Δεν φθάνει να απαγορευθούν τα ΙΧ, πρέπει να βρεθούν εναλλακτικές

Eνα πάρτι σε χώρο πάρκινγκ στο Λονδίνο. Η λεωφόρος των Ηλυσίων Πεδίων στο Παρίσι, γεμάτη κόσμο που περπατά. Τα κέντρα των πόλεων στην Ευρώπη αλλάζουν γοργά και οι προσπάθειες είναι να γίνουν πιο «πράσινα». Το θέμα, λένε οι ειδικοί, δεν είναι μόνο να απαγορευθούν τα αυτοκίνητα αλλά να βρεθούν και συναρπαστικές εναλλακτικές.

Η πανδημία και τα μέτρα για την αντιμετώπιση της Covid-19 οδήγησαν στη χαλάρωση της κίνησης στους δρόμους και μείωσαν κάπως την ατμοσφαιρική ρύπανση. Τώρα όμως, με την επιστροφή στους συνήθεις ρυθμούς, οι ευρωπαϊκές μητροπόλεις εξετάζουν και πάλι μέτρα.

Στη βόρεια Ισπανία, η πόλη Ποντεβέντρα απαγόρευσε τα αυτοκίνητα από το ιστορικό της κέντρο στις αρχές της δεκαετίας του 2000, με αποτέλεσμα σήμερα τα επίπεδα διοξειδίου του άνθρακα να έχουν μειωθεί κατά 70% και η ποιότητα ζωής να έχει βελτιωθεί τόσο, ώστε ο πληθυσμός της πόλης να έχει αυξηθεί κατά 12.000 κατοίκους. Ακόμα και μέτρα τα οποία στην αρχή κρίθηκαν αντιδημοφιλή, σήμερα οι πολίτες τα επικροτούν. Οταν η Στοκχόλμη άρχισε να χρεώνει όσους ήθελαν να μεταβούν στο κέντρο της με αυτοκίνητο το 2006, ξεσηκώθηκαν πολλές αντιδράσεις με το 70% των κατοίκων να αντιτίθενται. Πέντε χρόνια αργότερα η μεγάλη πλειονότητα των πολιτών τάχθηκε υπέρ.

Στο Παρίσι η δήμαρχος Αν Ινταλγκό έχει πειραματιστεί με μια σειρά μέτρων για την κυκλοφορία, μεταξύ των οποίων η απαγόρευση των οχημάτων που κινούνται με ντίζελ και έχουν κατασκευαστεί πριν από το 2006, στο κέντρο των πόλεων τα Σαββατοκύριακα. Το ίδιο μέτρο έχει υιοθετήσει και η Μαδρίτη, στο κέντρο της οποίας απαγορεύεται να κυκλοφορούν και βενζινοκίνητα αυτοκίνητα κατασκευής προ του 2000. Από την επόμενη χρονιά τα ταξί για να κυκλοφορούν στο κέντρο της ισπανικής πρωτεύουσας θα πρέπει να διαθέτουν πράσινη τεχνολογία.

OI ΣΤΟΧΟΙ. Στο Οσλο της Νορβηγίας, ο στόχος είναι η πόλη να έχει ουδέτερο ισοζύγιο άνθρακα έως το 2030 και ο περιορισμός των οχημάτων αποτελεί βασικό κομμάτι για την επίτευξή του. Σταδιακά επεκτείνεται η απαγόρευση στα ιδιωτικά οχήματα, κατασκευάζονται νέοι πεζόδρομοι, ενώ περιορίζονται και τα πάρκινγκ. Λίγο πριν απο τα lockdown λόγω πανδημίας, τουλάχιστον οι μισοί δρόμοι στο κέντρο του Λονδίνου είχαν χαρακτηρισθεί ζώνες «προτεραιότητας πεζών», όπου στόχος είναι τελικά να απαγορευθούν εντελώς τα οχήματα.  Τον Απρίλιο του 2019, τα ιδιωτικά αυτοκίνητα προστέθηκαν στη λίστα των οχημάτων που πρέπει να πληρώσουν 14,70 λίρες για να περάσουν από το κέντρο της πόλης. Από το 2003 οπότε και επιβλήθηκε αυτό το μέτρο, η κίνηση των οχημάτων στο κέντρο της βρετανικής πρωτεύουσας έχει μειωθεί, σύμφωνα με το BBC, κατά 30%.

Στη Δανία, που έχει ένα από τα χαμηλότερα ποσοστά ιδιοκτησίας αυτοκινήτων στην Ευρώπη, αναμένεται να σταματήσει η πώληση αυτοκινήτων που δεν χρησιμοποιούν καθαρή ενέργεια από το 2030. Την ίδια ώρα, με κίνητρα που έχουν δοθεί, περισσότεροι από τους μισούς κατοίκους της Κοπεγχάγης κινούνται με ποδήλατα.

Οι Βρυξέλλες επιβάλλουν πρόστιμο σε αυτοκίνητα που κινούνται με ντίζελ και εισέρχονται στις ειδικές ζώνες του κέντρου. Στα σχέδια είναι και η δωρεάν χρήση μετρό, τραμ και λεωφορείων τις ημέρες με μεγάλη ατμοσφαιρική ρύπανση.