Βυθίστηκε {LF}η ναυαρχίδα τους έπειτα από ουκρανικό χτύπημα

Η ναυαρχίδα του ρωσικού στόλου στη Μαύρη Θάλασσα βυθίστηκε χθες, αρκετή ώρα αφότου το πλήρωμά της – περισσότερα από 500 άτομα – την εγκατέλειψε έπειτα από έκρηξη, την οποία ουκρανοί αξιωματούχοι απέδωσαν σε πυραυλικό χτύπημα, την 50ή ημέρα από την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία. «Ως αποτέλεσμα της φωτιάς, πυροδοτήθηκαν πυρομαχικά στο καταδρομικό “Moskva” (“Μόσχα”)», ανακοίνωσε το ρωσικό υπουργείο Αμυνας, προσθέτοντας όμως  ότι η αιτία της πυρκαγιάς δεν έχει εντοπιστεί ακόμα. Η εξέλιξη αυτή ήρθε την ώρα που, παρά τους ρωσικούς ισχυρισμούς για κατάληψη της Μαριούπολης, συνεχίζονται εκεί οι συγκρούσεις με τις ουκρανικές δυνάμεις.

Ο κυβερνήτης της Μαριούπολης έγραψε στο Telegram ότι «πύραυλοι Neptune προκάλεσαν τις μεγάλες ζημιές στο ρωσικό σκάφος». Το πυραυλοφόρο καταδρομικό, σοβιετικής κατασκευής, είχε γίνει γνωστό τις πρώτες ημέρες του πολέμου όταν ο κυβερνήτης του κάλεσε στρατιώτες οι οποίοι υπερασπίζονταν το Φιδονήσι (Οφιούσα) να παραδοθούν, για να πάρει την απάντηση: «Αντε γ… ρωσικό πλοίο» – μια σκηνή η οποία έγινε και ουκρανικό γραμματόσημο.

Φωτογραφίες και βίντεο κατέγραψαν το φλεγόμενο ρωσικό καταδρομικό, χωρίς να είναι γνωστή η ακριβής του κατάσταση. Αναλυτές, ωστόσο, σημείωναν ότι πυρκαγιά σε ένα τέτοιο πλοίο μπορεί να οδηγήσει σε καταστροφική έκρηξη και δεν αποκλείεται να το βυθίσει, όπως και έγινε. Μια άλλη εκδοχή για όσα συνέβησαν με το «Moskva» δίνει το δίκτυο Reverse Side of the Medal στο Telegram, που έχει σχέσεις με τη σκιώδη ρωσική στρατιωτική ομάδα Wagner. Οπως αναφέρει η «Daily Mail», το δίκτυο υποστηρίζει ότι το ρωσικό πυραυλοφόρο καταδρομικό έπλεε στη Μαύρη Θάλασσα, μεταξύ Οδησσού και Μικολάιβ, όταν στοχοποιήθηκε το απόγευμα της Τετάρτης.

Οι Ουκρανοί φέρεται να χρησιμοποίησαν τουρκικής κατασκευής μη επανδρωμένα αεροσκάφη Bayraktar για να αποσπάσουν την προσοχή της αντιπυραυλικής άμυνας του πλοίου, επιτρέποντας σε δύο πυραύλους Neptune, που εκτοξεύτηκαν από παράκτια συστοιχία, να πλήξουν το πλοίο, με αποτέλεσμα να γείρει και να πάρει νερά. Υπό τον φόβο έκρηξης των πυρομαχικών του ρωσικού καταδρομικού, διατάχθηκε η εκκένωση του «Moskva».

