Για την απλή αναλογική σφάζονται παλικάρια

Η ξαφνική εμπλοκή του Γιώργου Παπανδρέου στη διαδοχή του ΚΙΝΑΛ, έβαλε φωτιά: Το κόμμα είχε να απασχολήσει τόσο πολύ τη δημοσιότητα από τότε που ήταν ακόμα… ΠΑΣΟΚ. Ομως, όσο κι αν το όνομα Παπανδρέου προκάλεσε σεισμικές αναταράξεις, και πάλι, υπάρχει σε πολλούς η αίσθηση ότι όλα αυτά είναι «πολύ κακό για το τίποτα». Το κόμμα, είτε έτσι είτε αλλιώς, βρίσκεται στο περιθώριο της πολιτικής ζωής, συγκριτικά τουλάχιστον με το ένδοξο παρελθόν του. Και η αναβίωσή του δεν θα είναι εύκολη υπόθεση για κανέναν που θα κερδίσει τις εσωκομματικές εκλογές, όποιος κι αν είναι. Ασφαλώς η αρχηγία ενός κόμματος που θα μπει στη Βουλή προκαλεί ενδιαφέρον. Αλλά τόσο; Ούτε η εμπλοκή του ονόματος Παπανδρέου αρκεί να ερμηνεύσει επαρκώς αυτό το φούντωμα. Ούτε καν το αιματηρό πολιτικό κουτσομπολιό, που πλέον παρέχεται άφθονο από τη Χαριλάου Τρικούπη και τους διεκδικητές της. Υπάρχει όμως κάτι άλλο που μπορεί.

Το κλειδί γι’ αυτή τη φασαρία, ιδίως δε για την αναζωπύρωση του ενδιαφέροντος Παπανδρέου, βρίσκεται στο εκλογικό σύστημα. Και στην, όχι εντελώς αβάσιμη, ελπίδα ότι με αυτό το σύστημα το κρίσιμο δεν θα είναι τα μεγάλα ποσοστά, αλλά ο ρόλος που μπορεί να διεκδικήσει την επόμενη ημέρα ως κόμμα που εκφράζει το «Κέντρο», ανάμεσα στη «Δεξιά» και την «Αριστερά»: όλα αυτά φυσικά μέσα σε εισαγωγικά, καθώς τίποτα δεν ανταποκρίνεται πλέον πραγματικά σε αυτούς τους ιστορικού χαρακτήρα προσδιορισμούς. Αλλά πόση σημασία έχει αυτό; Πολύ. Εκείνο που μετράει, είναι ότι δεν είναι απίθανο στην επόμενη Βουλή το ΚΙΝΑΛ-ΠΑΣΟΚ να καταστεί ρυθμιστής των εξελίξεων, ή, τουλάχιστον, ένας από τους παράγοντες που θα κρίνουν αν θα σχηματιστεί κυβέρνηση ή αν θα προκηρυχθούν αμέσως νέες εκλογές, όπως η σημερινή κυβέρνηση εύχεται και ελπίζει, αλλά, σε καμία περίπτωση, δεν μπορεί να είναι σίγουρη ότι θα μπορέσει να επιβάλει.

Κατά πάσα πιθανότητα, η επόμενη Βουλή της απλής αναλογικής δεν θα είναι τόσο βραχύβια όσο θέλουν να πιστεύουν στο Μέγαρο Μαξίμου. Ο πρώτος λόγος γι’ αυτό, είναι καθαρά συντεχνιακός: όσα κόμματα και, κυρίως, όποιοι βουλευτές μπουν στη Βουλή λόγω της απλής αναλογικής, ξέρουν πολύ καλά ότι με τη διάλυσή της θα βγουν όπως ακριβώς μπήκαν. Και τις θέσεις τους θα τις καταλάβει ως επί το πλείστον το κόμμα που θα έρθει πρώτο στις δεύτερες εκλογές της ενισχυμένης. Ισως πολλοί δεν το συνειδητοποιούν, όμως αυτό είναι κάτι παραπάνω από ισχυρό, είναι ουσιαστικά επαρκές κίνητρο για να διαμορφωθούν κυβερνητικές συμμαχίες που σήμερα μοιάζουν αδιανόητες – ακόμα και μεταξύ της ΝΔ και του ΣΥΡΙΖΑ. Ας μην είναι έτοιμος να αποκλείσει κανείς ούτε αυτό το ενδεχόμενο. Ετσι κι αλλιώς τα δύο κόμματα θα έρθουν κοντά στα ελληνοτουρκικά, ασχέτως του τι λένε σήμερα. Κοντά θα έρθουν και στα δημοσιονομικά: είναι δεδομένο ότι θα σφίξουν τα λουριά από το Βερολίνο και τις Βρυξέλλες. Ακόμα πιο δεδομένο είναι ότι δεν θα προκύψουν αντιδράσεις ούτε από την Πειραιώς, ούτε από την Κουμουνδούρου. Φυσικά, το ενδεχόμενο αυτό είναι το λιγότερο πιθανό. Αλλά ουδείς μπορεί πια να το αποκλείσει.

Αλλα ενδεχόμενα όμως είναι εξαιρετικά υπαρκτά. Και ο Γιώργος θεωρεί ότι κολλάει τέλεια. Σε αυτά, το ΚΙΝΑΛ-ΠΑΣΟΚ, μπορεί να βρεθεί σε καθοριστικό ρόλο πριν καν το καταλάβει. Και χωρίς να χρειαστεί να κάνει και πολλά γι’ αυτό: θα φροντίσει η απλή αναλογική. Ο επόμενος αρχηγός λοιπόν, θα μπει κομματάρχης, όχι μεγάλου κόμματος, αλλά πού θα καταλήξει; Ο Γιώργος (κάποτε υποτίθεται φανατικά «πιστός» στην ανανέωση) έχει ήδη δώσει την απάντησή του: ακόμα και η σημειολογία της ανακοίνωσής του με «νέα αλλαγή» και πολλή… τέχνη, δείχνει κάποιον που πιστεύει ότι εκλεγόμενος από αυτή τη Βουλή μπορεί de facto να καταστεί εν αναμονή πρωθυπουργός. Προδήλως αυτό είναι και το κίνητρο που τον κινητοποίησε και οδήγησε στις συναγερμικές εξελίξεις των ημερών. Οχι μόνον μεταξύ των υποψηφίων και των ψηφοφόρων του ΚΙΝΑΛ, αλλά και στις τάξεις άλλων κομμάτων. Και έτσι είναι που τώρα, ξαφνικά, σφάζονται παλικάρια στην ποδιά της απλής, στην αυλή των θαυμάτων του ΚΙΝΑΛ.