Πώς το Σουέζ αναβαθμίζει τον… Πειραιά

Θετικές εξελίξεις όχι μόνο για το διεθνές εμπόριο αλλά και το λιμάνι του Πειραιά και το ελληνικό λιμενικό σύστημα εν γένει προδιαγράφει η διαπλάτυνση της Διώρυγας του Σουέζ, η οποία όπως ανακοινώθηκε πρόσφατα θα ολοκληρωθεί το 2023. Η Αρχή Διαχείρισης της Διώρυγας (SCA) γνωστοποίησε πως το προηγούμενο χρονοδιάγραμμα αναθεωρήθηκε και πλέον προβλέπει την περάτωση των εργασιών σε μικρότερο χρονικό διάστημα από όσο προβλεπόταν αρχικά.

Οι εργασίες είναι επικεντρωμένες αφενός στην διαπλάτυνση τμήματος της Διώρυγας και αφετέρου στην επέκταση ενός εκ των υπαρχόντων καναλιών κατά μήκος της διαδρομής από την αρχή της Διώρυγας ως το Πορτ Σάιντ στη Μεσόγειο.

Οπως έγινε γνωστό εργασίες θα βοηθήσουν στην αύξηση του αριθμού των πλοίων που διαπλέουν τη Διώρυγα σε κομβόι κατά έξι σε κάθε διέλευση, ενώ στο σημείο που είχε δημιουργηθεί το πρόβλημα με το Ever Given – όταν το σκάφος είχε κλείσει τη Διώρυγα για έξι ολόκληρες ημέρες τον προηγούμενο Μάρτιο, σημαίνοντας παγκόσμιο συναγερμό – τα έργα περιλαμβάνουν αύξηση του πλάτους κατά 40 μέτρα αλλά και αύξηση του μέγιστου βάθους κατά 2 μέτρα.

Οι εργασίες που είναι σε εξέλιξη θα αυξήσουν τον αριθμό των διερχόμενων πλοίων κατά 27%, ανέφερε ο πρόεδρος της Αρχής Διαχείρισης, Οσάμα Ραμπί, ενώ υπογράμμισε πως τα έργα διενεργούνται αποκλειστικά από τις υπηρεσίες της Αρχής Διαχείρισης και τις συνεργαζόμενες υπηρεσίες.

Η αύξηση των διερχόμενων φορτίων επηρεάζει θετικά και τη γεωστρατηγική σημασία του λιμανιού του Πειραιά, όπως εξηγεί ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Πειραιώς και διευθυντής του Διιδρυματικού Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών «Διοίκηση στη Ναυτική Επιστήμη και Τεχνολογία», Γιάννης Θεοτοκάς. «Ο στρατηγικός ρόλος του λιμανιού του Πειραιά, αλλά και άλλων ελληνικών λιμένων, συνδέεται με τη γεωγραφική του θέση και την άμεση πρόσβαση που αυτή του εξασφαλίζει στη Διώρυγα του Σουέζ.

Η ανεμπόδιστη λειτουργία της Διώρυγας, ιδιαίτερα μετά τις εργασίες διαπλάτυνσης και εκβάθυνσης στο νότιο τμήμα της, θα αποτελέσει την προϋπόθεση για τη συνεχή αύξηση των φορτίων του Πειραιά, την ενδυνάμωση της ανταγωνιστικής του θέσης στη διακίνηση εμπορευματοκιβωτίων και την ενίσχυση της θέσης του ως πύλης εισόδου φορτίων της ΝΑ Ασίας και ιδιαίτερα της Κίνας στις ευρωπαϊκές αγορές», αναφέρει ο συνομιλητής μας.

Βέβαια ο κ. Θεοτοκάς δεν παραβλέπει να επισημάνει και τους «κινδύνους» που γεννιούνται από πιθανές δυσλειτουργίες της Διώρυγας, όπως αυτή που προκλήθηκε πρόσφατα με την προσάραξη του πλοίου Ever Given ή από την ευρεία χρήση εναλλακτικών επιλογών, όπως αυτής του βορείου περάσματος.

Σε κάθε περίπτωση η σημασία της Διώρυγας είναι πολύ σημαντική για το διεθνές εμπόριο. «Η σημασία της Διώρυγας του Σουέζ για την εύρυθμη λειτουργία του θαλάσσιου εμπορίου καθίσταται εμφανής» αναφέρει ο κ. Θεοτοκάς «από το γεγονός ότι περίπου το 12% του παγκόσμιου θαλασσίου εμπορίου μεταφέρεται μέσω της Διώρυγας. Καθημερινά, περίπου 50 πλοία που μεταφέρουν φορτία αξίας 9,6 δισ. διασχίζουν τη Διώρυγα».

Επισημαίνεται ότι η διέλευση μέσω του Σουέζ, έναντι του ταξιδιού μέσω του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας, μπορεί να συντομεύσει τη διάρκεια του ταξιδιού ενός εμπορικού πλοίου, ανάλογα με τα λιμάνια που συνδέει, τουλάχιστον κατά 10 ημέρες.

Αυτό οδηγεί σε εξοικονόμηση κόστους για τους φορτωτές αφού τα προϊόντα φτάνουν στις αγορές νωρίτερα, ενώ ταυτόχρονα μειώνει το κόστος μεταφοράς τους, ιδιαίτερα στις μέρες μας που οι τιμές των καυσίμων αλλά και οι τιμές των ναύλων των πλοίων βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα.

Η εύρυθμη λειτουργία της Διώρυγας έχει όμως τη γεωπολιτική και περιβαλλοντική διάσταση.

Οπως υπογραμμίζει ο κ. Θεοτοκάς «υπάρχει, ένας ακόμα παράγοντας που καθιστά κρίσιμο τον ρόλο της Διώρυγας, αφού η εύρυθμη λειτουργία της περιορίζει τις περαιτέρω προοπτικές σύνδεσης της Βορειοδυτικής Ευρώπης και της Νοτιοανατολικής Ασίας μέσω της Αρκτικής και του βορείου περάσματος, η οποία δημιουργεί σοβαρές ανησυχίες για τις επιπτώσεις που θα έχει στο περιβάλλον και έχει οδηγήσει μεγάλες ναυτιλιακές επιχειρήσεις όπως η MSC και CMA-CGM να εκφράσουν την αντίθεση τους στη χρήση του».

Να επισημανθεί ότι η χρήση της Διώρυγας οδηγεί και σε μείωση των ρύπων που εκπέμπονται από τα πλοία λόγω της κατανάλωσης μικρότερων ποσοτήτων καυσίμων, ενώ η SCA σχεδιάζει να λάβει μέτρα για την ενθάρρυνση της πράσινης ναυτιλίας το 2022.