Ο σφαγέας και οι υποστηρικτές του

Δεν ξέρω τι είχε στο μυαλό του ο Πούτιν όταν διέταζε τον στρατό του να εισβάλει στην Ουκρανία. Πιθανότατα, υπολόγιζε ότι θα καταλάβει τις πόλεις τις οποίες στόχευε εύκολα και γρήγορα, ότι θα μπορούσε να επαναλάβει σήμερα τον θρίαμβο του 2014, όταν εισέβαλε στην Κριμαία. Απέτυχε, και ο πόλεμός του εξελίσσεται σε σφαγείο. Η κατάκτηση για τον Πούτιν ισοδυναμεί με ισοπέδωση. Ισοπέδωση των πόλεων, μαζί με τις υποδομές τους: ενεργειακοί σταθμοί, συγκροτήματα κατοικιών, σχολεία, πανεπιστήμια, βιβλιοθήκες, θέατρα, νοσοκομεία. Αμαχοι θάφτηκαν ζωντανοί κάτω από τα ερείπια.

Αλλά αυτό δεν είναι πόλεμος. Είναι μαζικές δολοφονίες, χωρίς διάκριση. Βλέποντας τη Μαριούπολη και, κυρίως, τι μεταδίδουν τα διεθνή πρακτορεία, όχι μόνο τις εικόνες αλλά και τις περιγραφές, βλέποντας την ισοπεδωμένη πόλη, ξέρω ότι οποιαδήποτε αναφορά στον ανθρωπισμό δεν έχει νόημα. Χρειάστηκε η πλειοδοσία της βαρβαρότητας από την απάνθρωπη φονική μηχανή του Πούτιν για να γίνουν λεπτομέρειες όσα συζητούσε ο δυτικός κόσμος μερικές εβδομάδες πριν: οι ταυτότητες, τα φύλα, τα δικαιώματα, οι ελευθερίες, όλοι οι προβληματισμοί της ειρήνης σκεπάστηκαν από τον απανθρωπισμό και τη βαρβαρότητα του πολέμου. Και είναι μόνο η αρχή.

Τι ακριβώς συμβαίνει, για όσους είχαν αμφιβολίες, το περιέγραψε στο αεροδρόμιο Ελευθέριος Βενιζέλος κατά την άφιξή του ο έλληνας πρόξενος της Μαριούπολης Μανώλης Ανδρουλάκης. Ο οποίος, περιγράφοντας την ανθρωπιστική καταστροφή, αφαίρεσε κάθε ηθικό κίνητρο από τους επιτιθέμενους. Οχι μόνο τα αμφίβολης πειστικότητας κίνητρα, ότι δήθεν «αποναζιστικοποιούν» την Ουκρανία ή, έστω, ότι απελευθερώνουν κάποια μειονότητα που καταπιέζεται, αλλά ακόμα και τον στοιχειώδη σεβασμό στους αμάχους και στις υποδομές του πολιτισμού, στους χώρους της γνώσης, του πολιτισμού και της υγείας. Ο πρόξενος μίλησε για μια ηθική κατάρρευση, για την απόλυτη βαρβαρότητα. Ο ίδιος, είπε, άντεξε σκεπτόμενος τα μηνύματα των τεχνών που διαμορφώνουν βαθύτερα τους ανθρώπους – τα έργα του Τολστόι, του Σοστακόβιτς, του Αϊζενστάιν.

Τι σκέψη. Ενας άνθρωπος που βρέθηκε στο θέατρο της μεγάλης σφαγής επικρίνει τη Ρωσία φέρνοντας απέναντι τον ηθικό καθρέφτη της τέχνης της. Σπουδαία εικόνα, που δεν μπορούν να την καταλάβουν οι προπαγανδιστές του ρωσικού σφαγείου, οι οποίοι μεταδίδουν τα αντίθετα από όσα μαρτυρεί ο πρόξενος. Γι’ αυτή την αναντιστοιχία θα περίμενε κανείς, τουλάχιστον, μια φράση από το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης. Αλλά φαίνεται ότι η ανεξάρτητη Αρχή δεν μπορεί. Εχει αυτοακυρωθεί. Αλλωστε μέλος του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης είναι ο καθηγητής που, χθες, σόκαρε την πολιτισμένη πλευρά των μέσων κοινωνικής δικτύωσης αποκαλώντας πόρνες όσες γυναίκες γλίτωσαν από την κόλαση καταφεύγοντας ως πρόσφυγες στην Ευρώπη.

Αυτό είναι το άλλο δράμα, το δικό μας. Το ελληνικό. Η διαστρέβλωση, η ανοχή του εγκλήματος χάριν ενός αντανακλαστικού αντιδυτικισμού, η φιλορωσική ειρηνοφιλία που ισοδυναμεί με την υποστήριξη της εισβολής. Πουτινισμός από δύο πλευρές. Από δεξιά ακούμε διάφορους απόστρατους, τον Κασιδιάρη και τους πραγματικούς νεοναζί, τους συνωμοσιολόγους και τους αντιεμβολιαστές… Από αριστερά, το ΚΚΕ (οπαδοί του έριξαν κόκκινη μπογιά σε καναδικό πολεμικό πλοίο στον Πειραιά) και πάσης φύσεως παλαιοί και νέοι σταλινικοί, με συγγενείς δυνάμεις στον ΣΥΡΙΖΑ, κάνουν ό,τι έκαναν με την εισβολή των Σοβιετικών στην Πράγα το 1968 ή στο Αφγανιστάν το 1979: υμνούν την κατάλυση της εθνικής κυριαρχίας λαών, καταφερόμενοι κατά της Δύσης και της δημοκρατίας.

Οι δυνάμεις που πούλησαν αντισυστημισμό τα χρόνια της χρεοκοπίας ανασυγκροτούνται ως ενιαίο μέτωπο. Τουλάχιστον ας τους απονομιμοποιήσουμε ηθικά.