«Στα πρόθυρα της διάλυσης η Βοσνία και Ερζεγοβίνη»

Τα Βαλκάνια βρίσκονται και πάλι σε περίοδο αστάθειας, με πιο ανησυχητική την κατάσταση στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη. Ο εκπρόσωπος της διεθνούς κοινότητας στην πρώην γιουγκοσλαβική δημοκρατία Κριστιάν Σμιντ, προειδοποιεί ότι η χώρα βρίσκεται στα πρόθυρα διάλυσης και θεωρεί «πολύ πιθανή» την πιθανότητα ξεσπάσματος νέων συγκρούσεων. Την ίδια ώρα στη Βόρεια Μακεδονία γίνονται διαπραγματεύσεις για το εάν θα επιβιώσει η κυβέρνηση μετά την παραίτηση του πρωθυπουργού Ζόραν Ζάεφ, ενώ κυβερνητικές κρίσεις έχουν ξεσπάσει σε Βουλγαρία και Ρουμανία.

Στην έκθεσή του προς τον ΟΗΕ, που δημοσιοποίησε η εφημερίδα «Γκάρντιαν», ο Σμιντ απεσταλμένος του διεθνούς οργανισμού στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη αναφέρει ότι εάν οι σέρβοι αποσχιστές υλοποιήσουν την απειλή τους να δημιουργήσουν και πάλι δικό τους στρατό, διχάζοντας τις εθνικές ένοπλες δυνάμεις, τότε θα πρέπει να αποσταλούν στην περιοχή και άλλες διεθνείς ειρηνευτικές δυνάμεις ώστε να μην ξεσπάσουν και πάλι συγκρούσεις. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν 700 κυανόκρανοι της δύναμης Eufor του ΟΗΕ στη Βοσνία και το ΝΑΤΟ διατηρεί γραφείο στο Σαράγεβο. Η εντολή και για τα δύο ολοκληρώνεται αυτή την εβδομάδα και θα χρειασθεί ανανέωση στο Συμβούλιο Ασφαλείας, όμως η Ρωσία απειλεί να την μπλοκάρει, εάν δεν αφαιρεθούν όλες οι αναφορές στον Σμιντ ως επιτηρητή της ειρηνευτικής συμφωνίας του Ντέιτον, του 1995. Στην πρώτη του αναφορά από τον Αυγουστο, οπότε ανέλαβε τα καθήκοντά του, ο Σμιντ, γερμανός πρώην υπουργός, προειδοποιεί ότι η Βοσνία αντιμετωπίζει τη «μεγαλύτερη υπαρξιακή απειλή της μεταπολεμικής περιόδου». O υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Γκάμπριελ Εσκομπάρ είπε στο Κογκρέσο την περασμένη εβδομάδα ότι οι ΗΠΑ εργάζονται μαζί με την ΕΕ ώστε «να εξασφαλιστεί ότι θα υπάρξουν συνέπειες για οποιαδήποτε παράνομη ή αποσταθεροποιητική δράση» στη Βοσνία.

Στη Βόρεια Μακεδονία, συζητείται ακόμα το ενδεχόμενο διεξαγωγής πρόωρων εκλογών, το οποίο, πάντως, προς το παρόν φαίνεται να απομακρύνεται. Οι εκπρόσωποι των κομμάτων που στηρίζουν την κυβερνητική πλειοψηφία, στη συνάντησή τους με τον υπό παραίτηση πρωθυπουργό Ζόραν Ζάεφ, επιβεβαίωσαν ότι η πλειοψηφία αυτή είναι σταθερή και τάχθηκαν κατά των πρόωρων εκλογών. Το μεγαλύτερο αλβανικό κόμμα που συμμετέχει στην κυβέρνηση συνασπισμού, το DUI του Αλί Αχμέτι, εξέφρασε ανοιχτά τη διαφωνία του με τη δήλωση παραίτησης του Ζάεφ, ο οποίος όμως επιμένει σε αυτήν. Η παρούσα κυβέρνηση συνασπισμού έχει κοινοβουλευτική πλειοψηφία, έστω και ισχνή καθώς υποστηρίζεται από 62 βουλευτές εκ των 120 που αριθμεί το νομοθετικό σώμα της χώρας. Την πλειοψηφία αυτή εξασφαλίζουν 12 μεγαλύτερα και μικρότερα κόμματα και ένας ανεξάρτητος βουλευτής.

Η Βουλγαρία οδεύει προς τις προεδρικές και βουλευτικές εκλογές της 14ης Νοεμβρίου, εν μέσω πολιτικής κρίσης. Η τελευταία δημοσκόπηση δείχνει ότι ο συνασπισμός κομμάτων γύρω από τον πρώην πρωθυπουργό Μπόικο Μπορίσοφ θα τερματίσει πρώτος καθώς συγκεντρώνει 22,5%. Ομως ο Μπορίσοφ βρίσκεται σε πολιτική απομόνωση λόγω των σκανδάλων που αφορούν τη δεκαετή διακυβέρνησή του. Οι ειδικοί θεωρούν πως τα άλλα κόμματα που αντιτίθενται στον Μπορίσοφ έχουν μεγαλύτερες πιθανότητες να συνασπιστούν και να σχηματίσουν κυβέρνηση.

Η Ρουμανία βρίσκεται σε πολιτική παράλυση από τις 5 Οκτωβρίου, όταν η κεντροδεξιά κυβέρνηση του Φλορίν Κίτσου ανετράπη από το Κοινοβούλιο μετά την αποχώρηση κόμματος από τον κυβερνητικό συνασπισμό. Ο υπηρεσιακός υπουργός Αμυνας Νικολάε Σιούκα επέστρεψε στον πρόεδρο Γιοχάνις την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης, αφού κατέστη σαφές ότι δεν θα κερδίσει την έγκριση του Κοινοβουλίου για να γίνει πρωθυπουργός.