Μια ήρεμη δύναμη που απαντά στο μίσος με διάλογο

Μερικές φωνές έχουν μεγαλύτερο βάρος από άλλες. Κι ορισμένες προσωπικότητες έχουν μεγαλύτερη παρέμβαση. Αυτό συμβαίνει με τον Πάπα Φραγκίσκο. Μια ήρεμη δύναμη που δεν φοβάται να μιλήσει για θέματα που ενοχλούν, που πειράζουν, που διχάζουν. Και τέτοια θέματα υπάρχουν πολλά στη Μεσόγειο.

Στις διαιρέσεις, στο μίσος και στην εχθρότητα, ο Πάπας απαντά με διάλογο. Πάει κόντρα στον άλλον χρησιμοποιώντας σωστές, κατευναστικές λέξεις. Καθώς αναχωρεί από την Κύπρο σήμερα το πρωί για να προσγειωθεί στην Αθήνα το μεσημέρι ώστε να συναντήσει την Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου και τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, ο Πάπας είναι γεμάτος ελπίδες.

Ο διάλογος δεν είναι πάντα εύκολος. Και το ξέρει ο Πάπας. Κατά το πρώτο του ταξίδι στη Βραζιλία, στο περιθώριο των Ημερών της Καθολικής Νεολαίας, φοβόταν τον διάλογο με τους δημοσιογράφους στην αρχή. Αλλά όταν τους γνώρισε, συνειδητοποίησε ότι δεν ήταν τόσο δύσκολα τελικά. Από τότε απολαμβάνει την «άσκηση». Μάλιστα, του αρέσει να δέχεται βιβλία ή μικρά δώρα που του δίνουν δημοσιογράφοι στο παπικό αεροπλάνο.

Στην πτήση από τη Ρώμη στη Λάρνακα, η Ενωση Δημοσιογράφων του Βατικανού του έκανε πέραν των άλλων ένα ξεχωριστό δώρο γενεθλίων: έναν πίνακα με το όνομα ενός μικρού κοριτσιού, της Alexandra Hazakarol, που γεννήθηκε σε μια προσφυγική βάρκα που πήγαινε από το Καλαί της Γαλλίας στην Αγγλία, αλλά πέθανε τρεις μέρες αργότερα. Αυτός ο πίνακας είναι σαν μια αναμνηστική πλακέτα για τις ψυχές όλων των εξόριστων που πέθαναν στα γαλλοβρετανικά νερά. Ο Πάπας το εκτίμησε πολύ.

Εχει ιδιαίτερη ευαισθησία για εκείνους τους ανθρώπους που δραπετεύουν από πολέμους και διώξεις για να βρουν ειρήνη και γαλήνη στην Ευρώπη, αλλά ζουν μια κόλαση. Αρνείται να βλέπει τη Μεσόγειο σαν «νεκροταφείο ψυχών», το είπε πολλές φορές κατά την παραμονή του στην Κύπρο. Στον νέο καθεδρικό ναό ή στο γήπεδο της Λευκωσίας, μπροστά σε 7.000 πιστούς. Στα 84 του, ο πανίσχυρος Φραγκίσκος λατρεύει την Ευρώπη και αγαπά ιδιαίτερα αυτή την περιοχή της Μεσογείου, αφού αυτή είναι η όγδοη επίσκεψή του.

Στην Ελλάδα θα είναι η δεύτερη, μετά τη Λέσβο το 2016, αλλά η πρώτη στην Αθήνα, όπου θα μιλήσει για τα ίδια θέματα που τον απασχολούν. Ο Πάπας είναι κατά της κατασκευής κλειστών κέντρων, είναι υπέρ της καλύτερης ενσωμάτωσης των προσφύγων που άφησαν τα πάντα για να σώσουν τις οικογένειές τους. Το 2016 έφυγε με δώδεκα Σύρους, τρεις οικογένειες που ξαφνιάστηκαν από την πρωτοφανή απόφαση του Πάπα. Ηθελε να «καλωσορίσει την πληγωμένη ανθρωπότητα», να σπάσει τα ταμπού, να δείξει ότι αυτοί οι άνθρωποι είναι πάνω απ’ όλα άνθρωποι.

«Ευγενικός άνθρωπος

με τεράστια καρδιά»

Μία από αυτούς τους τυχερούς Σύρους, η Νουρ Εσα, ζει στη Ρώμη σήμερα, μιλάει άπταιστα ιταλικά, έχει σπουδάσει χάρη στο Βατικανό και τώρα εργάζεται σε εργαστήριο νοσοκομείου. Μιλάει για τον Πάπα ως έναν «καταπληκτικό, ευγενικό άνθρωπο με τεράστια καρδιά» αν και δεν βρίσκει τις λέξεις για να περιγράψει τον θαυμασμό της.

Σύντομα 50 πρόσφυγες, κυρίως από το Καμερούν και το Αφγανιστάν, θα αναχωρήσουν από την Κύπρο για τη Ρώμη. Αλλη μια δυνατή κίνηση του Πάπα που θα σημαδέψει την ιστορία και θα ενθαρρύνει τον διάλογο. Την πολύτιμη και επείγουσα ανάγκη για διάλογο, ως θεραπεία, και όχι μόνο για τους πρόσφυγες, συζήτησε με τον Νίκο Αναστασιάδη, τον κύπριο πρόεδρο. Από το προεδρικό μέγαρο της Λευκωσίας, δήλωσε ότι «η πληγή που υφίσταται περισσότερο αυτή η γη είναι η τρομερή ρήξη που υπέστη τις τελευταίες δεκαετίες (…) Ο δρόμος της ειρήνης, που θεραπεύει τις συγκρούσεις και αναγεννά την ομορφιά της αδελφότητας, χαρακτηρίζεται από μια λέξη: διάλογος». Και πρόσθεσε: «Σκέφτομαι την εσωτερική ταλαιπωρία όλων εκείνων που δεν μπορούν να επιστρέψουν στα σπίτια τους ή στους τόπους λατρείας τους», αναφερόμενος στους 200.000 πρόσφυγες από την τουρκική εισβολή, αφήνοντας πίσω την περιουσία και τα σπίτια τους.

«Ας μην ξεχνάμε την

τύχη των αγνοουμένων»

Συγκρίνοντας την Κύπρο με «μαργαριτάρι μεγάλης αξίας», προέτρεψε σε «κινήσεις χαλάρωσης, συγκεκριμένα βήματα διαλόγου», παρά σε «χειρονομίες εξουσίας, απειλές για αντίποινα ή επιδείξεις βίας». «Σκέφτομαι, για παράδειγμα, τη δέσμευση για μια ειλικρινή συζήτηση που θέτει πρώτα τις ανάγκες του πληθυσμού», είπε. «Ας μην επικρατήσει το μίσος, ας μην εγκαταλείψουμε την επούλωση πληγών, ας μην ξεχνάμε την τύχη των αγνοουμένων. Σκεφτείτε τις μελλοντικές γενιές που επιθυμούν να κληρονομήσουν έναν ειρηνικό, συνεργάσιμο και ενωμένο κόσμο, που δεν κατοικείται από αιώνιες αντιπαλότητες και δεν είναι μολυσμένος από άλυτους καυγάδες».

Τον ίδιο ενθουσιασμό για ειρήνη και αλληλεγγύη σκοπεύει να μεταφέρει και στο Μέγαρο Μουσικής της Αθήνας αύριο το μεσημέρι.