«Ενα γράμμα {LF}στον πατέρα μου, Αντώνη {LF}Καλογιάννη»

Είναι κιόλας ένας χρόνος που λείπεις…

Δεν άλλαξαν πολλά από τότε. Στο σπίτι μας η Αναστασία προοδεύει πάντα στα μαθήματά της. Ο Τάσος ανέλαβε κι άλλες ευθύνες για τον επιούσιο. Η μαμά σε σκέφτεται σχεδόν όλη μέρα. Οπως έκανε και στα 58 χρόνια που ήσασταν μαζί. Η Αννα, η Ελένη και η Αγάπη που τραγουδάει τόσο όμορφα.

Εξω στη ζωή, ολοένα και λιγότερη ζωή. Δεν αναπνέουμε κανονικά. Φοράμε μάσκες όλοι. Οχι εκείνες τις αποκριάτικες. Τις άλλες, τις χειρουργικές. Αλλά και η Αθήνα, σαν την Ελλάδα, ολοένα λιγοστεύει. Φεύγουν 100 άνθρωποι κάθε μέρα.

Στην κοινωνία αγρίεψαν τα πράγματα. Γυναικοκτονίες, σεξουαλικές παρενοχλήσεις, βιασμοί… Εσύ, πατέρα, είχες μία περηφάνια για τον έρωτα. Ο έρωτας στα χρόνια της «χολέρας» εκμηδενίστηκε.

Ο φετινός χειμώνας ήταν βαρύς. Ο χιονιάς μας απέκλεισε στα σπίτια μας. Παγώσαμε. Καθόμουν στο τζάκι και σκεφτόμουν την «Αννούλα του χιονιά», που φαντάζουν ότι το τραγουδούσες στον στρατό, όταν φυλούσες σκοπιά.

Δεν είσαι πια μαζί μας. Ομως με παρηγορεί η σκέψη, πως έφυγες γεμάτος. Γεμάτος ζωή, γεμάτος όνειρα, γεμάτος έρωτα και μυστικά, που εγώ, αν και δεν μου τα έλεγες, τα ξέρω. Αλλά δεν σου τα έλεγα, για να μη σε πληγώσω.

Η Καισαριανή που λάτρεψες, είναι μία ακόμα γειτονιά που στενάζει, «Σαν αμάξι γέρικο στην ανηφοριά».

Σε πενθώ. Ψάχνω την τρυφερή σου ματιά, το γέλιο σου, την ειρωνεία σου, τη δύναμή σου. Και δεν σε βρίσκω. Προχθές, τα ραδιόφωνα έπαιζαν, τα τραγούδια που αγαπάς: τον «Μέτοικο», τη «Μεσόγειο», το άλλο, που το τραγουδάμε καθημερινά όλοι μας: «και που λες Ευτυχία, ευτυχία δεν βρήκαμε»…

Πατέρα, το ξέρω ότι είσαι καλά εκεί στο προσκεφάλι του Θεού. Αλλά εγώ θα ήθελα να είσαι εδώ, μαζί μας. Για ν’ αγαπώ περισσότερο τον κόσμο. Για να πιστεύω ακόμα στις ουτοπίες. Για να τυλίγω τα χέρια μου στον λαιμό σου και στον λαιμό της Αναστασίας. Για να χαϊδεύω τα μαλλιά σου, που είχαν πάντα μίαν αύρα, σαν αυτή που ερχόταν στο σπίτι μας, όταν ήμασταν όλοι μαζί, από τον αγαπημένο σου Υμηττό.

Από τότε που έφυγες, έφυγε και αυτός τον οποίον αγαπούσες περισσότερο από όλους: ο Μίκης. Στο φέρετρό του ακούμπησε όλη η Ελλάδα. Ακόμα και παιδιά τον έκλαψαν, που δεν τον είχαν γνωρίσει. Η Ελλάδα, για μία ολόκληρη εβδομάδα, τον πενθούσε με τα τραγούδια του. Οπου κι αν πήγαινες, άκουγες τα τραγούδια του. Και τα δικά σου: το «Κράτησα τη ζωή μου», το «Φεγγάρι μάγια μου ‘κανες». Και τα άλλα, τα τραγούδια του Αγώνα, που τα ‘χεις πει τόσο ωραία, πατέρα… Μόνο Εσύ.

