Η ολική επαναφορά της ευρωπαϊκής Κεντροαριστεράς

«Υπάρχει καθαρή πλειοψηφία για μια κυβερνητική αλλαγή» δήλωσε λίγο μετά τα μεσάνυχτα της Κυριακής η απερχόμενη πρωθυπουργός της Νορβηγίας, Ερνα Σόλμπεργκ, παραδεχόμενη την καθαρή ήττα της στις εκλογές. «Πλέον, μπορούμε επιτέλους να πούμε: Τα καταφέραμε» είπε χθες το πρωί από την πλευρά του ο νικητής της αναμέτρησης, Γκαρ Στέρε, απευθυνόμενος σε οπαδούς και στελέχη του Εργατικού Κόμματος – έστω και αν το αποτέλεσμα (26,4% και 48 έδρες σε σύνολο 169) είναι το δεύτερο χειρότερο που έχει καταγράψει εδώ και έναν σχεδόν αιώνα.

Λίγο αργότερα, ο Στέρε ξεκίνησε τις επαφές με τις ηγεσίες των πιθανών κυβερνητικών εταίρων του προκειμένου να διασφαλίσει το συντομότερο δυνατό την αναγκαία πλειοψηφία που θα του επιτρέψει να σχηματίσει την επόμενη κυβέρνηση συνασπισμού. Ολα δείχνουν, μάλιστα, ότι η πολιτική αριθμητική τού επιτρέπει να το επιχειρήσει αρκούμενος στις ψήφους του Κεντρώου Κόμματος και της Σοσιαλιστικής Αριστεράς, που αύξησαν σημαντικά τη δύναμή τους, κατά 9 και 2 έδρες αντιστοίχως. Χωρίς, δηλαδή, να αναγκαστεί να ζητήσει τη βοήθεια δύο άλλων πολιτικών σχηματισμών οι οποίοι ενδέχεται να απαιτήσουν σημαντικά ανταλλάγματα και να του προκαλέσουν προβλήματα στο μέλλον: Του (κομμουνιστικών καταβολών) Κόκκινου Κόμματος και των Πρασίνων.

Ακόμη και έτσι, ωστόσο, δεν μπορεί παρά να αναγνωρίσει κανείς την αλλαγή η οποία συντελείται στην πλούσια σκανδιναβική χώρα μετά από οκτώ χρόνια κυριαρχίας της Κεντροδεξιάς σε επίπεδο διακυβέρνησης – με τη βοήθεια και της Ακροδεξιάς, καθώς οι Εργατικοί ποτέ δεν έχασαν την πρωτιά στις εκλογές. Πολύ περισσότερο καθώς η αλλαγή αυτή έρχεται να συμπληρώσει το πολιτικό σκηνικό που διαμορφώνεται στον ευρωπαϊκό Βορρά, με την Κεντροαριστερά να κυριαρχεί παντού: Σουηδία, Δανία, Φινλανδία, Ισλανδία και τώρα Νορβηγία.

Σε περίπτωση, μάλιστα, που οι Σοσιαλδημοκράτες ηγηθούν και της επόμενης κυβέρνησης στη Γερμανία μετά τις εκλογές της 26ης Σεπτεμβρίου – κάτι που, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, είναι το πιο πιθανό σενάριο – τότε η στροφή είναι πράγματι αξιοσημείωτη. Κι αυτό διότι, τηρουμένων των αναλογιών, θα μπορούμε να μιλάμε για την «ολική επαναφορά» της ευρωπαϊκής Κεντροαριστεράς (η οποία ήδη κυριαρχεί και στις δύο χώρες της Ιβηρικής), μετά από δύο περίπου δεκαετίες υποχώρησης και κρίσης.

ΤΙ ΣΗΜΑΤΟΔΟΤΕΙ Η ΑΛΛΑΓΗ. Πού οφείλεται, όμως, η συγκεκριμένη εξέλιξη; Η αλήθεια είναι πως η κυβερνητική εναλλαγή δεν σηματοδοτεί και μια αντίστοιχη στροφή σε επίπεδο πολιτικής και ιδεών, μιας και πρακτικά, οι Σοσιαλιστές και οι Σοσιαλδημοκράτες, μαζί με τους συμμάχους τους, δεν αντιπροσωπεύουν σήμερα κάτι ριζικά διαφορετικό σε σύγκριση με το απέναντι στρατόπεδο. Θα μπορούσε κανείς να πει, λοιπόν, ότι πέρα από τη (φυσιολογική και αναμενόμενη) κόπωση του εκλογικού σώματος από την Κεντροδεξιά, η συντελούμενη αλλαγή έρχεται να εκφράσει με πιο «γνήσιο» τρόπο τις πολιτικές που επέβαλαν οι δύο συνεχόμενες κρίσεις και ειδικά η τελευταία της πανδημίας, οι οποίες σφραγίστηκαν από εντονότερο κρατικό παρεμβατισμό και παροχές. Πρόκειται για στοιχεία τα οποία, αναμφίβολα, βρίσκονται πιο κοντά στις παραδοσιακές θέσεις των νέων κυβερνώντων – όπως συμβαίνει και με τον προσανατολισμό προς την «πράσινη οικονομία».

Πέραν αυτού, ωστόσο, δύσκολα θα βρει κανείς εκείνα τα στοιχεία που να προμηνύουν έναν πολιτικό «σεισμό» στον ευρωπαϊκό Βορρά.