«Χαίρομαι που κάποιοι παίρνουν {LF}δύναμη μέσα από τις δικές μου ιστορίες»

Οι δύσκολοι καιροί της δημοσιογραφίας μάλλον την ανάγκασαν σε αλλαγή πορείας. Το γράψιμο άλλωστε χρησιμοποιούσε για να επικοινωνήσει με τον κόσμο ό,τι παρακολουθούσε στον χώρο του πολιτισμού ή μέσα από κοινωνικά και γυναικεία θέματα, έρευνες και συνεντεύξεις στα χρόνια που εργάστηκε στο «Βήμα της Κυριακής» και στα περιοδικά «Βημαgazino», «Βημαdonna», «Βημαmen», «Tv Guide» και σε αρκετές ειδησεογραφικές και γυναικείες ιστοσελίδες. Με περιπαικτικό ύφος στο βιογραφικό της η ίδια επισημαίνει ότι στις «καλές εποχές» έγραψε ακόμα και ζώδια με ψευδώνυμο. Κι επειδή αγαπούσε το θέατρο συνυπέγραψε με τον Βασίλη Μαυρογεωργίου τη διασκευή του έργου «Η Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων» για το Παιδικό Στέκι του Εθνικού Θεάτρου, ενώ θεατρικά της έργα έχουν ανέβει στο Ιδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης («72 Ωρες») και στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών («V For Victoria»).

Ολα όσα προσωπικά τής συνέβησαν στη συνέχεια, δηλαδή η διαχείριση της απώλειας των γονέων της μαζί με την παρατεταμένη ανεργία, λειτούργησαν καταλυτικά για να τολμήσει να συστηθεί ως συγγραφέας. Και με το «Μην περπατάς ξυπόλητη» (εκδ. Καστανιώτη) ακροβάτησε σε μια κατηγορία προσωπικής γραφής – autofiction, με απόσταση από τα ροζ λογοτεχνικά παράγωγα – και με την τρίτη έκδοση του βιβλίου της, πριν συμπληρώσει τον πρώτο χρόνο κυκλοφορίας, να την προτρέπει για το επόμενο. «Η δημοσιογραφία είναι επείγουσα λογοτεχνία: Το άκουσα στην υπέροχη ταινία “2046” του Γουόνγκ Καρ Γουάι. Το ξεστομίζει ο κεντρικός ήρωας, ένας καταραμένος εραστής που βγάζει τα προς το ζην γράφοντας κυρίως ερωτικές ιστορίες για διάφορα έντυπα, (ξε)πουλώντας το συγγραφικό του ταλέντο. Πόσο εύστοχη είναι αυτή φράση, πόσες φορές αντιμετώπισα κι εγώ η ίδια πολλά από τα κείμενα που έγραφα για την εφημερίδα ή τα περιοδικά ως πρόβα τζενεράλε για κάτι μεγαλύτερο, πιο διαχρονικό, λιγότερο αναλώσιμο»… γράφει στον επίλογο της «Ξυπόλητης». Αυτή τη διανοητική κατάσταση του «σκέφτομαι και γράφω» η Αστερόπη Λαζαρίδου τη θεωρεί πρωταρχική άσκηση της ύπαρξής της. Για αυτήν μιλήσαμε, χωρίς βαρύγδουπες στοχαστικές ατάκες, στη συνάντησή μας στο καφέ-εστιατόριο του οποίου ο μοιραίος τίτλος (σ.σ. «Αναζητήστε τη γυναίκα») την παρότρυνε να πει και για την επικοινωνία που απέκτησε εκεί πέρα στο inbox. Και για άλλα πολλά για τη ζωή της που τη θεωρεί αστεία και γλυκόπικρη «σαν γαλλική ταινία με ρουμάνικους υπότιτλους».

Ποιες είναι οι μεγάλες φοβίες που
δεν ξεπερνάς ούτε ως ενήλικος;

Να ξυπνάω μέσα στη νύχτα μετά από σεισμό και να μην ξέρω τι να μαζέψω. Πιο μικρή έλεγα ότι θα βάλω σε μία τσάντα το δίπλωμα Proficiency επειδή το πήρα με κόπο. Στη συνέχεια που άλλαξαν οι ευθύνες μου σκέφτομαι να πάρω πρώτο το σκυλί και κάτι πρακτικά γραφειοκρατικά, όπως αποδοχή κληρονομιάς, κτηματολόγιο, έναν φορτιστή, το κινητό και μετά… δεν έχεις πού να πας. Βγαίνεις στον δρόμο.

Το βιβλίο σου έχει πολλές στιγμές από τέτοιες φοβίες;

Το δικό μου λοκντάουν το είχα κάνει πιο πριν από την πανδημία. Και όταν κλειστήκαμε όλοι έδινα συμβουλές επιβίωσης σε όσους είχαν τρομοκρατηθεί. Είχα ήδη γειωθεί και αντιμετωπίσει τον θάνατο των δικών μου και κάποια γεγονότα που με είχαν ζορίσει ψυχολογικά. Οταν λοιπόν ήρθε η πανδημία ήμουν έτοιμη και έγραψα το βιβλίο στη δεύτερη καραντίνα. Αφορμή ήταν ένα κείμενο που έδωσα στο «Vice» με τίτλο «Επιστροφή στο πατρικό στα 40 μου» και ανέφερα ότι ήταν προσωπική ήττα μετά από έναν χωρισμό να πηγαίνεις στο πατρικό σου, να μένεις με τον μπαμπά σου, να κοιμάσαι στο μονό παιδικό κρεβάτι με το εικόνισμα της Παναγίτσας από πάνω. Το κείμενο το ανέβασα στο Facebook ξανά, έγινε viral και επειδή συνήθως κανείς δεν προσέχει τις ημερομηνίες δημοσίευσης των κειμένων όλοι νόμιζαν ότι βιώνω το λοκντάουν στο παιδικό μου δωμάτιο. Αρχισαν λοιπόν κάτι θριαμβολογικά σχόλια του τύπου «είμαστε μαζί σου Αστερόπη Λαζαρίδου». Μόνο φακές δεν μου έστειλαν και μακαρόνια. Δεν τους το εξήγησα, εν μέρει επειδή το απολάμβανα και μου άρεσε. Στο μεταξύ πάντα ήθελα να γράψω ιστορίες δικές μου. Οχι μυθιστόρημα. Είχαν μαζευτεί λοιπόν πολλές μέσα μου και ήθελα να τις μοιραστώ με κόσμο. Οπότε τις μάζεψα και τις έγραψα.

Αρχισες να τις ανακαλείς από τη μνήμη σου;

Πάντα φύλαγα κάτι από αυτές. Συνήθιζα να σημειώνω σε διάφορα χαρτάκια, στο σημειωματάριό μου, σε χαρτοπετσέτες, πολλές φορές έστελνα μηνύματα στον εαυτό μου αν δεν κρατούσα πάνω μου στυλό, για να τα θυμάμαι. Από την άλλη, επειδή ήμουν κουρασμένη από όλα τα χρόνια της δημοσιογραφίας όπου το γράψιμο καταντά φασόν, γίνεται επάγγελμα για επιβίωση και χάνεται η κάψα, είχα αποστασιοποιηθεί. Καθώς εκείνο το διάστημα ήμουν και άνεργη τα διάβαζα διαφορετικά. Και ξαναγάπησα το γράψιμο. Απέκτησα πρόγραμμα, έγραφα μεσημέρι έως το βράδυ με μεγάλες τσαγιέρες για συντροφιά και λίγο σοκολάτα στα ενδιάμεσα διαστήματα για να ανεβαίνουν οι στροφές.

Αυτές οι ιστορίες σου έχουν θετικό πρόσημο;

Είναι ένα κράμα. Εχω και ένα περίεργο χιούμορ, οπότε ακόμα κι αν κάτι είναι δύσκολο και μακάβριο έχω έναν τρόπο να το διακωμωδώ για να μπορώ να συνεχίζω. Οταν περίμενα τη νεκροφόρα να πάρει τον μπαμπά μου, δεν είχα λεφτά να πληρώσω την κηδεία, είχα τρία ευρώ στην τσέπη του γκρι oversize παλτού που φορούσα, ήμουν απεγνωσμένη και τότε περνάει από πάνω μου ένα περιστέρι και κουτσουλάει ακατάσχετα το παλτό. Γυρνάω προς το μέρος της ξαδέρφης μου και σαν να μιλάω προς μία νοητή κάμερα λέω: «Η ζωή συνεχίζεται»… Ε, από τότε πραγματικά με αγάπησα για πρώτη φορά. Αυτά τα περίφημα που όταν πάμε σε ψυχολόγους μάς λένε ότι αν δεν αγαπήσεις τον εαυτό σου δεν θα σε αγαπήσει κανείς άλλος, συνέβη εκείνη ακριβώς τη στιγμή.