Φέτος, αυτές τις μέρες που πενθούμε τον ένα χρόνο της δικής σου απουσίας, γιορτάζουμε τα 100 χρόνια από τη γέννηση του αγαπημένου σου φίλου Γρηγόρη Μπιθικώτση. Μου έχεις διηγηθεί τόσα πολλά για σας τους δύο, που ντρέπομαι να τα γράψω.

Θυμάμαι πως ξενυχτούσες σχεδόν κάθε βράδυ και δεν άντεχα να σου κάνω παρέα. Η νύχτα για σένα, ήταν σαν μία γυναίκα, γεμάτη μυστήρια, γεμάτη σιωπές.

Μου λείπουν και οι καυγάδες μας… Δεν συμφωνούσαμε σχεδόν ποτέ μαζί και τσακωνόμασταν συχνά. Αλλά τώρα μου λείπει ο τρόπος που με μάλωνες, που με θύμωνες. Καμιά φορά που με αγανακτούσες. Αλλά όλο αυτό ήταν μία αγάπη τρυφερή, πάτερα, απέραντη. Τι κρίμα που δεν θα ξαναμαλώσουμε ποτέ… Αλλά αν υπήρχε ένας τρόπος να γύριζες, σου υπόσχομαι πως θα ήμουν μία κόρη υπάκουη, γιατί απείθαρχη και ελεύθερη θα ‘μενα πάντα, όπως απείθαρχος και ελεύθερος ήσουν κι εσύ. Και ν’ αγαπάω τους ανθρώπους.

Ομως, αρκετά σου έγραψα. Πριν κλείσω, θυμάμαι το σύνθημά σου: «Αύριο ξημερώνει μια καινούργια ημέρα. Τραβάμε μπρος με αισιοδοξία. Η ζωή είναι ωραία»! Ναι, η ζωή είναι όνειρο. Η ζωή είναι ωραία, ακόμα και με την απουσία σου. Ακόμα και με την απέραντη θλίψη που έχω μέσα μου. Θυμάμαι όταν κάναμε βόλτα στην Καισαριανή, το βλέμμα σου που ήταν απαλό και καθαρό. Οπως είχε γράψει ο Γιώργος Λιάνης εκείνο το κομμάτι, όταν εμφανίστηκες στο Μέγαρο Μουσικής: «ο Καλογιάννης είναι γεμάτος ΗΘΟΣ ΚΑΙ ΦΩΣ».

Ναι, το βλέμμα σου, το βλέμμα μου λείπει περισσότερο από όλα. Το βλέμμα σου που ήταν «σαν το γέλιο του Μάη». Το γέλιο σου, που ήταν γεμάτο αρώματα.

Διάβασα όλα τα γράμματα που μου έστειλες και τα διαβάζω και στην Αναστασία και στον Τάσο. Θέλω να ξέρεις, πως είμαι υπερήφανη που είμαι κόρη σου και θέλω να σου πω αυτό το τελευταίο: Πιστεύω. Με έμαθες να πιστεύω. Αυτή είναι η πιο μεγάλη μου δύναμη. Πιστεύω στη ζωή. Πιστεύω στους ανθρώπους. Γιατί κατάλαβα αυτά που μου έλεγες, ότι η ζωή είναι ωραία ακόμη και όταν είναι πολύ άσχημη. Το ίδιο και οι άνθρωποι.

Υ.Γ.: Για μένα δεν συμπληρώθηκε φέτος ένας χρόνος από τον θάνατό σου, αλλά 12 μήνες, 365 ημέρες, 8.760 ώρες, 525.600 λεπτά… Γιατί κάθε λεπτό μου λείπεις.