκού να μεταβληθεί εις τόπον συγκεντρώσεως όλων των ενδιαφερομένων πραγματικώς διά το ωραίον σπορ του ποδοσφαίρου». Αυτά τα ολίγα για τα πρώτα φτερουγίσματα της Εθνικής μας Ομάδας.

Σήμερα, η Εθνική Ομάδα Ποδοσφαίρου της Ελλάδας αντιπροσωπεύει τη χώρα μας σε διεθνείς ποδοσφαιρικές διοργανώσεις και μεμονωμένους αγώνες. Βρίσκεται υπό την εποπτεία της Ελληνικής Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας (ΕΠΟ). Οι αγώνες της ομάδας διεξάγονται εντός έδρας της, κυρίως στην περιοχή της Αττικής (Ολυμπιακό Στάδιο, Μαρούσι), αλλά και στον Πειραιά και το Στάδιο Γ. Καραϊσκάκης. Εχει ψηφιστεί από τους αθλητικούς συντάκτες του ΠΣΑΤ 11 διαφορετικές χρονιές ως η κορυφαία ομάδα του ελληνικού αθλητισμού, πρώτη φορά το 1964 και πιο πρόσφατη το 2014. Ανήκει στη «χρυσή δεκάδα» των ομάδων που έχουν στεφθεί «Πρωταθλήτριες Ευρώπης» στις διοργανώσεις της ΟΥΕΦΑ. Ηδη με τη δεύτερη συμμετοχή της σε τέτοιου μεγέθους ευρωπαϊκή διοργάνωση, γίνεται η Πρωταθλήτρια Ευρώπης. Το αδιανόητο αουτσάιντερ, προ της έναρξης του Euro 2004.

Τη δεκαετία του ’80 ξεκινά δειλά, με το «βάπτισμά» της στην Πανευρωπαϊκή Διοργάνωση του 1980, παρόλο που δεν κατάφερε να προκριθεί παρακάτω, θεωρήθηκε σημαντικό επίτευγμα ωστόσο και μόνον η εμφάνισή της, στους 8 της τότε διοργάνωσης. Επιστρέφει στα «αθόρυβα» χρόνια μέχρι και το 1994 με την «ιστορική» πρόκριση στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου στις ΗΠΑ εκείνη την χρονιά. Η εμφάνιση της ομάδας μέτρια έως κακή, χωρίς νίκη ή έστω σκορ σε κάποιον από τους αγώνες. Με σημαντικές αλλά και αρκετές «αδιάφορες» στιγμές διέρχεται άλλη μια δεκαετία μέχρι τη μεγάλη ανατροπή του 2004, όπου τα φαβορί αποκλείστηκαν πολιορκημένα από τους έλληνες «πειρατές» της πορτογαλικής διοργάνωσης.

Θεωρούμενη ως το απόλυτο αουτσάιντερ, πριν την έναρξη, η Εθνική Ομάδα επικρατεί επί της – τότε κατόχου του τίτλου – Εθνικής Γαλλίας, αλλά και επί των διοργανωτών Πορτογάλων. Οι Πορτογάλοι, αν και προσπάθησαν δύο φορές, δεν κατάφεραν να εμποδίσουν την Ελλάδα να φτάσει στην κορυφή. Ως «Πρωταθλήτρια Ευρώπης» εκείνης της χρονιάς, η Εθνική Ομάδα εξασφαλίζει τη συμμετοχή της εκπροσωπώντας την Ευρώπη στο Κύπελλο Συνομοσπονδιών, το 2005.

Στα χρόνια που ακολούθησαν την ιστορική νίκη του 2004, η Εθνική Ομάδα προκρίθηκε σε τελικούς διοργανώσεων – πλην 2016 και 2020 – φτάνοντας στους 16, στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2016 και στους προημιτελικούς του Πανευρωπαϊκού Κυπέλου του 2012. Καθ’ όλη την περίοδο εκείνη (2004-2011) η Παγκόσμια Ομοσπονδία Ποδοσφαίρου (FIFA) περιελάμβανε την Εθνική Ομάδα Ποδοσφαίρου, στις «Κορυφαίες 20».