Και μετά σε αγάπησε ο κόσμος;

Τα μηνύματα που έρχονται στο inbox μου από άντρες και γυναίκες που διάβασαν το βιβλίο είναι πάρα πολλά. Κάποια από αυτά με έχουν σημαδέψει. Χαίρομαι γιατί υπάρχει κόσμος που παίρνει δύναμη μέσα από τις δικές μου ιστορίες. Ηταν ένα κορίτσι που μου έστειλε μήνυμα ότι μόλις είχε πεθάνει η μαμά της, γύριζε με το ΚΤΕΛ και είχε αγκαλιά το βιβλίο μου και ότι αυτό τής έδινε παρηγοριά. Το βιβλίο κυκλοφόρησε τον Μάιο και μέσα στο καλοκαίρι ξυπνούσα κάθε πρωί και έβρισκα πολλά τέτοια «δωράκια» στο inbox μου. Μου έκανε καλό όχι μόνο επειδή ένιωσα ότι βοηθήθηκε κόσμος αλλά και επειδή ένιωσα λιγότερο μόνη.

Δεν έβρισκες πιεστικά τα μηνύματα άγνωστων ανθρώπων που σου περνάνε το πρόβλημά τους, ενώ δεν είσαι ο ψυχίατρος κανενός;

Αυτό το έχω νιώσει περισσότερο με τους δικούς μου ανθρώπους, τη στιγμή που πας να τους πεις κάτι δικό σου και αμέσως αρχίζουν το «εγώ να δεις». Με τους αναγνώστες δεν το έπαθα ούτε μισή φορά. Πολλές φορές μάλιστα τα καλύτερα μηνύματα τα έβρισκα από άνδρες αναγνώστες. Ενας από τους οποίους έγραψε ότι διαβάζοντας μία ιστορία σου κατάλαβα γιατί με χώρισε η γυναίκα μου. Ή ένας άλλος κατάλαβε ότι ήταν πολύ σκληρός και αδιάφορος στις σχέσεις του και πόσο είχε πληγώσει τις γυναίκες.

Οφείλεται στο ότι το γράψιμό σου δεν είναι αυστηρά φεμινιστικό;

Ο εκδοτικός οίκος από την αρχή πίστεψε ότι ήταν ένα καλό βιβλίο που απευθύνεται στη σύγχρονη 40άρα.

Σαν να λέμε ότι είσαι η Κάρι Μπράντσο της Αθήνας;

Μία φίλη ισχυρίζεται ότι είμαι όλο το «Sex & the City» μόνη μου. Εγραψα για πολλές ιστορίες από τα είκοσί μου έως τα 43 μου. Το βιβλίο διατρέχει μία σφιχτή εικοσαετία από τα πρώτα αποτυχημένα μου ραντεβού, άλλες σχέσεις και μία δύσκολη αποβολή που είχα γύρω στα 40 λόγω παλίνδρομης κύησης. Βλέπεις μία παγωμένη εικόνα του εμβρύου στον υπέρηχο και είναι πολύ σκληρό. Στο βιβλίο γράφω ότι με τον τότε σύντροφό μου κοιτάξαμε για τελευταία φορά μαζί τον υπέρηχο σαν αρνητικό μιας φωτογραφίας που δεν πρόκειται να εμφανιστεί ποτέ. Συνειδητοποίησα ότι οι γυναίκες έχουν ανάγκη να μοιράζονται μεταξύ τους και αυτές τις εμπειρίες. Αλλά συνήθως θα μιλήσουν περισσότερο για τα παιδιά που έχουν κάνει παρά για όσα έχουν χάσει.

Ανήκουν και αυτές οι ανταλλαγές
στην κατηγορία «εγώ να δεις»;

Οχι, είναι ένα γλυκό συνωμοτικό μυστικό. Εγραψα για αυτό επειδή το να μην έχεις παιδί θεωρείται παράξενο και σε αντιμετωπίζουν σαν να είσαι καημένη. Αν απλά δεν θέλεις να κάνεις παιδί, θέλουν να σε κάψουν σαν μάγισσα.