Το αμερικανικό ταξίδι του Βαρθολομαίου

^«Για σχεδόν 1.000 χρόνια, υπήρχε μια θλιβερή διαίρεση μεταξύ δύο κλάδων της χριστιανικής οικογένειας (…). Ομως ένα ακόμη βήμα στη μακρά πορεία προς τη συμφιλίωση μεταξύ της Ορθόδοξης και της Καθολικής Εκκλησίας θα γίνει αυτόν τον μήνα, όταν ο Βαρθολομαίος, ο ορθόδοξος Αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως – Νέας Ρώμης, επισκεφθεί το Πανεπιστήμιο Notre Dame».

Με αυτόν τον ιδιαίτερα τιμητικό τρόπο προαναγγέλλουν οι υπεύθυνοι του Πανεπιστημίου Notre Dame – που ίδρυσαν καθολικοί πριν από 179 χρόνια – στο South Bend, στην Ιντιάνα των Ηνωμένων Πολιτειών, την επίσκεψη του Οικουμενικού Πατριάρχη την προσεχή Πέμπτη 28 Οκτωβρίου.

Από την περιοδεία του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου στις ΗΠΑ, που ξεκινάει σήμερα και θεωρείται σταθμός στην 30ετή θητεία του, οι περισσότεροι στέκονται στη συνάντησή του με τον πρόεδρο Τζο Μπάιντεν μεθαύριο στον Λευκό Οίκο και βέβαια στα θυρανοίξια του Αγίου Νικολάου στο Σημείο Μηδέν στις 2 Νοεμβρίου. Να όμως που η επίσκεψη του Πατριάρχη, μολονότι έγινε αναγκαστικά πιο «κόμπακτ» λόγω των περιορισμών του κορωνοϊού, έχει και άλλες ιστορικές στιγμές. Οπως αυτή στο Πανεπιστήμιο Notre Dame. Εκεί ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος θα λάβει τιμητικό πτυχίο, ενώ ο «πράσινος Πατριάρχης» θα εκφωνήσει και μια ομιλία για την περιβαλλοντική διαχείριση.

Ο ερχομός του στο πανεπιστήμιο «είναι, πρώτα και κύρια, ένα σημάδι αλληλεγγύης μεταξύ των χριστιανών, μεταξύ Ανατολής και Δύσης», σημειώνει ο ιερέας και καθηγητής Βυζαντινής Θεολογίας στο Notre Dame Αλεξ Τόρενς.

Στο Σημείο Μηδέν.H δεκαήμερη επίσκεψη του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου στις Ηνωμένες Πολιτείες έχει όλες τις προϋποθέσεις για να είναι ιστορική. Και, όπως προεξοφλείται, θα είναι και από τις πιο ξεχωριστές περιοδείες ολόκληρης της θητείας του στον οικουμενικό θρόνο. Είναι χαρακτηριστικό πως ο Οικουμενικός Πατριάρχης θα τελέσει τα θυρανοίξια του ναού του Αγίου Νικολάου στο Σημείο Μηδέν – πρόκειται για το εκκλησάκι που βρισκόταν δίπλα στους Δίδυμους Πύργους και καταστράφηκε την 11η Σεπτεμβρίου – στις 2 Νοεμβρίου, δηλαδή ακριβώς την ημέρα που θα συμπληρώνει 30 χρόνια ως Πατριάρχης. Μάλιστα τα θυρανοίξια θα τελεστούν την ημέρα που γιορτάζει τα ονομαστήριά του ο Αρχιεπίσκοπος Αμερικής Ελπιδοφόρος, στενός συνεργάτης του Πατριάρχη Βαρθολομαίου επί σειρά ετών. Εξάλλου η επίσκεψη του Πατριάρχη στην Αμερική είναι η πρώτη μετά την εκλογή τού Ελπιδοφόρου στον αρχιεπισκοπικό θρόνο της Αμερικής.

Συναντήσεις στην Ουάσιγκτον. Οι συναντήσεις που θα έχει ο Βαρθολομαίος με την ανώτατη ηγεσία των Ηνωμένων Πολιτειών, τον αμερικανό πρόεδρο Τζο Μπάιντεν, τον υπουργό Εξωτερικών Αντονι Μπλίνκεν, αλλά και την πρόεδρο της Βουλής των Αντιπροσώπων Νάνσι Πελόζι, στον Λευκό Οίκο και στο Καπιτώλιο φανερώνουν εμπράκτως τον παγκόσμιο ρόλο που έχει ο Οικουμενικός Πατριάρχης ως ο θρησκευτικός ηγέτης των ορθοδόξων. Και ταυτόχρονα στέλνουν μηνύματα σε πολλές κατευθύνσεις. Το Πατριαρχείο και ο Βαρθολομαίος αναμένουν με ιδιαίτερο ενδιαφέρον αυτά τα τετ α τετ καθώς δεν αποκλείεται οι αμερικανοί αξιωματούχοι να επαναλάβουν την ανάγκη η Τουρκία να σέβεται τις θρησκευτικές ελευθερίες. Είναι πολύ πιθανό να υπάρξει και μια νέα δήλωση – προτροπή προς την τουρκική κυβέρνηση για το άνοιγμα της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι Βαρθολομαίος και Μπάιντεν γνωρίζονται από την προηγούμενη επίσκεψη του Πατριάρχη στην Αμερική, το 2009. Ο Τζο Μπάιντεν, αντιπρόεδρος τότε στην κυβέρνηση Ομπάμα, είχε παραθέσει δείπνο στην Ουάσιγκτον προς τιμήν του Βαρθολομαίου και είχε αναφερθεί με πολύ θερμά λόγια στον ρόλο τού Πατριαρχείου και στις περιβαλλοντικές πρωτοβουλίες του. Επιπλέον, έχει συναντηθεί ξανά και με την πρόεδρο της Βουλής Νάνσι Πελόζι. Στο πρόγραμμα του Οικουμενικού Πατριάρχη είναι επισκέψεις σε ναούς και σε κοινότητες των ορθοδόξων της Αμερικής, στις Πολιτείες της Πενσυλβάνια, της Ιντιάνα και της Νέας Υόρκης. Είναι προγραμματισμένο επίσης να συμμετάσχει σε εκδήλωση της Αρχιεπισκοπής Αμερικής με ομιλητή τον πρώην υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο.