Κάνοντας πιο ανθεκτικές τις αλυσίδες εφοδιασμού

Οι κατασκευαστές αυτοκινήτων και ηλεκτρονικών συσκευών παγκοσμίως χρειάστηκε πρόσφατα να μειώσουν την παραγωγή τους επειδή σοβαρή έλλειψη στην Ταϊβάν έπληξε την παραγωγή ημιαγωγών στο νησί. Αυτή και άλλες παγκόσμιες διαταραχές στην αλυσίδα εφοδιασμού – πολλές από αυτές προκλήθηκαν από την πανδημία του COVID-19 – έχουν ωθήσει τις προηγμένες οικονομίες να λάβουν μέτρα για τον μετριασμό των πιθανών επιπτώσεων. Αλλά τι είδους κυβερνητικές ενέργειες έχουν οικονομικό νόημα; Τα σημεία συμφόρησης της αλυσίδας εφοδιασμού μπορούν να έχουν σημαντικό οικονομικό αποτέλεσμα. Η Γερμανία, για παράδειγμα, εισάγει το 8% των ενδιάμεσων προϊόντων της από χώρες χαμηλού μισθού – οι Ηνωμένες Πολιτείες βασίζονται σε αυτές τις οικονομίες για μόλις το 4,6% των εισαγωγών της για εξαρτήματα. Τα προβλήματα με τις παραδόσεις αυτές οδήγησαν πρόσφατα το ινστιτούτο Ifo της Γερμανίας να μειώσει τις προβλέψεις του για την αύξηση του ΑΕΠ της Γερμανίας φέτος κατά σχεδόν μισή ποσοστιαία μονάδα, στο 3,3%. Αυτή η ευπάθεια βοηθά να εξηγηθεί γιατί η Ευρωπαϊκή Ενωση έχει διαθέσει μέρος των 750 δισεκατομμυρίων ευρώ της από το Ταμείο Ανάκαμψης ΕΕ επόμενης γενιάς για την ενίσχυση των δυνατοτήτων σχεδιασμού και κατασκευής ημιαγωγών της Ευρώπης. Η αμερικανική κατασκευαστής τσιπ Intel σχεδιάζει να επενδύσει σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες και να ανοίξει ένα εργοστάσιο ημιαγωγών στην περιοχή με τη βοήθεια της ΕΕ.

Υπάρχουν τρεις τρόποι με τους οποίους οι προηγμένες επιχειρήσεις μπορούν να κάνουν τις προμήθειές τους πιο ανθεκτικές και μόνο ένας από αυτούς απαιτεί τη συμμετοχή της κυβέρνησης. Μία επιλογή είναι η επιστροφή της παραγωγής από τις αναπτυσσόμενες χώρες. Ενας δεύτερος τρόπος για να διασφαλιστούν οι επιχειρήσεις από τους κραδασμούς της αλυσίδας εφοδιασμού είναι η δημιουργία αποθεμάτων. Οι εταιρείες πλούσιων χωρών υιοθέτησαν εδώ και πολύ καιρό πολιτική μόλις επαρκών προμηθειών που τους επέτρεψαν να μειώσουν σημαντικά το κόστος. Αλλά αυτό δεν προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια και προβλεψιμότητα. Τρίτον, οι εταιρείες μπορούν να εισάγουν εξαρτήματα από διπλές ή και τριπλές πηγές στηριζόμενες σε προμηθευτές από διαφορετικές ηπείρους προκειμένου να αντισταθμιστεί ο κίνδυνος φυσικών καταστροφών ή άλλων περιφερειακών διαταραχών. Αλλά αυτή η στρατηγική διαφοροποίησης έχει τα όριά της. Οι κυβερνήσεις μπορούν να διαδραματίσουν χρήσιμο ρόλο παρέχοντας στις επιχειρήσεις περισσότερους δυνητικούς εναλλακτικούς προμηθευτές. Παρέχοντας κίνητρα σε επιχειρήσεις οι κυβερνήσεις της ΕΕ και των ΗΠΑ μπορούν να διασφαλίσουν ότι υπάρχει επαρκής αριθμός προμηθευτών τόσο στην Ευρώπη όσο και στη Βόρεια Αμερική. Ο κόσμος βίωσε πρόσφατα μια σειρά από διακοπές στην αλυσίδα εφοδιασμού και πιθανότατα θα υποφέρει από περισσότερες παγκόσμιες πανδημίες και ακραίες καιρικές συνθήκες στο μέλλον. Οι επιχειρήσεις και οι πολιτικοί πρέπει να σκεφτούν πώς να ελαχιστοποιήσουν τις επιπτώσεις τέτοιων σοκ στα δίκτυα παραγωγής και στην παγκόσμια οικονομία.

Η Ντάλια Μαρίν είναι καθηγήτρια Διεθνών Οικονομικών στο University of Munich – School of Management και ερευνήτρια στο Centre for Economic Policy Research.