Οποιος κι αν είναι ο λόγος της πυρκαγιάς ή η τύχη του ρωσικού καταδρομικού, αναλυτές κάνουν λόγο για μεγάλο πλήγμα στο ρωσικό πολεμικό ναυτικό. Για τον Αλέσιο Παταλάνο, καθηγητή Πολέμου και Στρατηγικής στο King’s College του Λονδίνου, η απώλεια του συγκεκριμένου πλοίου θα συνιστούσε «τεράστιο πλήγμα» για τη Ρωσία. «Τα πολεμικά πλοία επιχειρούν μακριά από την προσοχή της κοινής γνώμης και οι κινήσεις τους σπάνια αποτελούν αντικείμενο ειδησεογραφίας. Αλλά είναι μεγάλα πλωτά κομμάτια εδαφικής επικράτειας κι όταν χάνεις ένα, πόσω μάλλον μια ναυαρχίδα, το πολιτικό μήνυμα μαζί με τη στρατιωτική απώλεια έχουν μεγάλο συμβολισμό», σημειώνει.

Οποια και αν είναι η αιτία της έκρηξης και όσο σοβαρή κι αν είναι η ζημιά που προκλήθηκε, το επεισόδιο αποτελεί πλήγμα για τη Ρωσία. Εάν ο ισχυρισμός της Ουκρανίας ότι επλήγη το πλοίο σε πυραυλικό χτύπημα αποδειχτεί αληθής, η επίθεση θα μείνει στην Ιστορία. Οι ειδικοί λένε ότι το «Moskva» είναι το μεγαλύτερο ρωσικό πολεμικό πλοίο που έχει υποστεί ζημιές από εχθρικά πυρά από το 1941, όταν γερμανικά βομβαρδιστικά κατάδυσης έπληξαν το σοβιετικό θωρηκτό «Marat» στο λιμάνι της Κροστάνδης. Εάν η ζημιά προκλήθηκε από κάποιου είδους έκρηξη στο πλοίο, θα είναι η δεύτερη ναυαρχίδα του ρωσικού στόλου της Μαύρης Θάλασσας που βγαίνει εκτός δράσης με παρόμοιο τρόπο. Το θωρηκτό «Imperatritsa Maria» βυθίστηκε το 1916 έπειτα από έκρηξη με πυρομαχικά.

Το «Moskva» είναι οπλισμένο με πολλαπλούς πυραύλους κατά πλοίων και πυραύλους εδάφους – αέρος. Η Ρωσία έχει άλλα δύο πλοία της ίδιας κλάσης, το «Marshal Ustinov» και το «Varyag», τα οποία εξυπηρετούν τον ρωσικό στόλο του Βόρειου και του Ειρηνικού Ωκεανού αντίστοιχα. Τα πλοία σχεδιάστηκαν στη Σοβιετική Ενωση στα τέλη της δεκαετίας του 1970 για να αντιμετωπίσουν τα αεροπλανοφόρα των ΗΠΑ και να παράσχουν αεροπορική άμυνα σε σοβιετικά σκάφη που δρούσαν σε μακρινούς ωκεανούς.

Το «Moskva» τέθηκε για πρώτη φορά σε υπηρεσία με το σοβιετικό ναυτικό το 1983 αφού κατασκευάστηκε στην τότε σοβιετική Ουκρανία και ονομαζόταν «Slava» ή «Glory» εκείνη την εποχή. Μετονομάστηκε σε «Moskva» («Μόσχα») το 1995 μετά την πτώση της Σοβιετικής Ενωσης. Το πλοίο παρείχε ασφάλεια για μια συνάντηση του σοβιετικού ηγέτη Μιχαήλ Γκορμπατσόφ και του προέδρου των ΗΠΑ Τζορτζ Μπους στη Μάλτα τον Δεκέμβριο του 1989. Ο ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν είχε επίσης συναντήσεις επί του σκάφους με άλλους ηγέτες. Το «Moskva» συμμετείχε για λίγο σε αποκλεισμό του ουκρανικού ναυτικού τον Μάρτιο του 2014 στο πλαίσιο της προσάρτησης της Κριμαίας στη Ρωσία. Το 2015 συμμετείχε στη στρατιωτική επιχείρηση της Ρωσίας στη Συρία, παρέχοντας αεράμυνα στις ρωσικές δυνάμεις εκεί.