Δονήσεις στην Πόλη από τη ρωσική εξαρχία

Ως απόπειρα ολοκλήρωσης του επεκτατικού σχεδίου του Πατριαρχείου Μόσχας σε περιοχές στις οποίες δεν έχει δικαιοδοσία και δικαιώματα – και εδράζεται στη θεωρία περί της «τρίτης Ρώμης» και της μεγάλης Ρωσικής Εκκλησίας αλλά και σε γεωπολιτικές επιδιώξεις – ερμηνεύονται από το Φανάρι η εξαρχία που δημιούργησαν οι Ρώσοι στην αφρικανική ήπειρο και οι προθέσεις τους για ανάλογη δομή και στην Κωνσταντινούπολη.

Η αντίδραση του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας μετά τη δημιουργία ρωσικής εξαρχίας στην Αφρική ήταν σφοδρή. Χαρακτήρισε την ενέργεια των Ρώσων όχι μόνο «εισπήδηση» αλλά και προσπάθεια αλλοίωσης της ορθόδοξης εκκλησιολογίας που έχει και χαρακτηριστικά κοσμικά, «νεοαποικιοκρατικού πνεύματος». Ανακοίνωσε δε ότι θα ενημερώσει το Οικουμενικό Πατριαρχείο και σύμφωνα με πληροφορίες το πιθανότερο είναι να ζητήσει Σύνοδο των Προκαθημένων των Πρεσβυγενών Πατριαρχείων. Η Ρωσική Πατριαρχική Εξαρχία Αφρικής θα αποτελείται από τις εκκλησιαστικές επαρχίες Βορείου και Νοτίου Αφρικής. Σημειώνεται ότι οι εξαρχίες στην Ορθόδοξη Εκκλησία έχουν τον ρόλο της αντιπροσωπείας, είναι κάτι σαν πρεσβείες, σαν διπλωματικές αποστολές.

Οπως είναι επόμενο, τόσο το Φανάρι όσο και η Αθήνα παρακολουθούν με έκδηλο προβληματισμό τις τελευταίες ενέργειες της Ρωσικής Εκκλησίας. Η τελευταία εξέλιξη πάντως με τη δημιουργία εξαρχίας στην Αφρική από το Πατριαρχείο Μόσχας δεν αποτελεί κεραυνό εν αιθρία για το Οικουμενικό Πατριαρχείο. Ούτε εκλαμβάνεται ως πράξη εκδίκησης των Ρώσων στο Φανάρι για την παραχώρηση αυτοκεφαλίας στην Εκκλησία της Ουκρανίας και σε πατριαρχεία που αναγνώρισαν την αυτοκεφαλία. «Εκδίκηση; Ποια εκδίκηση; Μα οι Ρώσοι εδώ και αιώνες προχωρούν σε τέτοιες αντικανονικές ενέργειες αμφισβητώντας κανόνες και δικαιώματα του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Επιχειρούν να εμφανιστούν ως “θύματα”. Και με πρόσχημα και αφορμή την παραχώρηση αυτοκεφαλίας στην Ουκρανία από το Φανάρι θέλουν να δείξουν ότι έχει δημιουργηθεί σχίσμα στην Ορθόδοξη Εκκλησία και έτσι δικαιολογείται η κίνησή τους στην Αφρική. Αλλά στην πραγματικότητα ο στόχος τους είναι να ολοκληρώσουν το επεκτατικό σχέδιο της Ρωσικής Εκκλησίας» σημειώνουν με νόημα μιλώντας στα «ΝΕΑ» εκκλησιαστικές πηγές.

ΕΠΕΚΤΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. Σε πρόσφατο άρθρο του σε εκκλησιαστική ιστοσελίδα ο μητροπολίτης Πισιδίας Σωτήριος (έχει ποίμνιο και ναούς στην Αττάλεια και στην Αλάγια) καταδικάζει την πράξη δημιουργίας της εξαρχίας στην Αφρική από τους Ρώσους, σημειώνοντας πως «οι διοικούντες το Πατριαρχείο Μόσχας έπαψαν πλέον να σκέπτονται με εκκλησιαστικά κριτήρια και έγιναν, απροκάλυπτα πλέον, εξαρτήματα της επεκτατικής ρωσικής πολιτικής. Διότι από πότε η Εκκλησία υπακούει στις αιτήσεις κάποιων κληρικών άλλης δικαιοδοσίας (αν αυτό δεν είναι δολία πρόφαση για αφελείς) και προχωρεί σε δημιουργία αντικανονικών μορφωμάτων;». Αλλά δεν περιορίζεται σε αυτό. Κρούει το καμπανάκι του κινδύνου και για πιθανές παρόμοιες ενέργειες του Πατριαρχείου Μόσχας και σε άλλα πρεσβυγενή πατριαρχεία. «Και τώρα να περιμένουμε να δούμε να συμβεί το ίδιο και στις Αυτοκέφαλες Εκκλησίες Κύπρου και Ελλάδος, και όχι μόνον!». Πρόσφατα εξάλλου ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος είχε χαρακτηρίσει  αγνώμονα τη συμπεριφορά της Ρωσίας προς τη Μητέρα της Εκκλησία, το Οικουμενικό Πατριαρχείο. «Εμείς τους δώσαμε τα φώτα, το αλφάβητο. Και τελικά, όπως λέμε, εκίνησαν την πτέρνα κατά του ευεργέτη» είχε πει χαρακτηριστικά.

Ρωσικές Εκκλησίες ΠΑΝΤΟΥ. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι το Πατριαρχείο Μόσχας με πρόσφατες δηλώσεις ιεραρχών του δεν απέκλεισε μια δημιουργία εξαρχίας και στην Τουρκία, δηλαδή μέσα στα όρια δικαιοδοσίας του Οικουμενικού Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως. Μάλιστα, όπως επισημαίνουν εκκλησιαστικές πηγές, αυτό ουσιαστικά έχει ήδη συμβεί. Ρώσοι ιερείς πραγματοποιούν θείες λειτουργίες σε ναούς επικαλούμενοι ότι υπάρχει ρωσικό ποίμνιο και ανάγκες για λειτουργία στη ρωσική γλώσσα. Δηλαδή αυτό που δεν έχει γίνει από τους Ρώσους είναι μια οργανωμένη δομή. Είναι επίσης συνηθισμένη πρακτική της Ρωσίας να δημιουργεί ρωσικές εκκλησίες όπου δημιουργεί και πρεσβείες. Και αυτό φανερώνει πώς και σε ποιον βαθμό το Πατριαρχείο Μόσχας αποτελεί βασικό βραχίονα της ρωσικής εξωτερικής πολιτικής εδώ και χρόνια.