Μια γυναίκα ξανά στο Μέγαρο Ματινιόν

Χρειάστηκε να περάσουν 22 ολόκληρες ημέρες – ένα ρεκόρ – από τον δεύτερο γύρο των γαλλικών προεδρικών εκλογών και την επανεκλογή του Εμανουέλ Μακρόν για να μάθουν οι Γάλλοι το όνομα του ανθρώπου που διαδέχεται τον Ζαν Καστέξ στον πρωθυπουργικό θώκο. Χρειάστηκε να περάσουν 30 ολόκληρα χρόνια για να αποκτήσει η Γαλλία και πάλι γυναίκα πρωθυπουργό – η Εντίτ Κρεσόν, η πρώτη και μόνη μέχρι χθες πρωθυπουργός της 5ης Γαλλικής Δημοκρατίας, ευχήθηκε ήδη «μπόλικο κουράγιο» στη μακρινή της διάδοχο, εκτιμώντας πως θα της φανεί απαραίτητο. Θα χρειαστεί, τέλος, να περάσουν ακόμα πέντε εβδομάδες και να ολοκληρωθούν οι κοινοβουλευτικές εκλογές στη Γαλλία για να μάθει η Ελιζαμπέτ Μπορν, η μέχρι χθες υπουργός Εργασίας της χώρας και εφεξής νέα πρωθυπουργός της, αν θα παραμείνει στη θέση της ή θα αναγκαστεί να αποχωρήσει – στην περίπτωση που ο γάλλος πρόεδρος δεν κατορθώσει να διατηρήσει την κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Ο ακροαριστερός Ζαν-Λικ Μελανσόν, πάντως, που ονειρεύεται να επιβάλει μια πολιτική συγκατοίκηση στον Μακρόν ειρωνεύτηκε πως η θητεία της βασίζεται σε μια «σύμβαση ορισμένου χρόνου».

Το όνομα της Ελιζαμπέτ Μπορν κυκλοφορούσε επίμονα ήδη από τη βραδιά της επανεκλογής του Εμανουέλ Μακρόν – τόσο έντονα, που κάποιοι θεώρησαν βέβαιο πως θα «καεί». Επελέγη όμως ελλείψει καταλληλότερου προφίλ (και σύμφωνα με τις πληροφορίες, έπειτα από τουλάχιστον δύο αρνήσεις ισάριθμων πολιτικών που προσεγγίστηκαν) γιατί το Ελιζέ ήθελε απαραίτητα στο Μέγαρο Ματινιόν μια γυναίκα με δεδομένα οικολογικά διαπιστευτήρια και με κεντροαριστερές ρίζες. Η 61χρονη Μπορν προέρχεται από το Σοσιαλιστικό Κόμμα: ξεκίνησε τη δημόσια πορεία της το 1991 ως τεχνική σύμβουλος του Λιονέλ Ζοσπέν, υπουργού Παιδείας τότε και μετέπειτα πρωθυπουργού, και υπήρξε προσωπάρχης της Σεγκολέν Ρουαγιάλ στο υπουργείο Περιβάλλοντος την περίοδο 2014-2015. Απόφοιτος του Πολυτεχνείου, μηχανικός, έχει διατελέσει επίσης στο παρελθόν νομάρχης καθώς και πρόεδρος της RATP, του Οργανισμού Αστικών Συγκοινωνιών του Παρισιού. Και βρίσκεται κοντά στον Μακρόν από το 2017, αρχικά ως υπουργός Μεταφορών, στη συνέχεια ως υπουργός Οικολογικής και Αλληλέγγυας Μετάβασης, κατόπιν ως υπουργός Εργασίας: υπό την εποπτεία της, το ποσοστό της ανεργίας μειώθηκε στη Γαλλία στο χαμηλότερο επίπεδο της τελευταίας 15ετίας και η ανεργία των νέων, σε χαμηλό 40ετίας. Θεωρείται «αφοσιωμένη», «τεχνοκράτισσα», «εργασιομανής» και «γλυκομίλητη»: τα γαλλικά συνδικάτα την εκτιμούν για την «ικανότητά της να ακούει» – και αυτή η εκτίμηση θα της φανεί ιδιαίτερα χρήσιμη καθώς η Μπορν θα κληθεί να δώσει μεταξύ άλλων και τη «μητέρα όλων των μαχών», προωθώντας την αύξηση του ορίου συνταξιοδότησης στα 64 ή τα 65 έτη.

«Είναι η επιλογή της ικανότητας στην υπηρεσία της Γαλλίας, μιας γυναίκας των πεποιθήσεων, της δράσης και της υλοποίησης», επεσήμανε το Ελιζέ στην ανακοίνωσή του. Ο Εμανουέλ Μακρόν είχε εκφράσει ήδη από το 2017 την επιθυμία να διορίσει γυναίκα πρωθυπουργό, όμως επέλεξε πρώτα τον Εντουάρ Φιλίπ και στη συνέχεια τον Ζαν Καστέξ, αμφότεροι άνδρες, αμφότεροι κεντροδεξιοί. Επρεπε λοιπόν να «διορθώσει» την πορεία του, έχει άλλωστε υποσχεθεί για τη δεύτερη θητεία του μια «νέα μέθοδο», μια «ανανέωση». Επιλέγοντας μια γυναίκα πρωθυπουργό με σοσιαλιστικές ρίζες και οικολογικά διαπιστευτήρια, επιχειρεί να δείξει πως πήρε τα μηνύματα των προεδρικών εκλογών, και δη του πρώτου εκλογικού γύρου, κατά τον οποίο ο Ζαν-Λικ Μελανσόν ήρθε τρίτος με ένα 22% των ψήφων. Επιχειρεί επίσης να προσελκύσει στις κάλπες για τις κοινοβουλευτικές εκλογές το κομμάτι εκείνο των ψηφοφόρων που θα είχαν πιθανότατα σπεύσει να ψηφίσουν τη Nupes, τη Νέα Κοινωνική και Οικολογική Λαϊκή Ενωση που συγκρότησε η Ανυπότακτη Γαλλία του Μελανσόν με τους Σοσιαλιστές, τους Οικολόγους και τους Κομμουνιστές, αν είχε διαλέξει ξανά πρωθυπουργό από τη δεξιά πτέρυγα του κόμματός του. Από την έντονη αντίδραση του Μελανσόν, που χαρακτήρισε χθες την Μπορν «συνέχιση της κοινωνικής και οικολογικής κακομεταχείρισης όλης της μακρονικής περιόδου της πρώτης θητείας», μπορεί να συναγάγει κανείς πως σε ένα (πολύ) αρχικό στάδιο πέτυχε το στοίχημά του.